Fikrət Yusifov: “Su xətlərinin bir çoxu yetərincə köhnədir və onların yeniləri ilə əvəzlənməsi prosesi çox ləng gedir”
Məlum olduğu kimi, Azərbaycanın su ehtiyatları o qədər də böyük deyil. Üstəlik, içməli suyun 30 faizi ölkə daxilində formalaşır. Digər 70 faiz isə ölkə xaricində formalaşır. Söhbət Azərbaycandan keçən səranssərhəd çaylarından gedir.
Bütün bunlara baxmayaraq, Bakı və digər şəhərlərdə su itkiləri azalmır, əksinə artır. Təkcə Bakıda son bir ildə su itkisi 9,2 dəfə artaraq 173 milyon kubmetrə çatıb. Əgər 2023-cü ildə paytaxt ərazisində 18,7 milyon kubmetr su itkiyə gedibsə, 2024-cü ildə bu göstərici 172,6 milyon kubmetrə yüksəlib. Bakı şəhərində itkiyə gedən su istifadə olunan ümumi suyun 18,8 faizə bərabər olub. Bəzi rayonlarda su itkisi daha kəskin şəkildə artıb.
Bakıda bir belə su itkisinin səbəbkarı, günahkarı kimlərdir? Sözügedən problemin kökü nədədir?
Sözügedən məsələ ilə bağlı fikirlərini baki-xeber.com-la bölüşən sabiq maliyyə naziri, professor Fikrət Yusifov su itkilərinin səbəbləri ilə bağlı bir sıra məqamlara toxundu: “Ölkəmizdə su anbarlarının tikintisi, suyun yaşayış məntəqələrinə çəkilməsi xərcləri bir qayda olaraq Dövlət büdcəsinin vəsaitləri hesabına maliyyələşdirilir. Suyun alınmasına heç bir xərc çəkməyən bir qurum necə 8 milyard manat zərər edə bilər? Bunun heç bir izahı yoxdur. Bu borclar əsasən zamanla yetərincə korrupsiyalaşmış “Azərsu” adlı təşkilat tərəfindən yaradılıb. Azərbaycan Dövlət Su Ehtiyatları Agentliyi bu zərərin köklərini araşdırmalıdır. Çox böyük şübhələr var ki, bu zərərin tərkibində vaxtilə yol verilmiş böyük yeyinti və mənimsəmə halları da yer alıbdır. Su itkisinin getdikcə artması isə onunla bağlıdır ki, su xətlərinin bir çoxu yetərincə köhnədir və onların yeniləri ilə əvəzlənməsi prosesi çox ləng gedir. Odur ki, bu məsələdə ciddi bir dönüş yaratmaq lazımdır. Bu gün Bakının bir sıra rayonlarında bəzən günlərlə su verilmir. Halbuki bir neçə illər öncə həmin ərazilərdə yaşayan sakinlərə - su çənlərinizi çıxarıb atın, çünki bundan sonra su təchizatınız daimi əsasda olacaqdır – deyilmişdi. İndi su günlərlə kəsildikdə bu insanlar hündür mərtəbələrə qablarda su daşıyırlar. Lazım gələrsə konkret faktları da sadalaya bilərəm. Bu qədər su itkisi hökuməti ciddi düşündürməlidir. Unutmayaq ki, qarşıdan gələn 2027/2028-ci illərdə dünyada şirin su çatışmazlığı ən son həddə çatacaqdır”.
Vidadi ORDAHALLI