Paris İrəvanla hərbi texnikanın tədarükünə dair saziş bağlamağa razıdır, bunu Fransanın Avropa və xarici işlər naziri Ketrin Kolonna İrəvanda Ermənistanın xarici işlər naziri Ararat Mirzoyanla keçirdiyi mətbuat konfransında bildirib.
Onun sözlərinə görə, Fransa Ermənistanla gələcək müqavilənin bağlanmasına razılıq verib: “Bu da Ermənistanın müdafiəsini təmin edə bilməsi üçün ona hərbi texnikanın verilməsinə imkan yaradacaq. Aydındır ki, mən hələlik bu məsələnin təfərrüatı üzərində dayana bilmərəm”.
Fransalı nazir bildirib ki, həmçinin rəsmi olaraq Avropa İttifaqının nümayəndəsi Cozep Borrelə məktubla müraciət edib ki, Ermənistan müşahidə missiyasının genişləndirilməsi və onun mandatının gücləndirilməsini həyata keçirsin: “Mən, həmçinin. Ermənistanı Avropa Sülh Mexanizminə, məsələn, Moldova üçün həyata keçirilən proqrama daxil etməyi təklif etdim”. Kolonna ümid etdiyini bildirib ki, Avropa İttifaqı və onun üzvləri Fransanın verdiyi eyni aydın siqnalları göndərməyə başlayacaqlar: “Ermənistanın ərazi bütövlüyünü təhdid edən istənilən hərəkətə çox aydın və sərt reaksiya veriləcək. Hesab edirəm ki, ümidlərimizi digər tərəfdaşlara və dostlara da bağlaya bilərik, xüsusən də ABŞ-ı nəzərdə tuturam”. Ermənistanın yuxarıda qeyd olunan sazişə görə KTMT ilə əməkdaşlığı dayandırmasının Fransa üçün vacib olub-olmaması ilə bağlı suala isə Kolonnanın həmkarı Ararat Mirzoyan belə cavab verib: “Tərəfdaşlarımız heç vaxt bizim qarşımıza belə bir tələb, hətta sual da qoymayıblar”. Beləliklə, Fransa Ermənistan vasitəsilə yenə Cənubi Qafqazda vəziyyəti qarışdırmağa can atır. Bununla bağlı rusiyalı politoloq Vitali Arkov qeyd edir: “Bu gün Rusiya, Türkiyə və Çin tərəfindən Afrikadan sıxışdırılıb çıxarılan Fransa Cənubi Qafqazda mövqeyini möhkəmləndirmək üzrə ciddi planlar hazırlayıb və onun əsas məqsədi tarixi maraqları zonasında Parisi “incidən” ölkələrdən qisas almaq, onlarla sonrakı sövdələşmələr üçün zəmin yaratmaqdır: demək istəyir ki, siz bizim Afrikadakı müstəmləkələrdən çıxırsınız, biz isə Cənubi Qafqazı tərk edirik. Bu kontekstdə Qarabağ mövzusu həmin sövdələşmənin tərkib hissələrindən yalnız biridir. Bu məqamda Fransa tarixən Cənubi Qafqazda maraqları olan və regionun iri dövlətləri ilə paritet əldə edə bilən Böyük Britaniya üçün də tamamilə lazımsızdır. Öz korrupsiya əməlləri və acgözlüyünün girovuna çevrilən Ermənistanın hazırkı rəhbərliyi fransız elitasının əlində bir alətdir”. Bununla yanaşı, ekspertlər hesab edir ki, Fransanın Ermənistana silah satmaq istəyi digər Avropa ölkələrinin Azərbaycana silah və hərbi texnika satmaq yolunu açacaq. Qeyd edək ki, uzun illər Avropa İttifaqı ölkələrinin Azərbaycana və Ermənistana silah və hərbi texnika satılmaması barədə ortaq qərarı var idi. Fransa bu qeyri-rəsmi embarqo qərarını Ermənistanın xeyrinə pozacaqsa, digər Avropa ölkələri Azərbaycana silah və hərbi texnika satmaq istəyəcəklər. Bu sırada ilk növbədə İtaliyanın adını çəkmək olar. Azərbaycanla münasibətləri yüksək olan Şərqi Avropa ölkələrinin də müxtəlif silah və hərbi texnika istehsalı mövcuddur.
Bununla yanaşı, Fransanın Ermənistanda Avropa İttifaqının müşahidə missiyasının genişləndirilməsi və onun mandatının gücləndirilməsi niyyəti Kremli daha çox qıcıqlandıracaq. Fransa ermənisi olan politoloq Azat Varjapetyan bu xüsusda qeyd edir ki, Ermənistan ətrafında vəziyyət günü-gündən pisləşir, lakin hökumətin səyləri görünmür: “Ermənistanın Rusiyanın müttəfiqi olması Avropa İttifaqı üçün qırmızı xətdir. Fransa Ermənistanın daha Rusiyanın müttəfiqi olmaması üçün hər şeyi edir. Avropa İttifaqı Fransa vasitəsilə Ermənistanla Rusiya arasında müttəfiqliyi pozmağa çalışır. Ermənistan Avropa İttifaqına zəmanət verərsə, Fransa Ermənistana hərbi yardım göstərməyə hazırdır. Fransa Ermənistana kömək etmək üçün kifayət qədər səy göstərir”. Amma elə bu günlərdə Fransanın müdafiə naziri Sebastyan Lekornu ölkəsinin hərbi müdaxilə yolu ilə Ermənistanın ərazi bütövlüyünü qoruya biləcəyinə inanmadığını bildirib. Eyni zamanda Lekornu Parisin İrəvanın müdafiə ehtiyaclarını araşdırdığını deyib. O, “Franceinfo” portalına müsahibəsində qeyd edib ki, prezident Emmanuel Makron və Ermənistanı sevən fransızlar üçün vacib olan bu məsələni şəxsən izləyir: “Makron Ermənistanın ərazi bütövlüyü, suverenliyi və erməni xalqının müdafiəsinin Fransanın mütləq məqsədi olduğunu artıq bəyan edib”. Fransa müdafiə naziri erməni həmkarı ilə çoxlu görüşlər keçirdiyini xatırladıb: “Biz Ermənistanda indiyədək mövcud olmayan və yerli hakimiyyətlə gündəlik dialoqa imkan verən müdafiə missiyası açmışıq. Bu, xüsusilə lazım gələrsə, onların müdafiə və təhlükəsizlik ehtiyaclarının öyrənilməsi üçün lazımdır”. Lekornu Fransanın bölgədə hərbi müdaxiləyə əl ata biləcəyi versiyası barədə suala belə cavab verib: “Fransa hərbi müdaxilə edə bilərmi? Mən belə düşünmürəm. Aydındır ki, bu suala prezident və silahlı qüvvələrin rəhbəri cavab verməlidir. Lakin biz Ermənistanın özünü müdafiə etməsi ilə bağlı İrəvandan gələn tələbləri nəzərə alırıq”. Hazırda belə hesab edilir ki, Ermənistana Rusiya hərbi müdaxilə edə bilər. Kreml burada Ukrayna ssenarisini işə salsa, onun qarşısını Fransanın kəsə bilməyəcəyi Parisdə açıq etiraf olunur.
Tahir TAĞIYEV
