Artıq bir neçə gündür ki, Ermənistandakı revanşist qüvvələr fasiləsiz rejimdə etiraz aksiyalarına başlayıb. Bununla mübarizənin yeni mərhələsinin başladığını açıqlayan parlamentdəki “Şərəf duyuram” fraksiyasının rəhbəri, Ermənistan Milli Təhlükəsizlik xidmətinin sabiq direktoru Artur Vanetsyan hakimiyyətiı sürpriz gözlədiyini bildirib.
Ölkə hakimiyyəti isə bütün bunlara sərt reaksia verir və müxalifəti ölkəni uçuruma yuvarlamaq cəhdində ittiham edir. Ermənistan parlamentinin deputatı Arsen Torosyan bu xüsusda bildirir: “Parlament müxalifəti tərəfindən sülh gündəminin və ümumiyyətlə sülh ideyasının demonizasiyası və ya danılması müharibə çağırışı və təbliğatından başqa bir şey deyil”. Onun sözlərinə görə, Ermənistanda müxalifət yeni itki və məğlubiyyətlərlə yeni müharibə istəyir: “Müxalifət məğlubiyyətin xarabalıqları üzərində azad seçkilərin formalaşdırdığı hakimiyyəti ələ keçirmək, xalqa zülm etmək kimi çoxdankı vərdişini davam etdirmək üçün yeni itki və məğlubiyyətlərlə yeni müharibə istəyir. Sülh Ermənistanı saxlamağa və inkişaf etdirməyə imkan verəcək. Yalnız sülh şəraitində Ermənistan qalacaq. Qarabağ məsələsini daxili siyasi manipulyasiya alətinə çevirənlər bilərəkdən Ermənistanın gələcəyini təhlükə altına qoyurlar”. Ermənistanın 44 günlük müharibədə ağır məğlubiyyətini hakimiyyətə gəlmək üçün əlverişli şans kimi qiymətləndirən revanşistləri əslində, cəmiyyət də qəbul etmir. Qeyd edilən xüsusda “armenianreport” portalı yazır: “İrəvanda baş nazir Nikol Paşinyanın istefası tələbilə növbəti yürüşdən daha çox Ermənistandan kənarda ölkəmizə təsir edəcək hadisələr baş verir. Tamamilə göz qabağındadır ki, müxalifətin oturaq aksiyası ilə dünyada heç kəs maraqlanmır. Ölkəmizdəki daxili siyasi qarşıdurma heç kimin vecinə deyil. Yeri gəlmişkən, Nikol Paşinyan bunu çox gözəl anlayır. Çünki o, çox sakitdir, öz qabiliyyətlərinə arxayındır. Başa düşür ki, onu hakimiyyətə gətirən “məxməri inqilab” indi baş verə bilməz. Dünyanın Ukrayna müharibəsindən yayındığı bir şəraitdə Serj Sarkisyan da eyni şəkildə “vintləri sıxmaqla” hakimiyyətdə qala bilərdi.
İndiki halda Rusiya ən vacib “kozır”ını çıxarır. Polşaya və Bolqarıstana qaz tədarükünü kəsir. Ehtimal olunan səbəb rublla ödəməkdən imtinadır. Ola bilsin ki, başqa səbəblər, o cümlədən Polşanın müharibə aparan Ukraynaya güclü dəstəyi olub. İstənilən halda, qazın verilməsində fasilələrlə əlaqədar Polşanın İqlim və Ətraf Mühit Nazirliyində böhranla mübarizə qrupunun iclası keçirilir. İqlim və ətraf mühit naziri Anna Moskau qeyd edir: “Polşanın təhlükəsizliyimizi qoruyan lazımi qaz ehtiyatları və təchizat mənbələri var. Biz uzun illərdir ki, Rusiyadan faktiki olaraq müstəqilik. Anbarlarımız 76 faiz doldurulub. Polşanın evlərində qaz qıtlığı olmayacaq”. O deməli olduğunu söylədi. Amma onun sözləri reallığı nə qədər əks etdirir, bunu zaman göstərəcək. Bu arada Bolqarıstanın Energetika Nazirliyi də bəyan edib ki, Rusiyanın “Qazprom”u ona aprelin 27-dən qaz nəqlinin dayandırılması barədə məlumat verib. Və burada da hər şey göz qabağındadır. Həqiqətən də, martın sonunda Bolqarıstan hökuməti qazın pulunu rublla ödəməkdən imtina etdiyini açıqladı. Moskvanın Ukraynadakı “xüsusi əməliyyatına” cavab olaraq Avropanın Rusiya qazından asılılığı aradan qaldırmaq məqsədini xatırladırıq. Amma avropalıların problemi ondadır ki, onlar bütün bunları indi yox, tədricən, prosesi bir neçə il uzadaraq etməyi planlaşdırıblar. Rusiya Avropanın bu planlarını yaxşı bilir. Və onlar öz prezidentlərinin məlum ifadəsinə ciddi uyğun hərəkət edirlər. Bilirik ki, Putin dəfələrlə deyib: “Əgər döyüş qaçılmazdırsa, əvvəlcə vur”. Kremlin əsas kozırını çıxartması göz qabağındadır. Ancaq burada bir nüans var. Təəccüblüdür ki, ABŞ-ın dünyanın ən böyük mayeləşdirilmiş təbii qaz istehsalçısı olduğunu nəzərə alsaq, Rusiyanın bütün bu hərəkətləri ABŞ maye qaz ixracatçıları üçün qızıl mədəni ola bilər. Bu şirkətlərin investorları nikbindir, Putin dəfələrlə sübut edib ki, məntiqsiz hərəkət edə bilər. Artıq görürük ki, Finlandiya İsveçlə eyni vaxtda NATO-ya üzvlük üçün müraciət etməyi planlaşdırır. Biz artıq eşitmişik ki, ABŞ və Böyük Britaniya İsveçə NATO-ya qoşulmazdan əvvəl təhlükəsizlik zəmanəti verib. Nəhayət, Latviya, Hollandiya və Estoniya gəmiləri Finlandiya Müdafiə Qüvvələri ilə birgə manevrlərdə iştirak edəcək. Və başqa nəyin təhlükəli olduğunu bilirsinizmi? Bütün bunların nəticəsində kiçik, lakin zəruri qaz ehtiyatlarına malik Azərbaycanın Avropda üstünlüyü yenidən yüksələcək. Ona görə də Bakı özünü bu qədər arxayın hiss edir və istədiyi addımları atır. Ona görə də Qərb susur. Paşinyan bunu başa düşür. Bilir ki, dünya indi bizim problemimizə uyğun deyil. Xüsusilə də daxili siyasət. Buna görə də o, rəqiblərə müqavimət göstərməkdə son dərəcə sərt olacaq. Erməni müxalifəti bu mənada indidən uduzmuş sayıla bilər”. Erməni siyasi analitik Boris Navasardyan da qeyd edir ki, müxalifətin bütün cəhdlərinə baxmayaraq, dünya Ermənistana yeni müharibə şansı verməyəcək. Onun sözlərinə görə, Avropa İttifaqı və kollektiv Qərb prinsipcə heç bir varianta qarşı deyil, çünki Avropa İttifaqı və Qərb regionda sülhün bərqərar olmasında, həmin Qərbin maraqlarından irəli gələn enerji və iqtisadi maraqların həyata keçirilməsində maraqlıdır: “İzahlar lazımdır, təəssüflər olsun, cəmiyyət əmin olub ki, bizim rəsmi səlahiyyətlilərimizin mövqeləri çox tez dəyişir, bir həftəlik zaman fərqi ilə ziddiyyətli bəyanatlar, yanaşmalar təzahür oluna bilər. Rusiya da sülh istəyir”.
Nahid SALAYEV
