Dünyanın bir sıra ölkələrində koronavirus həbsxanalarda yayılıb və ölənlər arasında məhbuslar da var. Pandemiya xüsusən də Latın Amerikasındakı 1,5 milyon məhkumu təhlükə altında qoyub. Belə ki, həbsxanalardakı həddindən artıq sıxlıq və əlverişsiz gigiyenik şərait koronavirusun sürətlə yayılmasına yol açıb.
Məlumata görə, Çilinin paytaxtı Santiaqoda cəmi 1 100 məhkumun olduğu həbsxanada 300-dən çox şəxsə koronavirus diaqnozu qoyulub. Peru həbsxanalarında 613 yoluxma və 13 ölüm faktı qeydə alınıb. Peru virusun məhkumları ən çox təhlükədə qoyduğu ölkələr arasında birinci sıradadır. Bundan başqa, Dominikan Respublikasında 5 000-dən çox məhkum koronavirus testindən keçib, 239 nəfərin nəticəsi pozitiv çıxıb. Kolumbiyada isə həbsxanalarda 23 məhkum COVID-19-dan dünyasını dəyişib. Hətta dünyanın ən inkişaf etmiş dövləti olan ABŞ-da məhkumların 4 faizində sözügedən virus aşkar edilib.
Ancaq indiyə qədər Azərbaycanın cəzaçəkmə müəssisələrində koronavirusa yoluxma halı qeydə alınmayıb. Ədliyyə Nazirliyinin İnsan hüquqları və ictimaiyyətlə əlaqələr idarəsinin rəisi Aynur Sabitova bildirib ki, Penitensiar Xidmətin cəzaçəkmə müəssisələrində koronavirusa yoluxma halı qeydə alınmayıb. Onun sözlərinə görə, cəzaçəkmə müəssisələrində hərarəti olan məhkumlar koronavirus infeksiyasına görə test ediliblər. İndiyədək heç bir məhkumda virus aşkar olunmayıb. O qeyd edib ki, koronavirusla əlaqədar penitensiar müəssisələr gücləndirilmiş iş rejimində fəaliyyətlərini davam etdirirlər.
O da qeyd edək ki, Prezident İlham Əliyevin imzaladığı əfv sərəncamı ilə 65 yaşdan yuxarı 176 məhkum azadlığa çıxıb. Bununla yanaşı, humanizm siyasətinin təzahürü olaraq 260 məhkum vaxtından əvvəl şərti azadlığa buraxılıb.
Maraqlıdır, Azərbaycanda yerləşən cəzaçəkmə müəssisələrində virusun qarşısı necə alınıb?
“İstər ölkə Prezidentinin, istərsə də Ədliyyə Nazirliyinin vaxtında atdığı addımlar pandemiyanın cəzaçəkmə müəssisələrinə daxil olmasına imkan vermədi”
Sözügedən məsələyə aydınlıq gətirən Ədliyyə Nazirliyi yanında İctimai Komitənin koordinatoru, hüquq müdafiəçisi Səadət Bənənyarlının sözlərinə görə, bir sıra qabaqlayıcı tədbirlərin görülməsi hesabına koronavirus cəzaçəkmə müəssisələrinə daxil ola bilməyib: “Bu, vaxtında bir sıra qabaqlayıcı tədbirlərin görülməsi ilə bağlıdır. Məsələ ondadır ki, vaxtında qapalı cəzaçəkmə müəssisələrində karantin rejimi elan edildi. Belə ki, məhkumlarla onların yaxınlarının görüşlərinin keçirilməsi, onlara sovqatların göndərilməsi dayandırıldı. Bununla yanaşı, məhkumların ailələri ilə iş aparıldı. Onlara müvafiq izahatlar verildi. Bütün bu addımların atılmasının məhkumların həyatlarının qorunmasına xidmət etdiyi onlara izah edildi. Elə ölkələr var ki, orada yerləşən cəzaçəkmə müəssisələrində görüşlərin təxirə salınması narazılıqlara yol açdı. Məsələn, İtaliyada bununla bağlı verilən qərar böyük qarşıdurmalara səbəb oldu. Şükürlər olsun ki, Azərbaycanda buna etiraz edən olmadı. Məhkumların yaxınları bunu anlayışla qarşıladılar. Onu da qeyd edim ki, istər ölkə Prezidentinin, istərsə də Ədliyyə Nazirliyinin vaxtında atdığı addımlar pandemiyanın cəzaçəkmə müəssisələrinə daxil olmasına imkan vermədi. Yoxsa, mənzərə tamam fərqli olacaqdı. Bir məqamı da qeyd edim ki, qonşu Gürcüstanda qapalı cəzaçəkmə müəssisələrində çalışan ədliyyə işçiləri işdən kənara çıxa bilmirlər. Şükürlər olsun ki, bizdə bu problem yoxdur. Cəzaçəkmə müəssisələrində çalışan işçilər gündəlik olaraq yoxlanılır. Eyni zamanda, bütün qoruyucu vasitələrlə təmin edilirlər”.
Vidadi ORDAHALLI
