Azərbaycanda pensiya islahatlarında hansı modellər seçilə bilər?

Tarix: 06.11.2014 / 02:03
Bölmə: İqtisadiyyat

İlqar Hüseynli: "Bu islahatın mahiyyəti ondan ibarətdir ki, vətəndaş nə qədər çox sığorta ödənişi edərsə..."

"Pensiya ödənişləri dövlət büdcəsindən o qədər də asılı olmasın"

Prezident İlham Əliyev noyabrın 4-də sərəncam imzalayaraq 2014-2020-ci illərdə pensiya təminatı sisteminin islahatı konsepsiyasını təsdiq edib. Sərəncamda konsepsiyanın pensiya təminatı sisteminin formalaşmasında beynəlxalq inkişaf tendensiyalarının nəzərə alınması və pensiya təminatının daim yenilənən müasir tələblərə uyğunlaşdırılması, inkişaf etmiş ölkələrin bu sahədə təcrübəsindən istifadə edilməklə uzunmüddətli dövr üçün pensiyaçıların etibarlı sosial müdafiəsinə nail olmaq məqsədi daşıdığı bəyan olunur.
Görünən odur ki, konsepsiyada ciddi və əhəmiyyətli məsələlər əhatə olunub.
Bu sənəd sığorta məbləği ilə sığorta ödənişləri arasında əlaqələri gücləndirməyi, sığorta təminatında maliyyə bazasının genişləndirilməsini, sığortanın baza hissəsinin azaldılmasını və ləğvini nəzərdə tutur.
Bütövlükdə, konsepsiya ilə bağlı ekspertlərin hansı modern təklifləri var? Bununla bağlı fikirləri nədən ibarətdir?
Sözügedən məsələni dəyərləndirən ekspert İlqar Hüseynli hesab edir ki, ilk növbədə inkişaf etmiş dövlətlərin təcrübəsini öyrənmək yaxşı olardı: "Baxıb görmək lazımdır ki, onlarda bu necə tənzimlənir. Elə Avropa ölkələri var ki, orada bu sistem daha mükəmməl səviyyədədir.
Bu islahatın mahiyyəti ondan ibarətdir ki, vətəndaş nə qədər çox sığorta ödənişi edərsə, o qədər çox pensiya almaq imkanını əldə edəcək. Avropa ölkələri bu sistemə əsasən işləyir.
Yəni pensiyanın məbləği müəyyənləşdirilən zaman sığorta ödənişləri əsas meyar kimi götürülsün və nəticədə sosial sığorta ödəyənlərin sayını artırmaq mümkün olsun. Bu, dövlət və özəl sektorlara, məşğul əhaliyə şamildir.
Əməkhaqqı alan hər şəxs sosial sığorta ödənişi həyata keçirir. Hər kəsin özünün xüsusi hesabı olur. Məsələn, vətəndaş 500 manat əməkhaqqı alırsa, həmin əməkhaqqıdan gəlir vergisi ilə yanaşı, sosial vergi ödəyir.
Digər tərəfdən, Konsepsiya əsas verir ki, əmək müqavilələri bağlansın, əməkhaqqı və pensiya ödənişləri rəsmiləşdirilsin. Necə deyərlər, pensiya ödənişləri dövlət büdcəsindən o qədər də asılı olmasın.
Çünki pensiya ödənişlərində dövlət büdcəsinin rolunun azaldılması imkan verir ki, pensiya ödənişləri yığım hesabına həyata keçirilsin. Bundan əlavə, Sərəncamın məqsədi dövlət büdcəsindən maliyyə asılılığının azaltmaq, sığorta-pensiya sisteminin maliyyə təminatını gücləndirməkdir. Hansı ki, inkişaf etmiş ölkələrdə bu əsasən belədir".

DİGƏR XƏBƏRLƏR

Tarix: 10.07.2026 / 20:55

Rusiyada dərin yanacaq qıtlığının Azərbaycana təsirləri gündəmdə...

Tarix: 10.07.2026 / 17:50

Əli Əsədovun rəhbərliyi ilə İqtisadi Şuranın iclası keçirildi - FOTO

Tarix: 10.07.2026 / 15:52

Beyləqan şəhərində fermerlər üçün aqrar sığorta ilə bağlı maarifləndirici təlim keçirilib

Tarix: 10.07.2026 / 14:47

Rusiya alimindən Ermənistan iqtisadiyyatı barədə inanılmaz rəylər - böhran olmayacaq...

Tarix: 10.07.2026 / 13:56

Azərbaycanın xarici dövlət borcu azaldı - 4 milyard 616,8 milyon...

Tarix: 10.07.2026 / 11:58

Rusiya Azərbaycan üzərindən Ermənistana propan və gübrə göndərəcək...

Tarix: 10.07.2026 / 09:17

Azərbaycan və Rusiya Samur çayının bölüşdürülməsini müzakirə edib

Tarix: 09.07.2026 / 19:05

Azərbaycana diri heyvan idxal edən iri şirkətlər əsas məlumatları "gizli" saxlayır...

Tarix: 09.07.2026 / 17:56

Britaniya “Zəngəzur” tankerini sanksiya siyahısından çıxardı

Tarix: 08.07.2026 / 15:30

"Avropa Yaşıl Enerji Dəhlizi" layihəsi icra mərhələsinə keçdi

Tarix: 08.07.2026 / 10:53

Beyləqanda şəkər çuğunduru fiaskosu...

Tarix: 07.07.2026 / 20:28

Sahibkarlara böyük şans açılır - üstəlik “qapı-qapı gəzməyə” son veriləcək...

VİDEO

Tarix: 27.11.2025 / 11:10

Biri ermənini öpür, biri sovet bayrağı qaldırır... Günümüzə baxın! - VİDEO

Tarix: 12.11.2025 / 11:05

Lavrov işdən kənarlaşdırılır, yoxsa oyun qurulur? - VİDEO

Tarix: 21.06.2025 / 08:15

Dünyada xaos böyüyür, Azərbaycana təhlükə də artır... - VİDEO

Tarix: 09.07.2026 / 21:52

İrandan Trampa “İrəvan mesajı” - sülh olmasa, TRIPP marşrutuna dözmərik...

Tarix: 09.07.2026 / 19:38

Vətəndaşın məmurlarla birbaşa ünsiyyətində sıfır hədd - rəqəmsallaşma dövrünün hədəfi...

Tarix: 09.07.2026 / 18:51

Çin və ABŞ-ın mübarizə apardığı Gürcüstan limanında Azərbaycan həlledici söz sahibinə çevrilir...

Diasporumuza Rusiyada problemlər yaradılandan sonra Avropa, Amerika istiqamətində fəallıq başladı...