Çin və Avropanın arasında yerləşən Azərbaycan Pekin üçün etibarlı nəqliyyat tərəfdaşı kimi qəbul olunur. Davam edən uğurlu işgüzar əməkdaşlıq iki ölkə arasında ticari-iqtisadi əlaqələrin genişlənməsinə səbəb olmaqdadır.
Bu nəticəyə Honkonqun gündəlik “South China Morning Post” nəşrində dərc olunan “Chinese investiment in Azerbaijan is a win-win for both countries” başlıqlı məqalədə gəlinir. "Əməkdaşlığın belə nümunələrindən birinə iyunun 20-də yük qatarının yola düşməsi oldu. 43 vaqondan ibarət qatar Çindən Azərbaycanı keçməklə İstanbula yola düşüb. Yük Bakı limanında qəbul edildikdən sonra Bakı-Tiflis-Qars dəmir yolu ilə Türkiyəyə çatdırılıb. Limanın köməkliyilə Çindən gələn yüklər mütəmadi olaraq Azərbaycan ərazisindən Türkiyəyə çatdırılır”, - deyə məqalədə bildirilir.
Müəllif yazır ki, Azərbaycanın tranzit ölkə kimi Çin üçün rolu yükdaşıma ilə məhdudlaşmır: “Çünki Çin Asiya-Avropa telekommunikasiya dəhlizi üçün regional lider olmağa və internet-trafikin ötürülməsinə cəhd göstərir. Avropa və Çin arasında telekommunikasiya körpüsü rolu oynamaq Azərbaycana böyük fayda verir. Həqiqətən də Azərbaycan həm tranzit ölkə kimi, eləcə də telekommunikasiya və logistika imkanlarının möhkəmləndirilməsindən gəlir əldə edir. Çindən Avropaya ən qısamüddətli dəmir yolu daşınmaları Azərbaycandan keçir. Azərbaycandan keçən nəqliyyat dəhlizi mövcud infrastruktur və Avropaya yaxınlıq baxımından, eləcə də digər transkontinental nəqliyyat dəhlizləri ilə müqayisədə üstünlüklərə malikdir. Ən əsası, Çin üçün ən az məsrəfli marşrutdur”.
O da qeyd edilir ki, Azərbaycan Çin öçün olduqca önəmli ölkədir. "Bir dəhliz, bir yol” çərçivəsində telekommunikasiya dəhlizində Azərbaycanın rolu Çin üçün həyati əhəmiyyət kəsb edir. Azərbaycan Çin üçün aktiv ticarət tərəfdaşına çevrilir: “Təkcə bu il ikitərəfli ticarətin həcmi ötən ilin analoji dövrü ilə müqayisədə 67 faiz artıb. Bu çox ciddi artımdır. Azərbaycan və Çin arasında ticarət iki ölkənin dəstəyilə yüksək templə davam edir”.
Görünən odur ki, Azərbaycan Çin üçün təkcə tranzit ölkə deyil. Eyni zamanda, iki ölkə arasında ticarət dövriyyəsi də sürətlə artır. Bütün bunlar Çinin Azərbaycana xüsusi önəm verməsinin göstəricisidir.
“Bütün bunların nəticəsidir ki, iki ölkə arasında ticarət əlaqələri artan xətt üzrə inkişaf edir”
Məsələyə münasibət bildirən iqtisadçı-alim Əli Əlirzayev Çinin Azərbaycanla olan əlaqələrə xüsusi önəm verməsini bir sıra amillərlə əlaqələndirdi: “Çin Azərbaycanın regionda oynadığı mühüm rolun fərqindədir. Məsələ ondadır ki, tranzit baxımından Azərbaycan Asiya ilə Avropanı birləşdirən körpüdür. Çinin öz məhsullarını Azərbaycan vasitəsilə Avropaya çıxarması mühüm əhəmiyyət kəsb edir. Çünki bu yol ən qısa və iqtisadi baxımdan sərfəli yoldur. Çin görür ki, Azərbaycanda həyata keçirilən nəqliyyat layihələri, yaradılan müasir infrastruktur daha böyük iqtisadi perspektiv vəd edir. Ona görə də Azərbaycanla iqtisadi əlaqələrə xüsusi önəm verir. Pandemiya şəraitində iki ölkə arasında ticarət dövriyyəsinin ötən illə müqayisədə 67 faiz artması ciddi rəqəmdir. Postpandemiya dövründə bunun bir neçə dəfə artacağı gözlənir. Bir məqamı da nəzərə almaq lazımdır ki, Azərbaycan Çin məhsulları üçün əlverişli bazardır. Son illər Çində istehsal olunan məhsullara Azərbaycanda tələbat artıb. Bütün bunların nəticəsidir ki, iki ölkə arasında ticarət əlaqələri artan xətt üzrə inkişaf edir”.
İqtisadçı-alimin fikrincə, Çinlə olan iqtisadi əlaqələrin daha da artacağı gözlənir.
Vidadi ORDAHALLI
