Rusiya və Ukrayna arasında şiddətlənən müharibə özünü informasiya cəbhəsində də getdikcə daha qabarıq formada büruzə verməkdədir. Tərəflər bir-biri haqqında ən müxtəlif səpkidə real və qeyri-real informasiyalar yaymaqdadır. Amma tərəflərin informasiya müharibəsi təkcə Rusiya və Ukraynanın coğrafiyaları ilə məhdudlaşmır. Artıq bu informasiya savaşı qlobal miqyasda da özünü göstərməkdədir və baş verənlər Azərbaycan media məkanına da təsirsiz ötüşməyib. Belə ki, Azərbaycanın daha bir media qurumuna Rusiyada blok qoyulub.
Rusiyanın Rabitə, İnformasiya Texnologiyaları və Kütləvi İnformasiya Vasitələrinə Nəzarət Federal Xidməti (“Roskomnadzor”) “oxu.az” saytını ölkə ərazisində bloklayıb. “Oxu.az” saytının bununla bağlı açıqlamasında saytın redaksiyasına heç bir məlumat, xəbərdarlıq edilmədən atılan bu addım birbaşa söz azadlığına, demokratiyaya, plüralizmə zidd hesab olunur, “Roskomnadzor”un bu addımının qərəzli və qanunsuz olduğu vurğulanır. Qeyd edək ki, bundan əvvəl “haqqin.az” və “minval.az” saytları da Rusiya ərazisində bloklanıb. Bütün bunlara səbəb həmin saytlsarın Ukraynada baş verənlər barədə yaydıqları məlumatlardır. Rus dilində də yayılan bu məlumatlar əsas etibarı ilə Ukrayna rəsmi mənbələrinə istinadən yayılır. Eynilə rus rəsmi mənbələrinin məlumatları kimi. Amma nədənsə, Rusiya bunu qəbul etmək istəmir və bu zaman söz azadlığı qətiyyən yada düşmür. Gözləntilər bundan ibarətdir ki, Ukrayna ilə bağlı bu ölkədən reportajlar yayan və Qərb mediasındakı xəbərləri rus dilinə çevirərək yayan Azərbaycan saytlarının bundan sonra da Rusiyada yayımının məhdudlaşdırılması qaçılmaz olacaq.
Yuxarıda qeyd edildiyi kimi, Rusiya hökumətinin saytlara blok qoyması söz azadlığının pozulmasıdır. Rusiya Ukraynada hərbi cinayətlər törədir, eyni zamanda Ukraynaya intervensiyanın nəticələrini, Rusiya ordusunun itkilərini öz xalqından gizlədir. Bir çox Azərbaycan saytları isə həm Ukrayna, həm də dünya mənbələrindən bəhrələnərək baş verənləri rus dilinə tərcümə edərək yayır. Bu da Kreml rəsmilərinin narazılığına səbəb olur. Məsələyə bu prizmadan yanaşdıqda Azərbaycanın ölkəmiz əleyhinə yalan və qərəz dolu məlumatlar yayan bir çox Rusiya media orqanlarının yayımını ərazisində bloklamağa tam haqqı var. Belə saytlara misal olaraq “regnum.ru”, “kommersant.ru” və rəhbərliyində ermənilər yer alan bir sıra rus KİV-lərini göstərmək olar. Amma Azərbaycan söz, fikir azadlığına əməl edərək buna getmir. Azərbaycan söz azadlığının qorunduğu, mətbuat azadlığı prinsipinə hörmətlə yanaşılan ölkələrdən hesab edilir. Ölkədə azad medianın, insan hüquq və azadlıqlarının müdafiəsi demokratik mexanizmlərin mövcudluğunun əsas şərtlərindən biri kimi qəbul edilir. Bu fonda xarici medianın ölkə ərazisində yayımına məhdudiyyət yoxdur. Təbii ki, irqi, milli, dini zəmində yayımlar bura daxil deyil. Amma digər qəbildən olan xarici medianın, o cümlədən Rusiya mediasınn ölkəmizdə yayımı sərbəstdir. Rusiyadan da bunu gözləyir. Lakin Rusiyanın müvafiq qurumları indi əks mövqe sərgiləyir. Halbuki, Rusiya indi məşhur "Russia Today" kanalının və digər media orqanlarının dünyada və sosial şəbəkələrdə yayımına qadağanı məhz söz azadlığına zərbə kimi qələmə verir. Amma əməldə özü də eyni addım atır. Hər halda, Azərbaycan saytlarının Rusiyada yayımının bloklanması bunun real təzahürüdür. Bu bir daha Moskvanın fundamental insan azadlıqlarına münasibətindən xəbər verir. Şübhəsiz ki, “Roskomnadzor”un qərarıı absurd motivlər üzərində verilib və bütün dünya mediasına Ukraynadakı müharibənin işıqlandırılmasının rusiyayönümlü formatını sırımaq cəhdidir. Bu yanaşma isə sonda ifıasa məhkumdur. Əslində, plüralizmin inkişafı kimi, ölkə daxilində müxtəlif baxışların, müxtəlif siyasi meyllərin mövcudluğu təbiidir. Bu, hərəkətverici qüvvə kimi hər bir normal cəmiyyətdə olmalıdır. Amma görünür, Rusiya bu normal yanaşmanı qəbul etmək istəmir. Azərbaycan saytlarını bloklamaqla Rusiya müttəfiqlik qarşılıqlı fəaliyyəti haqqında bəyannamənin də şərtlərini pozur. Bakı adekvat şəkildə cavab vermək hüququnu özündə saxlayır.
Tahir TAĞIYEV
