Azərbaycanın Rus Gəncləri Assosiasiyası İctimai Birliyi Bakıda yerləşən Rus Evinin dəstəyi ilə aprelin 30-da “Georgi lenti” aksiyası keçirəcəyini bəyan edib. Bu barədə Bakıdakı Rusiya İnformasiya və Mədəniyyət Mərkəzinin rəsmi Twitter hesabında məlumat verilib.
Aksiya ilə bağlı xəbər sosial şəbəkələrin Azərbaycan seqmentində ciddi narazılıqla qarşılanıb. Sosial şəbəkə istifadəçiləri bunu “rəzillik” adlandıraraq, bu tədbirin qarşısının “alınmalı olduğunu” bildiriblər.
Qeyd edək ki, “Georgi lenti” aksiyasi 2005-ci ildən etibarən Rusiya hökuməti tərəfindən beynəlxalq səviyyədə keçirilir. Aksiya öz adını 1769-cu ildə Rusiya çariçası İkinci Yekaterinanın göstərişi ilə təsis edilən Müqəddəs Georgi Ordenindən götürüb. 2005-ci ildən sonra isə “Georgi lenti” aksiyası daha çox İkinci Dünya müharibəsində 9 May qələbəsinin simvolu kimi göstərilib. Lentdə əks olunan narıncı rəng alovu, qara rəng isə tüstünü simvolizə edir. Bakı şəhər İcra Hakimiyyətinin ictimai-siyasi, humanitar və ümumi şöbəsindən bildirilib ki, “Georgi lenti” aksiyası ilə bağlı onlara heç bir müraciət daxil olmayıb:
“Bütün növ toplantı, aksiya, nümayiş, yürüş, piket keçirilməsi ilə bağlı Bakı Şəhər İcra Hakimiyyətinə müraciət edilməli və icazə alınmalıdır. Bu proseslər sərbəst toplaşma haqqında qanunla tənzimlənir. “Georgi lenti” aksiyası ilə bağlı Bakı şəhər İcra Hakimiyyətinə heç bir müraciət daxil olmayıb”.
Daha çox keçmiş Sovet ölkələrində keçirilən belə aksiyalar 2014-cü ildə Rusiyanın Krımı ilhaq etməsindən sonra həmin dövlətlərdə, eləcə də Avropada “neo-faşizmin və Rusiya təbliğatı”nın rəmzi kimi qəbul edilir.
Moldova, Ukrayna, Latviya, Litva və Estoniyada “Georgi lenti” aksiyası və bu lentin paylanması rəsmi olaraq qadağan edilib. Gürcüstan, Qazaxıstan, hətta Belarusda üstüörtülü şəkildə bu aksiyanın keçirilməsinə icazə verilmir.
Azərbaycanda 2014-cü ildə keçirilən “Georgi lenti” aksiyası ölkədə ciddi narazılıqlara səbəb olmuşdu. Bundan sonra Azərbaycanda da bu aksiyanın qadağan edilməsi gündəmə gəlsə də, hələlik bununla bağlı rəsmi qərar qəbul edilməyib.
Bu müzakirələrin aktiv müzakirə edildiyi bir vaxtda, aprelin 28-də Sumqayıtda iri şirkətlərdən birinin ərzaq anbarında dəhşətli yanğın baş verdi. Bir çox ekspertlər, hətta siyasətçilər bu hadisələr arasında sinxron bir bağlılığın olduğunu deyir. Xüsusilə də yanğının Demokratik Cümhuriyyətimizin süqut günü olan 28 aprelə təsadüf etməsini xaricdən verilən bir mesaj kimi dəyərləndirirlər.
Əlaqədar qurumlar bu versiyaları ciddi araşdırmalıdırmı?
Azərbaycan Sosialist Partiyasının sədri, təhlükəsizlik üzrə ekspert Elşən Həsənov “Bakı-Xəbər”ə açıqlamasımda bildirdi ki, son dövrləri əhatə edən, qısa müddət ərzində ictimaiyyət arasında rezonans doğura biləcək, partlayış və yanğınla müşayiət olunan ikinci belə hadisənin baş verməsi həqiqətən də müəyyən şübhələrin yaranmasına səbəb olur : “Düşünürəm ki, bunun da köklü səbəbləri var.
Düzdür, biz hadisəyə münasibət bildirərkən əslində rəsmi araşdırmanın nəticələrini gözləməli və veriləcək yekun qərara istinad edərək fikir söyləməliyik. Amma dünəndən başlayaraq sosial şəbəkələrdə müxtəlif sosial qrupları əhatə edən vətəndaşların yazdıqları status və rəylərə nəzər salmaq kifayətdir ki, bu hadisənin - Sumqayıt ərazisində yerləşən "Azərsun Sənaye Parkı”nda yanğın hadisəsinin başvermə səbəbinin kökündə məhz təxribatla bağlı versiyanın, özü də Rusiya tərəfindən törədilmiş təxribat versiyasının başqa versiyalara nisbətdə daha da qabarıq işıqlandırılmasını müşahidə etmək olur.
Şəxsən mən belə dəyərləndirmənin tərəfdarı deyiləm və təbii ki, yalnız rəsmi şəkildə aparılmış araşdırmanın nəticələri bizim istinad edə biləcəyimiz yeganə mənbə olmalıdır. Amma buna baxmayaraq, adi vətəndaşın məlum hadisəni bu prizmadan dəyərləndirməsi məsələsinin özü də başadüşüləndir. İstər Rusiya tərəfindən Ukraynaya qarşı aparılan ədalətsiz müharibə zamanı Azərbaycanın Ukraynaya dəstək olaraq humanitar və tibbi yardım, eləcə də yanacaq məhsulları göndərməsi, istərsə də Ermənistanla aparılan danışıqlarla bağlı Rusiyanın irəli sürdüyü şərtlər daxilində öz istəyinə nail ola bilməməsi və s. hadisələrin fonunda baş verənlər, təbii ki, Rusiyanı qıcıqlandırır. Əslində imperialist siyasətini artıq çılpaq şəkildə ortaya qoymuş Rusiyanın belə təxribatlara əl ata biləcəyi ehtimalı da nəzərə alına biləcək variantlardan biri olaraq gündəlikdədir.
Simvolik tarixlərlə bağlı konsepsiya istər praqmatik siyasətdə, istərsə də politologiyada yer almadığı üçün bu məsələnin üzərində dayanmazdım. Amma hansısa bir təşkilatın – indiki halda “Rusiya evi ”adlı təşkilatın təyin etdiyi tarixdə ölkəmizə, onun dövlət siyasətinə, tarixinə, müstəqilliyinə qarşı ata biləcəyi hər hansı bir addıma qarşı ciddi ictimai dirəniş olmalıdır və bu addım atılacağı halda Azərbaycanın siyasi və rəsmi dairələri bu məsələyə siyasi və hüquqi qiymət verməlidirlər”.
Məhəmmədəli QƏRİBLİ
