Hazırda qlobal səviyyədə narahatlığa səbəb olmuş və Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatı (ÜST) tərəfindən pandemiya elan edilmiş “COVID-19” virusu onun təmas etdiyi səthlərə toxunulma vasitəsilə də yoluxmaya səbəb ola bilir. Bu barədə nağdsız ödənişlərin “COVID-19” virusu ilə yoluxma təhlükəsini azaltmasına dair Azərbaycan Banklar Assosiasiyasının tövsiyələrində qeyd olunub.
Assosiasiyadan verilən məlumata görə, xüsusilə də insanların çox toplaşdığı ərazilərdə quraşdırılmış bankomatlardan istifadə etməklə nağdlaşdırma əməliyyatı aparılan zaman bankomatın düymələrinə toxunmaq zərurəti yarandığı üçün hər istifadədən sonra əllərin ciddi şəkildə yuyulması və ümumiyyətlə, zərurət olmadıqda bankomatdan istifadənin minimuma endirilməsi tövsiyə edilir. Həmçinin, ÜST-in araşdırmalarına əsasən, bu kimi virusların kağız əskinaslarla yayılmasının mümkünlüyünü nəzərə alaraq, ödəniş kartı istifadəçilərinin ticarət və digər obyektlərdə ödənişlərini POS-terminallar vasitəsilə nağdsız formada həyata keçirməsi məqsədəuyğundur.
Azərbaycan Banklar Assosiasiyası nağd puldan istifadəni minimallaşdırmaq üçün kütləvi xarakter daşıyan xidmətlər, xüsusilə də kredit, kommunal, mobil telefon və digər ödənişlərin internet üzərindən və ya bankların təqdim etdiyi mobil və internet bankçılıq xidmətləri vasitəsilə nağdsız formada həyata keçirilməsinə üstünlük verilməsini tövsiyə edir.
Maraqlıdır, bəs ekspertlər bankomatlarla təmasın təhlükəli olmasını nə ilə əlaqələndirirlər? Bunun təhlükəli tərəfləri nədən ibarətdir?
“Kartın materialı elədir ki, orada virus qalır”
Məsələyə münasibət bildirən tanınmış həkim Rasif Bağırovun sözlərinə görə, bu kimi virusların bankomatlarla təmas zamanı yoluxma risqi var: “Ona görə də vətəndaşların buna ciddi yanaşması məsləhətdir. Məsələ ondadır ki, müxtəlif insanlar gəlib eyni bankomata kartını daxil edib oradan pul çıxarırlar. Ola bilsin ki, kimsə koronavirus daşıyıcısıdır və həmin virus kart vasitəsilə bankomata düşür. Digər bir vətəndaş bankomata kartını daxil edərkən həmin virusun karta düşməsi ehtimalı yüksəkdir. Bu zaman həmin vətəndaş virusa yoluxa bilər. Nəticədə virusun yayılma risqi daha da böyüyür. O nöqteyi-nəzərdən mümkün olan qədər bankomatlarla az təmas qurulması məsləhətdir. Kartın materialı elədir ki, orada virus qalır. Karta insan əli dəyir. Daha sonra insan əlini burnuna, gözünə və ümumiyyətlə, üzünə vuranda virus bədənə keçir. Başqa bir tərəfdən, virus daşıyıcısı bankomatın düymələrinə toxunarkən belə bir risq yaranır. Nəzərə almaq lazımdır ki, minlərlə insan bankomatlardan istifadə edir. Xüsusən də pensiya və maaşlar hesaba köçürüldükdən sonra bankomatlarla təmas daha da intensivləşir. Ona görə də əhali bu tövsiyələrə son dərəcə diqqətlə yanaşmalıdır. Hansısa bir ehtiyatsızlıq insanın virusa yoluxmasına səbəb ola bilər”.
Vidadi ORDAHALLI
