"Yenidən Azərbaycan Respublikasının prezidenti seçilməyiniz münasibətilə sizi təbrik edirəm. Bu, Avropa İttifaqının bütün vətəndaşlarımızın maraqları naminə Şərq Tərəfdaşlığı çərçivəsində əhatə olunan ikitərəfli dialoqumuzun və bütün sahələrdə regional əməkdaşlığımızın, o cümlədən rifah və yaxşı idarəetmə prinsiplərinin möhkəmləndirilməsinə sadiqliyini vurğulamaq üçün münasib fürsətdir".
Bu fikirlər Avropa Komissiyasının prezidenti Ursula Fon der Lyayenin prezident İlham Əliyevə təbrik məktubunda yer alıb.
Ursula Fon der Lyayen qeyd edir ki, Avropa İttifaqı Cənubi Qafqaz regionunda davamlı sülhə və sabitliyə, həmçinin regional əməkdaşlığa və əlaqələrə təkan vermək istiqamətində işləməyə sadiqdir: "Mən 2024-cü ilin noyabr ayında Bakıda keçiriləcək BMT-nin İqlim Dəyişmələri üzrə Çərçivə Konvensiyasının Tərəflər Konfransını - COP29-u səbrsizliklə gözləyirəm. Bu, şübhəsiz ki, iqlim və enerji keçidi gündəliyinin irəlilədilməsində Azərbaycanın liderlik nümayiş etdirməsi baxımından əla fürsət olacaq". Avropa Komissiyasının prezidentinin təbrik məktubu Ermənistanda ciddi qısqanclığa səbəb olub. Bununla bağlı "armenianreport" portalı yazır ki, Avropa Komissiyasının rəhbəri, Ermənistanın iddialarına baxmayaraq, Azərbaycanın davamlı sülhün bərqərar olunmasındakı rolundan danışır: "Amma xüsusilə simvolik olan odur ki, fon der Lyayenin məktubu Rusiyanın baş naziri Mixail Mişustinin Azərbaycana iki günlük səfərə gəldiyi gün Bakı mətbuatında dərc olunub. Danışıqlar zamanı Rusiya-Azərbaycan ticarət-iqtisadi əməkdaşlığının inkişafı ilə bağlı bir sıra məsələlər nəzərdən keçirilib. Enerji, nəqliyyat, sənaye, mədəni, humanitar və digər sahələrdə birgə layihələrin təşviqinə xüsusi diqqət yetirilib. Görüşlərin və danışıqların yekunu olaraq bir sıra hökumətlərarası və idarələrarası sənədlər də imzalanacaq. Mişustin artıq Azərbaycana səfəri zamanı bəyan edib ki, "Rusiya Federasiyası Azərbaycanla əməkdaşlığın gücləndirilməsində "səmimi maraqlıdır". Rusiya hökumətinin başçısı qarşılıqlı sərmayənin səviyyəsinin artırılmasını da Moskva və Bakının vəzifələrindən biri adlandırıb. Mişustin artıq Bakıda Azərbaycanın baş naziri Əli Əsədovla görüşüb. "Dost ölkələrlə, o cümlədən Rusiya Federasiyası ilə əlaqələrin inkişafı Azərbaycanın xarici siyasətinin mühüm prioritetlərindən biri olaraq qalır. Biz Rusiya ilə mehriban qonşuluq münasibətlərini, qarşılıqlı faydalı əməkdaşlıq və strateji tərəfdaşlığı daha da möhkəmləndirməyə və genişləndirməyə yönəlmişik", - Əsədov bildirib. Avropa Komissiyasının sədri Ursula fon der Lyayenin İlham Əliyevə təbrik məktubu yazdığı bir vaxtda Aİ-nin bir dəstə sanksiya tətbiq etdiyi Rusiyanın baş naziri Bakıda təmtəraqla qarşılanır. Rusiya Dmitri Medvedyevin ağzı ilə bir çox Avropa ölkələrini məhv etməklə hədələyir. Bakı və Moskvanın birgə Ermənistana hərbi-siyasi təzyiq planı hazırlaması ilə bağlı güclü şübhələr var".
Onu da qeyd edək ki, bundan əvvəl Avropa Şurasının baş katibi Mariya Peyçinoviç, Avropa İttifaqı Şurasının prezidenti Şarl Mişel, eləcə də bir çox Qərb rəsmiləri prezident İlham Əliyevi təbrik edb. Bu təbriklərdə xüsusi diqqət edilən məqamlar sırasında Azərbaycan və Avropa İttifaqı arasında əlaqələrin müxtəlif aspektləri, xüsusilə energetika və nəqliyyat sahəsində əməkdaşlıq məsələləri geniş müzakirə olunub. Həmçinin COP29-un Azərbaycanda keçirilməsi və bu çərçivədə Avropa İttifaqı ilə ölkəmiz arasında əməkdaşlıq məsələləri də daim xüsusi diqqət mərkəzində yer alıb. Daha bir mühüm nüans odur ki, yeni geosiyasi çağırışlar Avropa İttifaqı üçün enerji konsepsiyası məsələsini son dərəcə aktual edib. "Politico" nəşri isə Avropa Komissiyasının hazırladığı daxili sənədə istinadən yazır ki, qurum Avropa İttifaqının gələn il qışda enerji qiymətlərinin artması ilə üzləşə biləcəyi barədə xəbərdarlıq edib. Sənədə görə, Avropa Komissiyası bildirir ki, Rusiya qazının Ukrayna ərazisindən tranzitini nəzərdə tutan sazişin müddəti uzadılmasa gələn qış qiymətlər arta bilər. 2024-cü ilin sonunda Moskva ilə Kiyev arasında 2019-cu ildə imzalanmış 5 illik qaz tranziti müqaviləsinin müddəti başa çatır. Bu saziş uzadılmasa, Aİ ümumi qaz idxalının təxminən 5%-ni itirəcək ki, bu da əsasən Mərkəzi və Cənub-Şərqi Avropaya təsir edəcək. Bu şəraitdə Avropanın Azərbaycana ehtiyacı və Azərbaycanın strateji əhəmiyyəti daha da artıb. Bakıda keçirilən Cənub Qaz Dəhlizi Məşvərət Şurası çərçivəsində nazirlərin 10-cu və Yaşıl Enerji Məşvərət Şurası çərçivəsində nazirlərin 2-ci iclaslarında səsləndirilən fikirlər və təkliflər də bunu təsdiqləyir. Avropa İttifaqının 23 ölkəsinin, bir sıra beynəlxalq təşkilatların və Avropanın maliyyə qurumları nümayəndələrinin qatıldığı bu mötəbər tədbirin məhz Bakıda keçirilməsi Azərbaycanın etibarlı, ciddi və böyük uğurlara imza atmış tərəfdaş ölkə olmasının göstəricisi idi. O səbəbdən Avropa, Ermənistanın bütün narazılığına baxmayaraq, bundan sonra da Azərbaycanla işləməkdə davam edəcək. Hətta bu işbirliyinin daha da dərinləşməsi tamamilə gözləniləndir. Ermənistanın da bu reallığı mütləq nəzərə alması vacibdir.
Nahid SALAYEV
