Məlum olduğu kimi, Tibbi Ərazi Bölmələrini İdarəetmə Birliyi (TƏBİB) koronavirusdan sağalan vətəndaşlara müraciət edib. Müraciətdə qeyd edilir ki, artıq ölkədə ağır koronavirus xəstələrinin immun plazma müalicəsinə başlanıb. Bu məqsədlə TƏBİB COVID-19 xəstəliyindən sağalan vətəndaşlardan qan plazması donoru olaraq digər xəstələrə yardım etməyə çağırıb.
Qeyd edək ki, ötən ayın sonlarında TƏBİB koronavirus xəstələrinin müalicəsində istifadə olunan konvalesent plazma müalicəsinin artıq Azərbaycanda da tətbiq edilməyə başlanacağı barədə məlumat yaymışdı. Bildirilirdi ki, immun plazma müalicəsi COVID-19 diaqnozu ilə müalicə alıb sağalmış xəstələrdən Mərkəzi Qan Bankı tərəfindən toplanan qan plazmasının ağır vəziyyətdə olan xəstələrdə istifadəsi ilə həyata keçirilən müalicə metodudur.
“Təşəbbüs göstərsələr, bu çox müsbət hal olardı”
Tanınmış həkim Rafis Bağırov bizimlə söhbətində bildirdi ki, COVID-19-a yoluxanların bu xəstəlikdən müalicə alaraq sağalanların qan plazması ilə müalicə üsuluna Avropada başlanıb. Onun sözlərinə görə, Azərbaycanda da bu metodun tətbiq edilməsi, virusdan müalicə olunaraq sağalanların bu prosesə qoşulmasına nail olmaq istəyi çox lazımlı təşəbbüsdür. “Bilirsiniz, koronavirusdan müalicə olunaraq sağalanların qan plazmasından yoluxan xəstələrə vurulması praktikası xarici ölkələrdə tətbiq edilib. Amma bizim əldə etdiyimiz məlumata görə, bu praktika özünü çox yüksək səviyyədə göstərməyib. Burada bir məsələ var. Əgər ağır vəziyyətdə olmayan xəstəyə bu plazma köçürüləcəksə, effekt verəcək, amma ölüm ayağında olan insana qan plazmasının hansısa bir kömək edəcəyi inandırıcı deyil. Yüngül xəstələrə tətbiq edilərkən bu özünü doğruldur.
Bu gün oxudum ki, İtaliyada koronavirusun vaksinini tapıblar. İtaliya elan edib ki, payızda bu vaksini yaymağa başlayacaqlar, başqa ölkələrə də satacaqlar. İtaliya bəyan edir ki, həmin vaksini artıq heyvanlar üzərində sınaqdan keçiriblər və bu özünü doğruldub, artıq insanlar üzrərində də tətbiq ediləcək. Koronavirusun müalicəsində indiyə qədər istifadə edilən metodların hamısı hələ ki, köməkçi metodlardır, əsas metod deyil, əsas metod vaksindir. Bunlar köməkçi metodlardır. Köməkçi metodlardan biri də sağalanlardan qan plazmasının alınıb xəstələrə tətbiq edilməsidir. Azərbaycanda da bundan istifadə edilməsi müsbət haldır”.
R.Bağırov hesab edir ki, Azərbaycanda koronavirisdan müalicə olunaraq sağalan insanlar könüllülük nümayiş etdirib çağırışlara cavab verməlidirlər: “Hesab edirəm ki, sağalan xəstələr TƏBİB-in çağırışına könüllü olaraq cavab verməlidirlər. Bu onların vətəndaşlıq borcudur. Qan vermək imkanı olanlar könüllü şəkildə bu prosesə qoşulmalıdırlar. Azərbaycanda həmişə bu kimi məsələlərdə həmrəylik olub. Bu gün sağalan insanlar bu müraciətə cavab verib təşəbbüs göstərsələr, bu çox müsbət hal olardı. Məncə, qoşulanlar çox olacaq. Bu olduqca əhəmiyyətli olardı. Köməkçi vasitə olsa belə, effektsiz olmayacaq”.
R.Bağırov, həmçinin, qeyd etdi ki, bu prosesə hamının cəlb edilməsi doğru olmazdı, bu prosesdə iştirak edənlər bütün sağlamlıq parametrlərinə uyğun gəlməlidirlər.
Qeyd edək ki, hazırda Azərbaycanda koronavirusdan 1536 nəfər müalicə olunaraq sağalıb.
İradə SARIYEVA
