Uşaqlarda onkoloji xəstəliklərin artımı nə ilə bağlıdır?

Tarix: 16.03.2015 / 01:03
Bölmə: Sosial

Leyla Xələfova: "Azərbaycanda da uşaqlar arasında ən çox rast gəlinən onkoloji xəstəlik leykozlardır"

Reyman İsmayılzadə: "Onkoloji xəstəlik aşkarlanan hər on uşaqdan 7-8-i tam sağala bilir"

"Hazırda Azərbaycanda 338 uşaq onkoloji xəstəlikdən əziyyət çəkir. Təkcə 2014-cü ildə 109 uşaq onkoloji xəstə kimi qeydiyyata götürülüb". Bu sözləri Azərbaycan Səhiyyə Nazirliyinin baş onkoloqu Azad Kərimli mətbuata açıqlamasında deyib. Onun sözlərinə görə, uşaqlarda onkoloji xəstəliklər tam sağalmaya meylli olur.
Ancaq bunun üçün əsas məsələ xəstəliyin vaxtında aşkarlanmasıdır.
Buna görə də əsas işin sahə pediatrlarının üzərinə düşdüyünü deyən baş onkoloq qeyd edib ki, onlar uşaqlarda hər hansı şübhəli əlamətlər gördükdə daha geniş müayinələr aparmalı və xəstələri müvafiq ixtisas həkimlərinə yönəltməlidirlər.
Uşaqlar arasında onkoloji xəstəliyin artması mütəxəssisləri də ciddi şəkildə narahat edir.
Milli Onkologiya Mərkəzinin Uşaq Klinikasının şöbə müdiri Leyla Xələfovanın sözlərinə görə, bütün dünyada olduğu kimi, Azərbaycanda da uşaqlar arasında ən çox rast gəlinən onkoloji xəstəlik leykozlardır: "Uşaqlar arasında ən çox rast gəlinən onkoloji xəstəliklərin sırasında ikinci yeri beyin şişləri, üçüncü yeri limfomalar, dördüncü yeri sümük şişləri, beşinci yeri yumşaq toxuma sarkomaları tutur. Bu ardıcıllığa əsasən, adları çəkilən xəstəliklərdən sonra uşaqlarda ən çox müşahidə edilən onkoloji xəstəliklər böyrək şişləri və simpatik qanqliyalardan çıxan şişlər var ki, onların da rastgəlmə tezliyi eynidir. Uşaqlarda nadir şişlərə - dəri şişləri, gözdaxili şişlərə də rast gəlinir".
L.Xələfova bildirdi ki, uşaqlarda yaranan onkoloji xəstəliklərlə onların yaşları arasında da müəyyən əlaqə özünü göstərir. Onun sözlərinə görə, uşaqlarda nefroblastoma və neyroblastomalar daha çox 6 yaşına, göz xəstəliyi 1 yaşına kimi, sümük şişləri 12-14 yaşa, limfomalar 6-8 yaşa, beyin şişləri isə 7-9 yaşa kimi özünü büruzə verir: "Uşaqlarla bağlı klinikaya əsasən ağırlaşmış vəziyyətdə - şişlər yayıldıqdan sonra müraciət edirlər. Problem ondadır ki, uşaqlarda şişlər müxtəlif "maskalar" altında olur. Ona görə də pediatrlar çox zaman bunları başa düşə bilmir, simptomları ümumi simptomlar kimi qiymətləndirirlər. Məsələn, uşağın qarnında ağrı, köp, şişkinlik olur, ishal baş verir. Ancaq heç düşünmürlər ki, bu, onkoloji problemlə də bağlı ola bilər. Hər bir onkoloji xəstəliyin öz simptomları olur. Ona görə də pediatrlar diqqətini həmin simptomlara cəlb etməli, simptomları gördükdə düşünməlidirlər ki, bu uşaqda onkoloji xəstəlik ola bilər.
Son vaxtlar, bütün dünyada olduğu kimi, Azərbaycanda da onkoloji xəstəliklər yayıldığından, sahə pediatrları daha diqqətli olmalıdır. Hər şeyin başında stress amili dayanır. Normal qidalana bilməmək, yaşayış səviyyəsinin aşağı olması, ailələrin düzgün qurulmaması da bu məsələdə rol oynaya bilər. Anaların çoxu onlarda qan azlığı, sinir sistemi pozğunluğunun olduğunu deyir. Çox vaxt qadınlar dərman müalicəsi ilə hamilə qalırlar, hamiləliyin normal keçdiyini görmək bu halda çox çətindir. Buna görə də problemlər artıq oradan başlayır".
Həmsöhbətimiz onu da əlavə etdi ki, uşaqlarda 70-80 faiz halda şişlər anadangəlmə olur: "Məsələn, nefroblastoma və neyroblastomaların təməli artıq ana bətnində qoyulur. Biz çox zaman valideynlərdən soruşuruq ki, sizdə ana, yaxud ata tərəfdə genetik xəstəliklər var? Deyirlər ki, bəli. Elə düşünürəm ki, hamiləliklər dövründə keçirilən müxtəlif xəstəliklər - anemiya, yaxud cürbəcür infeksiyalar, eləcə də stress özü buna səbəb olur. Retinoblastoma da uşaqlarda ana bətnində olur. Uşaq yeni doğularkən onun gözləri parıldamağa başlayır ki, bu da retinoblastomanın birinci simptomudur".
Azərbaycan Milli Onkologiya Mərkəzinin Uşaq Klinikasının şöbə müdiri Reyman İsmayılzadə isə qeyd etdi ki, onkoloji xəstəlik aşkarlanan hər on uşaqdan 7-8-i tam sağala bilir: "Uşaqlarda olan onkoloji xəstəliklərin əksəriyyəti embrional şişlərdir. Ancaq doğulduqdan bir müddət sonra özünü göstərir. Yəni böyüklərdə onkoloji xəstəliklərin əmələ gəlməsində ətraf mühit, həyat tərzi, ekoloji problemlər, qidalanma, stress və digər amillər rol oynayırsa, uşaqlarda onkoloji xəstəliklərin əsası ana bətnində qoyulur. Uşaqlarda bu xəstəliklər böyüklərə nisbətən daha yaxşı müalicə olunur. Onkoloji xəstə uşaqların 80 faizi sağalır, 20 faizini isə təəssüf ki, sağaltmaq mümkün olmur.
Müalicə olunub sağalan uşaqların valideynləri adətən uşaqlarının diaqnozunu gizlədir və övladının xərçəng xəstəsi olduğunu və sağaldığını demirlər. Amma 20 faiz sağalmayan uşaqların valideynləri bu barədə hər yerdə danışırlar.
Bunun nəticəsində hər kəs də düşünür ki, xəstəliyin müalicəsi yoxdur və sonu ölümdür. Əsas onkoloji xəstəliklər 3-10 yaşarası uşaqlarda rast gəlinir. Ümumilikdə, onkolji xəstəlikli uşaqların sayı çox deyil. Hər 10000 uşaqdan 1-də bu xəstəliyə təsadüf edilir".

DİGƏR XƏBƏRLƏR

Tarix: 02.10.2026 / 11:26

Azərbaycanlı hüquqşünas Portoda keçirilən Dünya Bioetika Konqresində ölkəmizin transplantasiya təcrübəsini təqdim edib

Tarix: 01.10.2026 / 23:12

Yağıya “can” demə... düşmənə əyilmə... Dilican dərəsi...

Tarix: 01.10.2026 / 22:38

Dissertasiyaların rus dilində yazılmasının yaratdığı problemlər

Tarix: 01.10.2026 / 21:35

Azərbaycanın dövlət qulluğunda “ikili vətəndaşlıq” problemi yarana bilər...

Tarix: 01.10.2026 / 19:34

Ali Məhkəmə hüquqşünas olmayan gənclərlə bağlı mühüm layihənin sonuna yetişir...

Tarix: 01.10.2026 / 19:23

Hərbi hissəni özbaşına tərk etmiş Azərbaycan hərbçisi Ermənistan ərazisində saxlanılıb

Tarix: 01.10.2026 / 16:19

Nazir Vilayət Eyvazov MDB-nin DİN Şurasının iclasında iştirak edib - FOTO

Tarix: 01.10.2026 / 15:39

Əbədiyyət günəşinə dönən Vətən sevdalıları...

Tarix: 01.10.2026 / 14:56

“Universitetdən çıxarılmağımın qarşısını Mir Cəlal Paşayev aldı” – Nizami Təhməzov

Tarix: 01.10.2026 / 11:00

Kürdəmirdə toyda zəhərlənənlərin sayı 91-ə çatdı - AQTA araşdırmalara başladı...

Tarix: 01.10.2026 / 00:25

Kürdəmirdə toyda kütləvi zəhərlənmə - 30 nəfər xəstəxanaya müraciət etdi...

Tarix: 30.09.2026 / 21:47

Kolleclərə qəbul planı da, tələbə marağı da azalıb...

VİDEO

Tarix: 27.11.2025 / 11:10

Biri ermənini öpür, biri sovet bayrağı qaldırır... Günümüzə baxın! - VİDEO

Tarix: 12.11.2025 / 11:05

Lavrov işdən kənarlaşdırılır, yoxsa oyun qurulur? - VİDEO

Tarix: 21.06.2025 / 08:15

Dünyada xaos böyüyür, Azərbaycana təhlükə də artır... - VİDEO

Tarix: 01.10.2026 / 21:35

Azərbaycanın dövlət qulluğunda “ikili vətəndaşlıq” problemi yarana bilər...

Tarix: 01.10.2026 / 19:34

Ali Məhkəmə hüquqşünas olmayan gənclərlə bağlı mühüm layihənin sonuna yetişir...

Tarix: 01.10.2026 / 19:18

Rusiya Ermənistanı “qaz rıçağı" ilə inqilaba sürükləyir...

Dağ-mədən sənayesində yeni mərhələ - “Böyük Qayıdış”ın məşğulluq perspektivləri...