Ramil Məmmədli: “Obama prezident olandan sonra 2009-cu ildə “Sürix protokolları” imzalandı”
Prezident İlham Əliyev yerli telekanallara müsahibəsində nəyə görə Barak Obama və Co Baydenin prezident olduğu vaxtlarda Azərbaycan-ABŞ münasibətlərinin gərgin olmasının səbəbini açıqlayıb:
“Ovaxtkı keçmiş senator, ondan sonra vitse-prezident, ondan sonra Prezident Co Bayden. Co Bayden 907-ci düzəlişin qəbul edilməsində çox böyük fəallıq göstərmişdir. Təkcə bu fakt kifayətdir ki, hər kəs anlasın, nə üçün bizim, həm Obama-Bayden, həm Bayden-Blinken administrasiyası ilə münasibətlərimiz istənilən səviyyədə deyildi. Obama-Bayden administrasiyası ilə əlaqələr kifayət qədər məsafəli idi, Bayden-Blinken administrasiyası isə bizim əlaqələrimizi faktiki olaraq böhrana salmışdı”.
Məlumat üçün qeyd edək ki, 2009-2016-cı illərdə ABŞ prezidenti Obama olub. 2017-2020-ci ildə Tramp prezident olub. 2021-2024-cü illərdə isə Co Bayden ABŞ prezidenti olub.
Sözügedən məsələni baki-xeber.com-a şərh edən ekspert Ramil Məmmədlinin fikrincə, bütün bunlar Demokratlar Partiyasının erməni lobbisi ilə nə qədər yaxın olduğunu göstərir: “Ancaq məhz Obama-Baydenin prezidentliyi dövründə ABŞ-Azərbaycan münasibətlərində gərginlik yaşanıb. 1993-2000-ci illərdə də Demokratlar hakimiyyətdə idi. Söhbət Bil Klintonun prezidentliyi dövründən gedir. O vaxt Birləşmiş Ştatlarla problem yox idi. ABŞ 1994-cü ilin sentyabrında Azərbaycanla neft kontraktlarının imzalanmasında iştirak edirdi. Söhbət böyük ABŞ şirkətlərindən gedir. Təbii ki, Vaşinqtonun razılığı olmasaydı həmin şirkətlər bunda iştirak etməzdi. Bundan başqa, 1999-cu ilin noyabrında İstanbulda Bakı-Tbilisi-Ceyhan neft kəmərinin çəkilişinə dair saziş imzalandı. Həmin sazişə bilavasitə ovaxtkı prezident Bill Klinton dəstək verdi. Ancaq Obama prezident olandan sonra 2009-cu ilin oktyabrında “Sürix protokolları” imzalandı. Məqsəd o idi ki, Qarabağ işğaldan azad edilmədən Türkiyə-Ermənistan sərhədləri açılsın. 2016-cı ilin Aprel döyüşlərində döyüşün dayandırılması ilə bağlı məhz Vaşinqtondan Bakıya çoxsaylı təzyiqlər edildi. O zaman Co Bayden vitse-prezident idi. Bayden 2021-ci ildə prezident vəzifəsini icra etməyə başlayandan sonra Azərbaycan hədəf alındı. Bu işin əsas ruporlarından biri də dövlət katibi Entoni Blinken idi. Nəticədə Bakı-Vaşinqton münasibətləri böhran həddinə çatdı”.
Vidadi ORDAHALLI
