Azərbaycan Ermənistanla sülh danışıqlarının Gürcüstanda keçirilməsini istəyir. Belə ki, Tiflisə birgünlük rəsmi səfərə gedən Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyev Gürcüstanın baş naziri İrakli Qaribaşvili ilə görüşündə bildirib ki, Ermənistan da razı olarsa, rəsmi Bakının təmsilçiləri Tiflisə həm ikitərəfli, həm də üçtərəfli görüşə gələ bilər.
Qeyd edək ki, dövlət başçısının bu bəyanatı Azərbaycan-Ermənisan liderlərinin bu ayın axırı Brüsseldə gözlənən görüşü ərəfəsində səslənib. Bundan əvvəl rəsmi Bakı Fransa, Almaniya, Avropa İttifaqı, Ermənistan və Azərbaycan liderlərinin görüşünün nəzərdə tutulduğu Qranada görüçündən imtina etmiş, buna Fransanın tutduğu anti-Azərbaycan mövqeyini əsas gətirmişdi. Gürcüstanda prezident İlham Əliyev onu da vurğulayıb ki, Ermənistanla Azərbaycan arasında imzalanacaq sülh müqaviləsi üzərində fəal çalışmalıdılar: “Əgər biz buna nail olsaq, - mən buna ümidliyəm, - o zaman Cənubi Qafqazda tamamilə yeni bir siyasi vəziyyət yaranacaq. Cənubi Qafqaz ölkələri əməkdaşlığa üçtərəfli formatda başlaya bilərlər və bir çox sahələr üzrə əməkdaşlıq çox uğurlu ola bilər, nəqliyyat, enerji təhlükəsizliyi, ticarət, qarşılıqlı sərmayə qoyuluşu, bütün bunlar, mümkündür”. Bundan əlavə, Prezident Əliyev vurğulayıb ki, indiyə kimi buna Azərbaycan torpaqlarının işğal altında olması maneə yaradırdı: “İndi məqam gəlib çatıb və hesab edirəm ki, bu şansı əldən vermək böyük səhv olar”. Gürcüstanın baş naziri İrakli Qaribaşvili Azərbaycan və Ermənistan arasında sülh sazişi imzalanacağına ümid etdiklərini bildirib və vurğulayıb ki, Gürcüstan hər zaman qərəzsiz mövqe nümayiş etdirib və bu məsələdə vasitəçilik etməyə hazırdılar: “Bizim böyük ümidlərimiz var ki, Azərbaycan və Ermənistan sülh sazişini imzalayacaq. Bu baxımdan da bizim Cənubi Qafqazda sülh gündəliyi ilə bağlı fikirlərimiz tam üst-üstə düşür. Ümidvarıq ki, bu bölgədə sülh davamlı olacaqdır və ölkələrimizin firavanlığına xidmət edəcəkdir, həm də Azərbaycan, Ermənistan və Gürcüstan xalqları üçün.
Biz burada - Gürcüstanda hər zaman qərəzsiz mövqeyə malik olmuşuq, biz bu gün də hazırıq ki, bu məsələyə töhfə verək. Biz istəyirik ki, bu məsələdə vasitəçilik edək və istənilən dostluq formatını təqdim etməyə hazırıq. Bizim gələcəyimiz dinc, sabit olmalıdır və Cənubi Qafqazın hər üç ölkəsi regional məsələləri özləri həll etməlidir”. Gürcüstan parlamentinin vitse-spikeri Gia Volski də vurğulayır ki, ölkəsi Azərbaycan və Ermənistan arasında uğurlu vasitəçi ola bilər. Onun sözlərinə görə, Gürcüstanın kifayət qədər yüksək nüfuzu var: “Cənubi Qafqazda sülh olmalıdır. Bizim buna ehtiyacımız var”. Ekspertlər hesab edir ki, Azərbaycanın hazırki geopolitik durumu dövlətimizin regional liderliyini beynəlxalq arenada ən yüksək həddə çatdırıb. Son antiterror tədbirlərindən sonra Azərbaycanın ərazi bütövlüyünü tam təmin etməsi ilə Cənubi Qafqazda yaranmış yeni siyasi şərait ölkəmizin mövqelərini daha da möhkəmləndirib. Məsələyə bu prizmadan yanaşan Milli Məclisin deputatı Rəşad Mahmudov qeyd edib ki, bu gün Prezident İlham Əliyevin yürütdüyü mükəmməl xarici siyasətin nəticəsi olaraq Azərbaycan regionda sabitliyin qarantı olmaqla yanaşı, həm də bu bölgənin iqtisadi yüksəlişinin təminatçısına çevrilib: “İşğalçı Ermənistan illərlə regionun iqtisadi layihələrindən kənarda qaldığı halda, Azərbaycan və Gürcüstan Cənubi Qafqazın coğrafi mövqeyini və dünya siyasi xəritəsindəki geopolitik əhəmiyyətini yüksək dəyərləndirərək, bu üstünlüyü ölkələrin inkişafına yönəltmişdir. Azərbaycan və gürcü xalqları arasında tarixi köklərə dayanan mədəni əlaqələr müstəqillik illərində həm iqtisadi, həm də siyasi baxımdan yüksək səviyyəyə çatmışdır. Bu fonda Prezident İlham Əliyevin bölgədə və eyni zamanda dünya siyasi arenasındakı nüfuzu bu əlaqələrin inkişafında müstəsna əhəmiyyət kəsb edib. Hər zaman Azərbaycanın haqlı mövqeyini müdafiə edən Gürcüstan bunların fonunda bütün məsələlərdə ölkəmizin iqtisadi və siyasi dəstəyini hiss edib. Bugünkü Cənubi Qafqaz üçün yeni siyasi şəraitdə Prezident İlham Əliyevin Gürcüstana səfəri xüsusi əhəmiyyət kəsb edirdi. Bu sıradan bir səfər deyil, hazırki həssas məqamda regionun gələcəyi üçün böyük əhəmiyyət kəsb edən taleyüklü qərarların qəbul ediləcəyi bir tarixi görüş idi. Keçirilən görüşlər, verilən bəyanatlar bir daha onu göstərdi ki, İkinci Qarabağ müharibəsində işğalçı Ermənistan üzərində qələbə qazanan Azərbaycan Cənubi Qafqazın iqtisadi lokomotivinə çevrilir. Bu prosesdə Gürcüstanın Azərbaycanla birlikdə olması hər iki xalqa yüksək inkişaf və rifah vəd edir. Ölkəmizin başçısı regionun iqtisadi durumunu dəyərləndirərək qeyd etdi ki, Azərbaycanla dost Gürcüstanın birgə həyata keçirdiyi layihələr bu gün bir çox ölkənin enerji və nəqliyyat təhlükəsizliyində mühüm xidmətlər göstərir... Səfərdə Prezident İlham Əliyev regionun təhlükəsizliyindən danışaraq, İkinci Qarabağ müharibəsi nəticəsində Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün bərpa olunduğunu diqqətə çatdırdı, Ermənistanla Azərbaycan arasında imzalanacaq sülh müqaviləsi üzrə fəal çalışmağın vacibliyinə toxundu. Azərbaycan prezidenti əminliklə qeyd etdi ki, sülhə nail olduğumuz təqdirdə, Cənubi Qafqazda tamamilə yeni siyasi vəziyyət yaranacaq. Şübhəsiz ki, sülh sazişinin imzalanması regionun daha güclü inkişafına nəfəs verəcək.
Dost xalqlar və dövlətlərlə sülhə sonsuz sədaqətini əməli fəaliyyəti ilə sübut edən Prezident İlham Əliyev Azərbaycanla Ermənistan arasında normallaşma prosesindən söhbət açaraq vurğulayıb ki, bir neçə ölkə və bir sıra nüfuzlu beynəlxalq təşkilatlar Ermənistanla Azərbaycan arasında davamlı sülhün əldə olunmasına dəstəklərini ifadə edirlər. Belə dövlətlərdən biri də dost və qonşu Gürcüstandır. Dövlət başçısı bir daha bəyan etdi ki, Ermənistanın razılığından dərhal sonra aidiyyəti qurumlarımızın rəhbərləri Gürcüstanda həm ikitərəfli, həm də üçtərəfli görüşə bilərlər. Rəsmi Bakı Tiflisin regionda sülhyaratma səylərini yüksək dəyərləndirir”. Hazırda Azərbaycan bütün platformalarda, diplomatik masalarda sülhü təşviq edir, bölgənin inkişafına çalışır, regionu sabitlik adası kimi görmək istəyir. Elə Prezident İlham Əliyevin birgə mətbuat konfransında səsləndirdiyi fikirlər də bunun sübutudur. Ölkə başçısının Gürcüstana səfəri bütövlükdə Cənubi Qafqazın inkişafı üçün mühüm hadisələrlə yadda qaldı. Bu fonda rəsmi Bakının siyasi kursu təkcə Azərbaycan üçün deyil, bütün region ölkələri üçün sülh, təhlükəsizlik, inkişaf və rifah gətirmək məramı daşıyır. Regionda reallaşdırılan bütün qlobal miqyaslı beynəlxalq iqtisadi layihələrdən kənarda qalan Ermənistan bu həqiqəti dərk etməlidir. Cənubi Qafqazın tərəqqi yolunu Azərbaycan cızır, işğalçılıq hikkəsindən əl çəkməyən Ermənistan isə uğursuzluq zolağında çabalamaqda davam edir. Reallıq onu göstərir ki, inkişafa gedən yol Azərbaycandan keçir. Bu mənada Ermənistan üçün hələ də gec deyil. Hər halda, Azərbaycan öz mövqeyini ortaya qoyub. Amma görünən budur ki, Ermənistanda hələ məsələyə obyektiv yanaşma yoxdur. Erməni siyasi müşahidəçi Areq Koçinyan bu xüsusda bildirir: “Azərbaycan niyə indi belə bir məsələ qaldırır? Düzünü desəm, mən bunu daha çox Qranada görüşünün nəticələri ilə əlaqələndirirəm. O görüş, yumşaq desək, Azərbaycanı qane etmədi. Tiflisin təklif etdiyi formatda görüş Bakı üçün çox sərfəli variant ola bilər, lakin bu, İrəvanın Ermənistan-Azərbaycan münaqişəsi mövzusunu beynəlmiləlləşdirmək məqsədlərinə ziddir. Əgər biz Tiflisin imkanlarını nəzərdən keçiririksə, o zaman sual yaranır: niyə sərhəddə görüşməyək, qoy bu bütün detalları müzakirə etmək üçün ikitərəfli Ermənistan-Azərbaycan görüşü olsun. Yəni əgər bu Gürcüstandırsa, o çox sadə, güc balansına əsaslanaraq, imkanlara əsaslanaraq vasitəçi ola da bilər, olmaya da bilər”.
Nahid SALAYEV
