Arzuxan Əlizadə: “Budapeşt görüşündən ciddi nəticə gözləməyə dəyməz”
ABŞ Prezidenti Donald Trampın Rusiya və Ukrayna qoşunlarının mövcud təmas xətti üzrə hərbi əməliyyatları dayandıraraq danışıqlara başlanmasını nəzərdə tutan sülh planı ilə bağlı Moskvanın mövqeyi dəyişməz olaraq qalır. Bunu Kreml sözçüsü Dmitri Peskov deyib.
O, bu mövzunun dəfələrlə Rusiya-ABŞ təmaslarında müzakirə edildiyini vurğulayıb. Peskov həmçinin Ukraynada vəziyyətin tənzimlənməsi ilə bağlı Macarıstanda planlaşdırılan Rusiya-ABŞ sammitinin formatına dair hələlik dəqiq məlumatın olmadığını bildirib: “Hələlik heç bir detala malik deyilik, anlayışım yoxdur. Xarici siyasət qurumlarının xətti ilə, yəni bizim Xarici İşlər Nazirliyimiz və Dövlət Departamenti səviyyəsində hələ çox iş görülməlidir”.
Ukrayna Prezidenti Volodimir Zelenski də Donald Trampla Vladimir Putinin Budapeştdə keçiriləcək görüşünə bədbin yanaşıb: “Hesab etmirəm ki, Budapeşt ABŞ və Rusiya liderlərinin Ukraynadakı vəziyyəti müzakirə edəcəyi ən yaxşı məkandır. Çünki orada söhbət Ukraynada sülhün bərqərar olmasından gedəcək, Macarıstanda keçirilən seçkilərdən yox”.
Ukrayna lideri əlavə edib ki, belə görüş üçün digər layiqli məkanlar mövcuddur. Onların arasında İsveçrə, Avstriya, Vatikan, Səudiyyə Ərəbistanı, Qətər və Türkiyə kimi ölkələr var. Zelenski, həmçinin vurğulayıb ki, Macarıstanın Baş naziri ukraynalılar üçün heç bir müsbət addım ata bilməz.
Göründüyü kimi, Rusiya həm təmas xətti üzrə hərbi əməliyyatları dayandırmaq planını qəbul etmir, həm də Budapeşdə keçirilməsi nəzərdə tutulan görüş barədə qeyri-müəyyən mövqe sərgiləyir.
“Tramp Putinə təzyiq göstərmək əvəzinə, zəif tərəf olan Zelenskiyə təzyiqləri yenidən artırmağa başlayıb”
Sözügedən məsələni “Bakı-Xəbər”ə şərh edən AMİP sədri, millət vəkili Arzuxan Əlizadənin fikrincə, Kremlin belə mövqedən çıxış edəcəyi gözlənilən idi: “Ona görə ki, Putin nə əvvəl, nə də indi real danışıqlarda, Ukraynada müharibənin dayandırılmasında maraqlı olmayıb. Putinin istəyi odur ki, Kiyev Moskvanın bütün tələblərini qəbul etsin. Putin atəşkəsdə maraqlı olsaydı avqustda Alyaskada keçirilən görüşdə hansısa güzəştə gedərdi. Söhbət Trampla keçirilən görüşdən gedir. O baxımdan Budapeşt görüşündən ciddi nəticə gözləməyə dəyməz. Sadəcə Putin ABŞ-ın Ukraynaya “Tomaqavk” raketlərinin verilməsini önləmək üçün Trampla telefon əlaqəsi yaratdı. Əgər Peskov Moskvanın mövqeyinin dəyişməz olduğunu bəyan edirsə, o zaman Putinin Trampla görüşməsinin mənası nədir? İndidən ultimativ dillə danışırlar. Təəssüf doğuran məqam odur ki, Putin hər dəfə spekulyativ fikirlərlə Trampı təsir altına ala bilir. Tramp isə Putinə təzyiq göstərmək əvəzinə, zəif tərəf olan Zelenskiyə təzyiqləri yenidən artırmağa başlayıb. Bu arada Tramp bəyan edib ki, Putin Ukrayna ilə münaqişə nəticəsində müəyyən əraziləri əldə edəcək və bu, qaçılmaz reallıqdır. Onun sözlərinə görə, hazırkı müharibənin sonu masa arxasında yox, artıq döyüş meydanında müəyyənləşib. Münaqişə Kiyevin müəyyən əraziləri itirməsi ilə başa çatacaq. Bütün bunlar Putinin xeyrinədir. Trampın belə açıqlamasından sonra Putin hansısa konstruktiv mövqedən çıxış edəcəkmi? Zelenskinin Budapeştə görüşün keçirilməsinə mənfi yanaşması da anlaşılandır. Ona görə ki, danışıqlar tərəfsiz olan bir ölkədə keçirilməlidir. Macarıstan bu məsələdə tərəfsiz deyil, Moskvanın siyasətinə bir sıra hallarda haqq qazandırır. Ona görə də Ukrayna ilə bağlı belə qeyri-müəyyən vəziyyət yaranıb”.
Vidadi ORDAHALLI
