“Biz bilirik ki, Ermənistan Qarabağdakı müharibəyə Rusiyanı cəlb etmək istəyirdi. Lakin bu baş tutmadı. Çünki biz öz torpaqlarımızda döyüşürdük”.
Bunu Prezident İlham Əliyev ADA Universitetində keçirilən “Cənubi Qafqaz: İnkişaf və əməkdaşlıq” adlı beynəlxalq konfransda bildirib.
Prezident deyib ki, Ermənistan dəfələrlə Kollektiv Təhlükəsizlik Müqaviləsi Təşkilatının öhdəlikləri ilə manipulyasiya etməyə cəhdlər göstərib.
İlham Əliyev bildirib ki, 44 günlük Vətən müharibəsi dövründə yük təyyarələri vasitəsilə Rusiyadan Ermənistana müntəzəm olaraq silahlar daşınıb. “Biz bu marşrutu izlədik – Rostovdan və Mozdokdan gəlirdi. Biz gürcüstanlı dostlarımıza dedik ki, onlar hava məkanını bağlasınlar və onlar bunu etdilər. Eyni zamanda onlara dedik ki, Rusiyadan Ermənistana Gürcüstanın quru ərazisindən silah daşınmasının qarşısını alsınlar. Onlar quru yolunu da bağladılar. Biz Xəzəryanı dövlətlərə məktub göndərdik ki, onlar Rusiya yük təyyarələrinin öz ərazilərindən Ermənistana silah daşımasına icazə verməsinlər. Bu barədə Qazaxıstan, Türkmənistan və İrana müraciət yollamışdıq. Lakin təəssüflər olsun ki, həmin ərazilərdən silah daşınması üçün istifadə edildi və o silahlar Ermənistana daxil oldu”, - deyə İlham Əliyev bildirib.
Azərbaycan Prezidenti çıxışında qeyd etdi ki, 44 günlük müharibədə Qazaxıstan, Türkmənistan və İrandan Ermənistana silah daşınıb. Çox qəribədir ki, adları qeyd edilən ölkələrin ikisi həm türk, həm də islam, biri isə tamamilə islam ölkəsi olduğunu élan edən dövlətdir. Çox təəssüflər olsun ki, 44 günlük müharibədə onların nə türk, nə də islam həmrəyliyi yadlarına düşüb, erməni təəssübkeşliyi onlar ucun əsas olub.
Vətən müharibəsində bəzi qonşularımızın nə türk, nə müsəlman həmrəyliyinə əhəmiyyət verməməsi və erməni təəssübkeşliyindən çıxış etməsi nədən qaynaqlanır?
“…İrandan Ermənistana silahların daşınmasında qeyri-adi heç nə yox idi”
Azərbaycan Naminə Alyans Partiyasının sədri Abutalıb Səmədov baki-xeber.com-a şərhində bildirdi ki, İkinci Qarabağ müharibəsi zamanı, xüsusilə oktyabrın sonlarında və noyabrın əvvəllərində Rusiya Gürcüstan vasitəsilə Ermənistana silah verə bilmədi: “Rusiya vəziyyətdən çıxmaq üçün Qazaxıstan, Türkmənistan və İran üzərindən silah daşımaq yolunu seçdi. Gürcüstanın göstərdiyi qətiyyəti çox təəssüf ki, bizim din bir qardaşlarımız göstərə bilmədilər. Eyni zamanda bunların içində Qazaxıstan və Türkmənistan həm də bizim türk birliyində təmsil olunan yaxın dövlətlər idi. Nədən bu cür addım atıldı? Nədən Gürüstan qəti mövqe ortaya qoya bildi, ancaq bu üç dövlət eyni qətiyyəti göstərə bilmədi? Təbiidir ki, səbəb Rusiyadır. Bu məsələdə nə Qazaxıstan, nə Türkmənistan Rusiyanın təzyiqləri qarşısında dayana bildi və öz ərazilərindən silah daşınmasına imkan vermək məcburiyyətində qaldılar. Buna görə biz onları qınamalıyıqmı? Mən güman edirəm ki, müəyyən reallıqları düzgün qiymətləndirib onları da anlamaq olar”.
A.Səmədovun fikrincə, çünki bu dövlətlər yeri gələndə Azərbaycanın maraqlarını aktiv şəkildə müdafiə ediblər, xüsusilə də Qazaxıstan. O hesab edir ki, əsasən də Qazaxıstan Azərbaycanın maraqlarını bir türk dövlətinə layiq olan tərzdə həmişə müdafiə edib və KTMT-nin Ermənistana arzuladığı yardımı göstərməməsində həlledici mövqe ortaya qoyan dövlətlərdən olub. “Ancaq görünür, bu dəfə onlar Rusiyanın təzyiqləri qarşısında dayana bilmədilər və silahların daşınmasına razılıq vermək məcburiyyətində qaldılar. İran isə o dövrdə və ona qədərki dövrdə Ermənistanın ən yaxın dostu kimi fəaliyyət göstərirdi, Ermənistana əlindən gələn köməyi edirdi. Hesab edirəm ki, İrandan Ermənistana silahların daşınmasında qeyri-adi heç nə yox idi. Bütövlükdə götürəndə Azərbaycan Prezidenti qonşu dövlətlərin İkinci Qarabağ müharibəsi zamanı tutduğu mövqeni belə qiymətləndirib: “Biz qonşularımızın neytrallığını təmin etmək üçün hər şey etdik, onların bəziləri yüksək səviyyədə, bəziləri isə müəyyən səviyyədə neytrallıq göstərdilər”. Güman edirəm ki, yüksək səviyyədə neytrallıq göstərən dövlət Gürcüstan, müəyyən qədər neytrallıq göstərən dövlətlər isə İran və Rusiya oldu. Ancaq bütün bunlara baxmayaraq, Azərbaycan öz məqsədinə çatdı və şübhə yoxdur ki, bundan sonra da qarşısına qoyduğu hədəflərə böyük uğurla nail olacaq”.
İradə SARIYEVA