Rusiya-Ukrayna müharibəsinin üçüncü dünya savaşına çevrilmə ehtimalı getdikcə artır. Çünki Rusiya Ukraynadakı NATO hədəflərinə zərbə endirmək niyyətini artıq bəyan edib.
Rusiyanın müdafiə naziri, ordu generalı Sergey Şoyqu bildirib ki, Ukrayna qoşunları üçün silah-sursat gətirən NATO nəqliyyat vasitələri məhv ediləcək: “ABŞ və onun NATO müttəfiqləri Ukraynanı silahla təchiz etməkdə davam edirlər. Bildirirəm ki, Şimali Atlantika Alyansının Ukrayna Silahlı Qüvvələrinin ehtiyacları üçün ölkə ərazisinə silah və ya materiallar gətirən istənilən nəqliyyat vasitəsi məhv etməyimiz üçün qanuni hədəf hesab olunur”.
NATO isə, öz növbəsində, Ukraynaya daha çox hərbi yardım göstərməklə Rusiyanın buradakı müharibədən daha zəif halda çıxmasını istəyir. Elə bu səbəbdən Rusiyanın Ukraynada hələ daha çox qalacağı və savaş aparmalı olacağı proqnozlaşdırılır. Ukrayna Prezident Ofisi rəhbərinin müşaviri Oleksiy Arestoviç də bunu istisna etmir: “Rusiya ilə uzun və qanlı münaqişəyə hazır olmalıyıq”. Onun sözlərinə görə, Rusiya Ukraynanın Qərb silahlarını lazımi miqdarda toplamasının qarşısını almaq üçün onları tükətməyə çalışır: “Bu, əks-hücum üçün qüvvə toplamağımıza mane olur. Müharibənin əvvəlində olduğu kimi heç bir təhlükə olmayacaq. Lakin biz uzun müddət mübarizə aparmalı və bütün bu hücumları dayandırmalı olacağıq”. Qeyd edək ki, bu yaxınlarda Arestoviç müharibənin vaxtı ilə bağlı proqnozunu yeniləyib və bunun 2042-ci ilə qədər davam edə biləcəyini, lakin fərqli formatda olacağını bildirib. Məsələnin daha bir maraqlı tərəfi isə Rusiyanın Ukrayna savaşına paralel şəkildə bəzi digər postsovet ölkələri ərazisində də müharibə apara biləcəyidir. Ukrayna Müdafiə Nazirliyinin bu xüsusda məlumatına əsasən, yeni savaş məkanı ilk olaraq Moldova ola bilər. Qeyd edilir ki, Rusiya Silahlı Qüvvələri Moldovanın Dnestryanı bölgəsində gərginlik yaradırlar: “Müəyyən ərazilərdə qoşunların yenidən qruplaşdırılması həyata keçirilir, ehtiyatların artırılması üçün tədbirlər görülür”. Məşhur ukraynalı jurnalist Dmitri Qordon isə “Ukrayna 24” kanalının efirində bildiib ki, əslində, Rusiya prezidenti Vladimir Putin keçmiş Sovet İttifaqına aid, demək olar ki, bütün ölkələri ələ almaq istəyir, amma bu, Azərbaycana aid deyil. Onun sözlərinə görə, Putin “Maksimum proqramı”nı həyata keçirmək niyyətindədir: “Bura Ukrayna, Moldova, Belarus, Gürcüstan, Qazaxıstan, Baltikyanı ölkələr, Özbəkistan, Türkmənistan və Tacikistan aiddir. Qırğızıstanla Ermənistanı da bu siyahıya ala bilərəm, amma Azərbaycanı qatmayacam. Azərbaycanla çətin olar, o, Türkiyənin müttəfiidir. Azərbaycanın çox yaxşı ordusu, güclü silahı var. Azərbaycanla çətin olacaq”.
Beləliklə, Azərbaycanın mövqeyi və ordusunun çəkindirici güc rolu oynaması dünyada qəbul edilir. Özü də bunlar o fonda baş verir ki, Rusiyanın Cənubi Qafqazda da aktivləşməsi proqnozlaşdırılır. Buna səbəb NATO-nun Qafqaza da diqqətinin artmasıdır. Elə bu günlərdə Ermənistana NATO-nun Cənubi Qafqaz və Mərkəzi Asiya üzrə xüsusi nümayəndəsi Xavyer Kolomina səfər edib. Rusiyalı ekspertlər Cənubi Qafqaz regionunda NATO-nun fəallaşmaq niyyətindən narahatdır. Onların narahatlıqları Gürcüstanın baş naziri İrakli Qaribaşvilinin son açıqlamaları fonunda artıb. O qeyd edib ki, əslində Mixeil Saakaşvili ikinci cəbhə açmaq üçün Gürcüstana qayıdıb, lakin hökumət onu zərərsizləşdirə bilib və ruslara qarşı “ikinci cəbhə” açılmayacaq. Qaribaşvili bəyan edib ki, onlar Ukrayna tərəfinə Rusiyaya qarşı hərbi əməliyyatlara başlamağa hazır olmadıqlarını bildiriblər, Saakaşvili uğur qazansaydı, bunu edə bilərdi. Amma ruslar Ermənistandan narahatdır. Çünki Kolomina Nikol Paşinyanla görüş zamanı “Ermənistan NATO üçün potensial tərəfdaş ola bilər” deyib. Ermənistanın sürüşkən siyasət yürütməsi fonunda rusların narahatlığı daha da artır. Xüsusən də o fonda ki, Paşinyan iqtidarı erməni müxalifətini dəstəkləyən Rusiyadan getdikcə daha çox narazı qalır. Ermənistanın Konstruktiv Partiyasının rəhbəri, erməni politoloq Andrias Qukasyan da bunu təsdiq edir: “Bugünkü müxalifətin hakimiyyət dəyişikliyi üçün bütün resursları var, yeganə problem idarəetmənin pis olmasıdır. Ermənistanda başlayan hərəkatın idarəolunması düzgün deyil, 44 günlük müharibə zamanı erməni ordusunun idarəolunması kimidir. Pis idarəçilik bu hərəkatın uğursuzluğa uğramasına gətirib çıxara bilər. Digər tərəfdən, Kreml istənilən vaxt bu hərəkatın qarşısını ala bilər. Amma bunu etmir və belə vəziyyətdə erməni hakimiyyətinin Rusiyadan narazılığı artır. Paşinyan Qərbə meyllənir”. Erməni sosioloq Karen Sarkisyan qey dedir ki, Ermənistanda müxalifətin iki qanadı var: “Hayastan” bloku xarici marağa xidmət edir, Respublikaçılar Partiyası isə daha çox mühafizəkardır, onun ciddi problemi var, bu, korrupsiyadır. Bu halda hakimiyyəti narahat edən Rusiyaya xidmət edənlərdir. Hakimiyyət Rusiyanın onlara dəstəyindən ciddi narahatdır”.
Nahid SALAYEV
