Dünyanın bir nömrəli probleminə çevrilən koronavirus pandemiyası ilə bütün ölkələr mübarizə aparsalar da, hələ də bu virusla vidalaşmaq mümkün olmayıb. Müasir dünyada koronavirusun yaratdığı facilələri müşahidə edərkən gözlərimiz qarşısında çox acı mənzərə canlanır.
Bu gün dünya üzrə koronavirusdan müalicə olunaraq sağalanların sayının yoluxanların sayından az olması bizi məyus edir. Bununla belə, dünyada Azərbaycan kimi sağalmaların sayının yoluxmanı üstələdiyi ölkələr də var. Azərbaycanda bu infeksiyaya tutulduğuna görə müalicə olunaraq sağalanların sayı 1100 nəfəri keçib.
Azərbaycanda indiyədək koronavirusa yoluxanların və müalicə olunaraq sağalanların sayı ilə tanış olarkən qarşımıza yeni rəqəmlər çıxır. Nazirlər Kabineti yanında Operativ Qərargahdan verilən məlumata görə, hazırkı dövrədək ölkəmizdə 1 645 nəfərin koronavirus infeksiyasına yoluxması faktı müəyyən edilib, onlardan 1 139 nəfər müalicə olunaraq sağalıb, 21 nəfər vəfat edib, 485 nəfərin xüsusi rejimli xəstəxanalarda müalicəsi davam etdirilir.
Həmin şəxslərdən 18 nəfərin vəziyyəti ağır, 25 nəfərin vəziyyəti orta ağır qiymətləndirilir, digərlərinin səhhəti sabitdir.
Son sutka ərzində koronavirusa yoluxanların və müalicə olunaraq sağalanların dünya üzrə statistikasına baxsaq görərik ki, burada əksərən yoluxma və ölüm halları yüksələn xətt üzrə gedir. Məsələn, ABŞ-da son sutkada koronavirusdan 1 126 pasient ölüb. Bu barədə aprelin 27-də Cons Hopkins Universiteti məlumat yayıb. Bildirilib ki, son sutkada koronavirusa 27 631 yoluxma hadisəsi qeydə alınıb. Universitetin məlumatına əsasən, ümumilikdə, yoluxanların sayı 965 933-ə, qurbanların sayı isə 54 877-yə çatıb.
Qeyd edək ki, dünyada koronavirusdan 894 464 nəfər sağalıb, 207 722 nəfər isə virusdan ölüb. İndiyədək 3 017 766 nəfərə COVID-19 diaqnozu qoyulub. Ən çox yoluxma halı ABŞ (965 933), İspaniya (226 629) və İtaliyada (197 675) qeydə alınıb.
Azərbaycanla sərhəd ölkə olan Türkiyədə 110 130 nəfər yoluxub, 2 805 nəfər ölüb. İranda isə qeydə alınmış yoluxma hallarının sayı 90 481-dir. Son məlumata görə, bu ölkədə 5 710 nəfər pandemiyanın qurbanı olub.
Qeyd edək ki, aprelin 26-na olan məlumata görə, Azərbaycanda qeydə alınmış yoluxma faktlarının ümumi sayı 1 645-dir. İndiyədək ölkəmizdə 21 nəfər virusun qurbanı olub.
Xatırladaq ki, koronavirus infeksiyası ötən ilin dekabrında Çinin Uhan şəhərində yayılmağa başlayıb. Hazırda virus 210 ölkə və bölgədə qeydə alınıb.
Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatı (ÜST) fevralın 11-də infeksiyanın adını COVID-19 qoyub, martın 11-də isə koronavirusu pandemiya elan edib.
Qeyd etdiyimiz ölkələrdə də, eləcə də Cənubi Qafqazda Azərbaycan virusdan müalicə olunaraq sağalmalar baxımından üstün mövqedədir. Qonşu Gürcüstanda hələ ki, virusun yayılması və yoluxmaların şiddətlənməsi haqqında danışılır. Ermənistanda isə yoluxmanın sürətlə irəliləməsi və bunun nəticəsində ölüm hallarının çoxalması barədə deyilir, yazılır. Azərbaycanda isə, qeyd etdiyimiz kimi, vəziyyət başqadır. Ölkəmiz sağalma nisbətinin yoluxma nisbətinə uyğun olduğu bir vəziyyətə malikdir.
“…təsadüfən baş vermədi”
7 saylı Poliklinikanın həkim-terapevti Leyla Bayramlı bizimlə söhbətində bildirdi ki, Azərbaycanın sağalmaların sayının artdığı ölkəyə çevrilməsi, bu baxımdan qabaqcıl ölkələrdən olması təsadüfi deyil. Həkim qeyd etdi ki, bizdə sağalmaların sayı yoluxmaların sayına nisbətən onun üçün çox oldu ki, ölkəmizdə bu prosesə ciddi yanaşıldı: “Bizdə sağalmaların sayı pilləvari getdi.Yəni gün ərzində 40 nəfərdən başlayıb 105, 110 nəfər oldu. Sonra yavaş-yavaş dalğavari formada getməyə başladı. Bizdə sağalma hallarının artıb bu gün 1100 nəfəri adlaması təsadüfən baş vermədi. Çünki bizdə təhlükəsizlik tədbirləri vaxtında görüldü. Əsasən də Azərbaycan dövlətinin sərhədləri tez bağlaması bu məsələdə rol oynadı. Bu gün Azərbaycanda yoluxmalardan çox sağalmaların şahidi oluruq. Bu sahədə Azərbaycan həm Cənubi Qafqazda, həm də bir çox xarici dövlətdən irəlidədir.
Başqa dövlətlər Çində baş verənlərdən nəticə çıxarmayıb, məsələyə qeyri-ciddi yanaşdılar, sərhədləri bağlamadılar. Sərhədlərini bağlamayan ölkələrdə virus daha sürətlə yayıldı və əhali bir-birini yoluxdurdu. Görürsünüz, İtaliya vəziyyətdən çıxa bilmir. Bu ölkədə yaşlıların sayı həddən artıq çox olduğuna görə orada sağalmanın yox, yoluxmanın sayı çoxdur. Azərbaycanda isə sosial izolyasiya, sərhədlərin bağlanması həyata keçirildi və xaricdən ölkəmizə təxliyyə edilən vətəndaşlarımız da birbaşa cəmiyyətə buraxılmadı, ailələri ilə ünsiyyət qurmadılar, onlar karantində saxlandılar. Bu da yoluxmanın azalmasına səbəb oldu. Digər tərəfdən, 65 yaşdan yuxarı olan insanların evdə qalması, iş yerlərinin müvəqqəti qapadılması, bir sözlə, sosial izolyasiya bu məsələyə müsbət təsirini göstərdi. Molların, restoran və kafelərin bağlanması da sağlamlaşmaya təsir etdi. Çünki bu zəncirvaridir. Ailədə bir nəfər yoluxubsa, bu həndəsi silsilə ilə arta-arta gedir”.
L.Bayramlının fikrincə, yoluxanlarla sağalanların nisbət fərqinə görə Azərbaycanın dünyada ən yaxşılar arasında olmasının səbəblərindən biri də Azərbaycan təbiətinin, relyefinin saflığıdır. Azərbaycanın tarixən sağlam insanlar və uzunömürlülər diyarı olduğunu deyən L.Bayramlı bizim genefondumuzun sağlam olduğunu da önə çəkdi. O, həmçinin, qeyd etdi ki, bu nailiyyətin əldə olunmasında Azərbaycan dövlətinin və həkimlərinin səyləri əvəzsizdir. “Viruslu xəstələrin müalicəsində reanimasion tədbirlər operativ və çevik görüldü, bu da sağalmaya müsbət təsir etdi. Ona görə də bizdə elə də problem yaşanmadı. Tənəffüs aparatı ilə bağlı da çətinliyimiz olmadı. Yəni yoluxmanın dərəcəsi bizdə xarici ölkələrdəki kimi şiddətli olmadı. Xaricdə daha çox süni nəfəs aparatına qoşulanlar oldu, indi də var. Bizdə yoluxmanın geniş miqyas almamasında yaş faktoru da var. Çünki başqa ölkələrdən fərqli olaraq, bizdə 65 yaşdan yuxarı olan vətəndaşların sosial izolyasiyaya cəlb edilməsi yaxşı nəticələr verdi” - deyə mütəxəssis bildirdi.
İradə SARIYEVA
