Ermənistan baş naziri Nikol Paşinyan MDB Dövlət Başçıları Şurasının oktyabrın 13-də Bişkekdə keçiriləcək iclasında iştirak etməyəcək. Artıq Paşinyan bu barədə Qırğızıstan Prezidenti Sadır Japarovla telefon danışığında bildirib. Söhbət zamanı Ermənistanın baş naziri bəyan edib ki, bir sıra şərtlərə görə iclasda iştirak edə bilməyəcək.
Qeyd edək ki, daha əvvəl Ermənistan xarici işlər naziri Ararat Mirzoyanın MDB Xarici İşlər Nazirləri Şurasının iclasında iştirak etməyəcəyi ilə bağlı məlumat yayılıb.
Bundan başqa, Ermənistan Qırğızıstanın “Edelveys” təlim mərkəzinin poliqonlarında Kollektiv Təhlükəsizlik Müqaviləsi Təşkilatının “Toxunulmaz qardaşlıq-2023” təlimlərinə də qatılmaqdan imtina edib. İrəvan oktyabrın 9-dan 13-dək Qırğızıstanda keçirilən KTMT təlimlərində iştirakdan imtina səbəblərini açıqlamayıb. Bundan əvvəl də İrəvan KTMT təlimlərinə qatılmayıb. əvəzində ABŞ-la təlimlər keçirib. İndi Fransa da belə təlimlər keçirir. Artıq Fransa hərbçiləri Ermənistana gəlib. Belə ki, Fransa mülki təhlükəsizlik qüvvələrinin 56 hərbçisi, 2 “Dash” təyyarəsi, 1 mobil idarəetmə stansiyası, 2 ton avadanlıq İrəvana gəlib. Rəsmi məlumatda qeyd olunur ki, Fransa hərbçiləri Ermənistan və Avropa İttifaqının xilasediciləri ilə birlikdə “HOPE 2023” təlimində iştirak üçün burdadırlar. Fransa hərbi heyəti “mülki təhlükəsizlik” təlimlərində iştirak etmək üçün Ermənistana gəlsə də, bu, rəsmi Parisin İrəvanla hərbi əməkdaşlığı fonunda diqqət çəkir. Son günlər Fransa Ermənistanın təhlükəsizliyində rolunu artırmaq istiqamətində addımlar atır. Anri-Rusiya siyasi xətti tutan İrəvan da KTMT-dən çıxmaq və rusları fransızlarla əvəzləmək niyyətindədir. Bu baxımdan, “mülki təhlükəsizlik” təlimləri üçün Fransadan gələn hərbi heyətin Ermənistana yerləşdiriləcəyi istisna edilmir. Beləliklə, İrəvan Rusiyanın olduğu MDB, KTMT və digər qurumların tədbirlrindən imtina edir. Bununla Ermənistan Rusiyadan üz döndərdiyini daha açıq müstəviyə keçirir. Məsələ ilə bağlı “armenianreport” portalı yazır: “Xalqlar arasında dostluğun etibarlı qalası” başa çatmaq üzrədir. Daha doğrusu, Ermənistanın bu “qala” ilə “dostluğu”. Və burada kimin kimdən çıxması ilə bağlı heç bir açıq bəhanə yoxdur. Bu, KTMT-yə bənzətmədir, ona münasibətdə Paşinyan heç vaxt izah edə bilmədi ki, biz “Putinin NATO-su”ndan çıxırıq, yoxsa o bizi tərk edir. Xeyr, bu dəfə hər şey aydından daha aydındır. Belə ki, Rusiya və MDB ölkələrinin iştirakı ilə əsas toplantılar oktyabrın 12-13-də Bişkekdə planlaşdırılıb. Əvvəlcə ayın 12-də MDB ölkələrinin Xarici İşlər Nazirləri Şurası, 13-də isə MDB dövlət başçılarının zirvə toplantısı keçirilməlidir. Onlarda, gözlənildiyi kimi, Ermənistan da iştirak etməli idi. Amma əvvəlcə Ararat Mirzoyanın Bişkekə getməyəcəyi açıqlandı və daha sonra baş nazir Paşinyanın da getməyəcəyi məlum oldu. Ölkəmiz yalnız xarici işlər nazirinin müavini səviyyəsində təmsil olunacaq. Və Ermənistanın Kremlin nəzarəti altında keçirilən tədbirdə iştirakının bu həddə olması Rusiyanın siyasətinə qarşı açıq-aşkar demarşdır. Nəzərə alaq ki, İrəvan hələ də respublikanın Putinin daha bir sevimli “beyin övladı” olan KTMT-də daimi nümayəndə vəzifəsinə də namizəd irəli sürməyib. Şübhəsiz ki, İrəvanın bu istiqamətdə apardığı siyasət nəinki Rusiyanın hərəkətlərindən məyus olan, həm də Moskvanın ermənilərə xəyanət etdiyini anlayan Ermənistan ictimaiyyətinin əksəriyyətinin rəğbətini qazanacaq. Və bu mənada rusların təşkil etdiyi MDB tədbirlərində Paşinyan və Mirzoyanın iştirakının vacibliyi tamamilə boş fikirdir. Orada nə itirmişik? MDB ölkələrindən heç biri Ermənistana dəstək ifadə etməyib.
Coğrafi baxımdan bizdən uzaq olan ölkələr - Fransa, ABŞ, Kanada, Hindistan Ermənistana diqqət və qayğı göstərsələr də, postsovet düşərgəsindəki qonşularımız kar, lal və kor idi. Onlar biganə deyildilər. Onların bir çoxu Azərbaycan üçün sevinir, hətta bəlkə də ərazi bütövlüyünün bərpası münasibətilə şəxsi təbrik edirdilər. Qazaxlar, özbəklər, qırğızlar, belaruslar mütləq bunu ediblər. İndi belə bir qeyri-dost reaksiya fonunda təmsilçilərimiz MDB üçün Bişkekə getməlidirlər? Yox, İrəvan tamamilə düzgün qərar verdi. İndi isə başqa sual yaranır: bizim hakimiyyət nə vaxt yetkinləşəcək ki, Ermənistanın MDB-dən de-yure çıxması təşəbbüsü ilə çıxış etsin? Məsələn, Moskvanın hərəkətlərindən böyük zərər çəkən Ermənistan kimi Moldova da artıq MDB çərçivəsində silahlı qüvvələr və sərhəd qoşunları, eləcə də strateji silahlı qüvvələr haqqında sazişlərdən çıxır. Və haqlı olaraq - silahlı qüvvələrinizi özünüz idarə etməlisiniz və sonra öz dirsəklərinizi gəmirməmək üçün onları Rusiyanın nəzarəti altına verməməlisiniz. Bizim Ermənistan-Rusiya qoşunlarının birgə qruplaşması ilə bağlı da müqavilələrimiz var. 2021 və 2022-ci illərdə bizə çox kömək etdilər? Gümrüdəki Rusiya hərbi bazası bizə çox kömək etdi? Hər halda o niyə oradadır? Ermənistanın, yoxsa Rusiyanın maraqlarını qorumaq üçün? Cavab aydındır. Odur ki, həm MDB-dən, həm də KTMT-dən çıxmağın, Aİİ ilə ayrılmağın vaxtı çatıb - bu ölü doğulmuş təşkilatlara üzvlük Ermənistan dövlətinə yaxşı heç nə gətirməyib. Əksinə, xüsusilə KTMT-yə üzvlük NATO ilə, ümumiyyətlə Qərblə hərbi-texniki əməkdaşlıq baxımından əl-qolumuzu bağlayır. İndi isə bizim üçün son dərəcə vacibdir ki, rusların əlinə keçəcəyindən qorxaraq heç kimin bizə verməyəcəyi Qərb silahlarının köməyi ilə dövlətin müdafiə qabiliyyətini gücləndirək. Buna görə də, iki stulda oturmaq cəhdini dayandırmağın vaxtı gəldi, xüsusən də stullardan birinin ayaqları sındığı üçün. Qərb strukturları ilə inteqrasiyaya doğru aydın kurs götürməyin vaxtıdır, gələcəyimiz oradadır. Paşinyan isə MDB-yə qarşı demarşı ilə hər şeyi düzgün etdi. O, Ermənistanı ölkəmizin bütün düşmənlərinin toplaşdığı bu absurd birlikdən çıxarsa, xalqın daha böyük rəğbətini qazanacaq. Görünür, son hadisələr fonunda bu günə də az qalıb”.
Tahir TAĞIYEV
