Məzahir Məmmədli: “Orada işin təşkili ümumi təhsil məktəblərində olduğundan fərqli qurulub”
Orta ümumtəhsil məktəblərində vakant müəllim yerlərinin gizlədilməsinə baxmayaraq, peşə təhsili müəssisələrində vakant müəllim yerləri gizlədilmir, açıq şəkildə elan olunur.
Belə ki, 2026/2027-ci tədris ili üçün dövlət peşə təhsili müəssisələrinə ixtisas fənn müəllimi və istehsalat təlimi ustası vəzifələrinə işə qəbul üzrə müsabiqəyə başlanılıb.
Peşə Təhsili üzrə Dövlət Agentliyindən bildirilib ki, müsabiqə çərçivəsində Bakı, Naxçıvan və regionlarda yerləşən peşə təhsili müəssisələri üzrə ümumilikdə 316 ixtisas fənn müəllimi, 925 istehsalat təlimi ustası və yüksək texniki peşə təhsili səviyyəsi üzrə 98 müəllim vakansiyası elan olunub.
Peşə təhsili müəssisələrində ixtisas fənn müəllimi və istehsalat təlimi ustası kimi fəaliyyət göstərmək istəyən şəxslər iyulun 17-dən 30-dək portal.edu.az elektron müraciət sistemi vasitəsilə qeydiyyatdan keçə bilərlər.
Müsabiqə elektron ərizələrin qəbulu, təqdim olunan məlumatların müsabiqə şərtlərinə uyğunluğunun yoxlanılması, test imtahanı, vakant yerlərin seçilməsi və müsahibə mərhələlərindən ibarətdir.
Ərizələri təsdiqlənən namizədlər avqustun 11-də keçiriləcək test imtahanı mərhələsində iştirak etmək hüququ qazanacaqlar.
Namizədlər vakansiyaların siyahısı, həmçinin ixtisas istiqamətləri və aidiyyəti ixtisaslar üzrə məzmunun əhatə dairəsi ilə bağlı məlumatları elektron qaydada əldə edə bilərlər.
Müsabiqə Elm və Təhsil Nazirliyi Kollegiyasının müvafiq qərarına uyğun olaraq həyata keçirilir.
Məktəblərdə vakant yerlərin gizlədilməsi hallarının olduğu faktdır və orta məktəblərdə vakant müəllim yerlərini gizli saxlayırlar. Bu da əlavə suallar yaradır. Necə olur ki, orta məktəblərdə vakant müəllim yerlərini gizli saxlayırlar, amma texniki-peşə məktəblərində vakant müəllim yerləri, təlim ustaları yerlərini gizlətmirlər, açıq şəkildə bəyan edirlər? Nəticəd də heç bir problem də yaranmır. Necə olur ki, texniki-peşə məktəblərində vakant yerlərinin tam açıqlanması problem yaratmır, amma orta məktəblərdə problem yaradır? Bunu niyə şəffaf etmirlər? Peşə məktəblərində vakant yerləri necə açıq elan edirlərsə orta məktəblərdə də etsinlər.
Yəni eyni nazirliyin tabeliyində olan orta məktəblərdə vakant müəllim yerlərini gizli saxlanılsa da, amma texniki-peşə məktəblərində vakant yerləri açıq elan edirlər, heç bir problem də olmur. Demək, vakant müəllim yerləri açıq elan edilərsə orta məktəblərdə də problem olmayacaq.
Təhsil eksperti Məzahir Məmmədli baki-xeber.com-a bildirdi ki, hər il müəllimlərin işə qəbul imtahanı ərəfəsində müəllimliyə namizədlər tərəfindən həm sosial şəbəkələrdə, həm mediada bir məsələnin xüsusi qabardılması təşəbbüsü başlayır. “Bu, müəllimliyə namizədləri ən çox narahat edən məsələdir ki, vakansiyalar gizlədilir. Bu bilirsiniz necədir? Təxminən 60 min üzərində müraciət daxil olur, amma cəmi 3-4, ən yaxşı halda 5 min vakansiya çıxarılır. Vakansiyaların gizlədilməsi ilə bağlı bunun da müəyyən qədər haqlı tərəfləri var”.
M.Məmmədli qeyd etdi ki, ən çox yüksək bal toplamış müəllimlər artıq müəyyən qeydiyyatda olurlar və o zamanla boşalan yerlərə onlar təyin olunurlar. “Məsələn, müəllimlərin işə qəbul imtahanlarını keçirilməsinə qədər yaşı 65-ə çatmayan müəllimlər var ki, 3-5 ay sonra təqaüdə gedirlər. O təqaüdə gedən müəllimlərin yeri sonradan vakansiya çıxarlanda bir xüsusi gərginlik, narahatlıq yaradır. Amma ümumilikdə, təəssüflər olsun ki, bu halda müəyyən pozuntu halları var. Məsələn, məktəb direktorlarının yaşı bir neçə aydan sonra 65-ə çatacaq müəllimlərin, yaxud da müddətli müqavilə ilə işləyən müəllimlərin yerlərinin qorunub saxlanması bu kimi hallar müəyyən problemlər yaradır. Ona görə də o müəllimliyə namizədlər arasında müəllimlərin işə qəbul imtahanını verib qutaran kimi bu müzakirələrə bir imkan yaranır.
Hər dəfə də Elm vəTəhsil Nazirliyi, yəni rəsmi qurumlar, icra orqanları bu məsələlərlə bağlı açıqlama vermək məcburiyyətində qalırlar. Amma bilirsiniz, bu artıq vahid sistemə oturuşmalıdır. O halda artıq bu müzakirələrin qarşısını almaq imkanları olacaq ki, qabaqcadan müəyyən olunacaq hansı məktəbdə, hansı vaxtda 65 yaşa çatmış müəllimlər və yaxud da ki, hansı səbəbdən işini dayandırmış müəllimlər var və onların yerləri əvvəlcədən vakansiya çıxarılması yaxşı olardı. Çünki o yerlər artıq vakansiya çıxarılandan sonra müəllimliyə namizədin hər biri biləcək ki, tutaq ki, filan ərazidə filan yer boşdur və o artıq o həmin yeri tutmaq üçün müəyyən hədəflər müəyyən edəcək. Tutaq ki, Bakı və Bakıətrafı yerlər üçün maksimum nəticə göstərən müəllimlər o vakansiyanı təmin edə bilirlər. Yəni bütün bunların hamısı öncədən elan olunması həm şəffaflığın təminatı üçün müəyyən bir rol oynayır, həm də bu müzakirələrin qarşısını almaq üçün bir əsas olar”.
Texniki-peşə məktəblərinə gəlincə, M.Məmmədli bildirdi ki, ümumiyyətlə, bu gün yüksək peşə təhsil mərkəzlərinə çox böyük diqqət, qayğı var. “Bu dövlət səviyyəsindədir. Ancaq orada işin təşkili ümumi təhsil məktəblərində olduğundan fərqli qurulub. Artıq Elm və Təhsil Nazirliyi tabirində ayrı-ayrı idarəçi qurumlar var. Məsələn, ümumi təhsil məktəblərini Məktəbəqədər və Ümumtəhsil üzrə Dövlət Agentliyi, peşə təhsil mərkəzləri Peşə Təhsili üzrə Dövlət Agentliyi idarə edir. Yəni artıq görünür burada müəyyən mənada idarəçilikdən də irəli gələn məsələlər var. Bir də xüsusi fərqləndirən tərəf də odur ki, təxminən 1500 vakansiya yeri elan olunub ki, burada həm ustalar, həm müəllimlər, həm texniki işçilər üçün vakansiyalardır. Onu peşə təhsil mərkəzləri elan edir. Amma ümumilikdə həm məktəbəqədər, həm də ümumtəhsil məktəbləri üçün 5-6 min vakansiya müddət elan eləyir. Ona görə də burada bütün hallarda neqativlər qaçılmaz olur. Çünki say var burada”.
M.Məmmədli hesab edir ki, belə görünür, vakansiyanın gizlənməsi məsələsində bəzi istifadəçi, kəmsürüşət adamlar rol oynayır və onlar bundan istifadə edirlər. “Amma ümumi götürəndə peşə təhsil mərkəzlərində həm tədris işinin keyfiyyəti yaxşı səviyyədə qurulub, həm orada maddi-texniki bazaya artıq yüksək fikir verilir. O baxımdan artıq düşünürəm ki, bu peşə təhsil mərkəzlərinə diqqətin çox artması ilə bağlıdır ki, orada artıq belə neqativlərə biz rast gəlmirik”-deyə M.Məmmədli vurğuladı.
İradə SARIYEVA