Tural İsmayılov: “Bu, illərlə qurulan “Qarabağa qayıdış” mifinin səssiz şəkildə dəfn olunmasıdır”
Ermənistanın Baş naziri Nikol Paşinyan "İnklüziv İnkişaf: Nailiyyətlər və Çətinliklər" konfransında bildirib ki, Ermənistan hökuməti Qarabağdan köçüb gəlmiş ermənilərin Ermənistan Respublikasında məskunlaşmalarına kömək etməlidir. “Hesab edirəm ki, onları hər cür dəstəkləməyə diqqət yetirməliyik - onlara Ermənistan vətəndaşlığını almağa, ölkədə məskunlaşmağa və taleyini Ermənistanla möhkəm bağlamağa kömək etməliyik", - deyə o bildirib.
Paşinyanın sözlərinə görə, 2023-cü ildən bəri Ermənistanın dövlət büdcəsindən Qarabağdan köçmüş insanların ehtiyaclarını ödəmək üçün müxtəlif proqramlar üçün təxminən 145 milyard dram ayrılıb.
Qeyd edək ki, N.Paşinyan Qarabağdan könüllü köçüb getmiş ermənilərin öz taleyini Ermənistanla bağlamalı olduğunu dəfələrlə bəyan edib. Onu da deyək ki, Ermənistan hökuməti bu yöndə təbliğat qursa da, bəzi ermənipərəst beynəlxalq təşkilatlar, bəzi dövlətlər ermənilərin Qarabağa qayıtmalı olduğunu iddia edir. Amma N.Paşinyan reallıqdan çıxış edərək bunun mümkünsüz olduğunu deyir və bu da beynəlxalq qurumlara və bəzi qüvvələrə, dövlətlərə bir mesajdır ki, bu məsələni Ermənistan qapadıb, onlar da bu barədə yanlış açıqlamalar verməməlidir.
Politoloq Tural İsmayılov baki-xeber.com-a bildirdi ki, Nikol Paşinyanın bu açıqlaması emosional ritorikadan çox, reallığın gec də olsa siyasi etirafı kimi oxunmalıdır. “Açığı, bu, illərlə qurulan “Qarabağa qayıdış” mifinin səssiz şəkildə dəfn olunmasıdır.
Birincisi, Paşinyan faktiki olaraq post-münaqişə mərhələsinin dəyişməz həqiqətini qəbul edir: Qarabağ məsələsi artıq bağlanmış siyasi dosyedir və bu mövzuda geri dönüş mexanizmi yoxdur. Onun “qayıdış mümkün deyil” mesajı həm daxili auditoriyaya, həm də xaricdəki radikal erməni dairələrinə ünvanlanıb. Bu, illərlə revanşizm üzərində qurulan gündəliyin iflas etdiyini göstərir.
İkincisi, bu yanaşma Ermənistan daxilində sosial-siyasi sabitliyin qorunmasına hesablanıb. Qarabağdan köçən ermənilərin statusu uzun müddət qeyri-müəyyən qaldıqca, bu məsələ daxili siyasi risk mənbəyinə çevrilirdi. Paşinyan isə prosesi “Ermənistana inteqrasiya” xəttinə yönəltməklə potensial narazılıqları sistem daxilində “əridir”. Yəni açıq desək, problemi ixrac etmək əvəzinə, onu udmağa çalışır”.
T.İsmayılovun sözlərinə görə, üçüncüsü, bu bəyanat beynəlxalq müstəvidə də mesaj xarakteri daşıyır. “Paşinyan dolayısı ilə göstərir ki, Ermənistan artıq status-kvo iddialarından imtina edir və yeni regional reallıqlarla işləməyə hazırdır. Bu isə Azərbaycanın uzun illər apardığı siyasi və diplomatik xəttin nəticəsidir. Rəsmi Bakı daim deyirdi ki, münaqişə bitib və yeni mərhələ əməkdaşlıq üzərində qurulmalıdır. İndi İrəvan bu tezisi faktiki olaraq təsdiqləyir.
Dördüncüsü, burada incə bir məqam var: Paşinyan bu mövqeyi ilə diaspora da siqnal verir. Xüsusilə Qərbdəki ermənipərəst lobbilər hələ də “qayıdış”, “status” kimi köhnə tezisləri gündəmdə saxlamağa çalışırlar. Amma İrəvanın özü artıq bu xəttdən geri çəkilirsə, həmin dairələrin arqumentləri zəifləyir. Bu, Azərbaycanın informasiya müstəvisində də üstünlüyünü gücləndirir.
Azərbaycanın maraqları baxımından yanaşsaq, bu bəyanat bir neçə istiqamətdə müsbət fon yaradır. Əvvəla, ərazi bütövlüyü və suverenlik məsələsində alternativ narrativlərin zəiflədiyini göstərir. İkincisi, sülh gündəliyinin real əsaslar üzərində qurulmasına imkan verir. Üçüncüsü isə regionda uzunmüddətli sabitlik üçün psixoloji baryerlərin tədricən aradan qalxdığını göstərir”-deyə T.İsmayılov qeyd etdi.
İradə SARIYEVA