Naxçıvan Muxtar Respublikası Ali Məclisi komitələrinin sədrləri, sədr müavinləri və üzvləri məlum olub. Bununla bağlı Naxçıvan Muxtar Respublikasının Ali Məclisinin növbəti sessiyasında qərar verilib.
Naxçıvan Ali Məclisinin sabiq sədri Vasif Talıbov da komitə üzvü seçilib. Belə ki, sabiq sədr Sosial siyasət komitəsində təmsil olunacaq. Vasif Talıbovun oğlu Seymur Talıbov isə Hüquq siyasəti komitəsinin üzvü seçilib.
Qərara əsasən, Naxçıvan Muxtar Respublikası Ali Məclisinin bir sıra deputatları müvafiq komitələrin sədrləri, sədr müavinləri və üzvləri seçiliblər. Məlumatlara görə, amma Naxçıvan Ali Məclisinə son sessiayada da sədr seçilməyib, bu dəfə də Ali Məclis sədrsiz qalıb.
Vasif Talıbovun və Seymur Talıbovun komitə üzvləri seçilməsinə necə baxırsız?
Naxçıvanda korrupsiyaya görə həbslər var, hətta nazir statusunda olan adamlar tutulub, bütün komanda dəyişilib, Naxçıvanda idarəçilik, kadrlar, elita demək olar ki, kökündən dəyişdirilib. Bu halda keçmiş rəhbərlikdə olan adamın Ali Məclisin mötəbər komissiyalarına üzv seçilməsi nə deməkdir? Naxçıvan Ali Məclisinə yenə də sədr seçilmədi, sədr seçilməsi niyə təxirə salındı? Səbəb nə ola bilər? Sessiya oldu, bu dəfə də Ali Məclisin sədri vəzifəsi boş qaldı, sizcə səbəb nə ola bilər?
Tural Səfərov: “Əgər ata-bala Talıbovlar hansısa komitənin sədri və yaxud sədr müavini seçilsəydi, bu onlara xüsusi münasibət kimi qiymətləndirilə bilərdi”
TNS İnformasiya Agentliyinin direktoru Tural Səfərov “Bakı-Xəbər”ə bildirdi ki, Naxçıvan Muxtar Respublikası Ali Məclisinin növbədənkənar sessiyasında müzakirə olunan məsələlərdən biri də Ali Məclisin daxili nizamnaməsinin qəbul edilməsi idi. “Məsələnin müzakirəsi zamanı bildirilib ki, Naxçıvan Muxtar Respublikası Ali Məclisinin mövcud daxili nizamnaməsi Ali Məclisin fəaliyyətinin qurulmasına cavab vermir, ölkə qanunvericiliyi ilə uyğunlaşdırılmayıb. Bu səbəbdən yeni layihə işlənilib, sessiyadan öncə layihə baxılması üçün deputatlara təqdim edilib. Naxçıvan Muxtar Respublikası Ali Məclisi Aparatının Qanunvericilik və hüquq məsələləri şöbəsinin müdiri Cəlil Rüstəmov qanun layihəsi barədə ətraflı məlumat verib. Naxçıvan Muxtar Respublikası Ali Məclisi sədrinin müavini Anar İbrahimov “Naxçıvan Muxtar Respublikası Ali Məclisinin Daxili Nizamnaməsi”nə texniki dəyişikliklə bağlı təklif irəli sürüb və təklif nəzərə alınıb.
Sonra “Naxçıvan Muxtar Respublikası Ali Məclisinin Daxili Nizamnaməsinin təsdiq edilməsi barədə” Naxçıvan Muxtar Respublikasının Qanunu səsə qoyularaq qəbul olunub.
TNS olaraq dəqiqləşdirduk ki, Ali Məclisin bundan əvvəlki daxili nizamnaməsi 1999-cu ildə qəbul edilib. Ancaq həmin nizamnamə ilə Ali Məclisin deputatları daxil heç kim tanış olmayıb. Ali Məclisin sabiq sədri Vasif Talıbov daxili nizamnamənin dərc edilməsini, internet informasiya ehtiyatlarında yerləşdirilməsini, deputatlara verilməsini qadağan edib. Bu daxili nizamnamə barədə Vasif Talıbovun özündən, onu hazırlayan vəzifəli şəxsdən başqa heç kim məlumatlı olmayıb.
Sual yaranır: Vasif Talıbov Ali Məclisin daxili nizamnaməsini niyə gizli saxlayırdı?
Redaksiyamıza etibarlı mənbələrdən daxil olan məlumata görə, Vasif Talıbov 1999-cu ildə qəbul edilmiş daxili nizamnaməni Ali Məclisin müzakirəsinə çıxarmadan qəbul etdirib, bir neçə il sonra isə səsverməyə çıxarılmadan nizamnaməyə dəyişiklik olunub. Həmin dəyişiklik isə Ali Məclis sədrinin vəzifədən kənarlaşdırlması qaydası idi. Talıbov nizamnamədə Ali Məclis sədrinin kənarlaşdırlması qaydasını ləğv etdirib. Bu qayda əvvəlki nizmnamənin 30-cu maddəsində öz əksini tapmışdı.
Naxçıvan Muxtar Respublikası Konstitusiyasının 31-ci maddəsi “Naxçıvan Muxtar Respublikası Ali Məclisi sədrinin vəzifədən kənarlaşdırılması” adlanır. Həmin maddədə göstərilir ki, Naxçıvan Muxtar Respublikası Ali Məclisi sədrinin vəzifədən kənarlaşdırılması qaydası Naxçıvan Muxtar Respublikası Ali Məclisinin daxili nizamnaməsi ilə müəyyən edilir.
Göründüyü kimi, Vasif Talıbov daxili nizamnamədən bu maddəni çıxarmaqla toxunulmazlığını təmin etməyə çalışıb və konstitusiyanı kobud şəkildə pozub. Məhz elə buna görə Talıbovun vəzifədən kənarlaşdırılması mümkün olmadı və o, istefa verdi.
Əldə etdiyimiz məlumatlara görə, yeni daxili nizamnamə mükəmməl formada hazırlanıb. Həmin nizamnamə yaxın günlərdə internet informasiya ehtiyatlarında yerləşdiriləcək və hər kəs onunla tanış ola biləcək. Bəli, doğrudan da Naxçıvan dəyişir”-deyə qeyd etdi.
Konkret olaraq suallarımıza gəlincə, T.Səfərov “Vasif Talıbov və oğlu Seymur Talıbov Naxçıvan Muxtar Respublikası Ali Məcinin deputatıdır. Ona görə də onların Ali Məclisin hansısa komitəsinə üzv seçilməsində qeyri-adi heç nə yoxdur. Ali Məclisə 45 deputat seçilib. Ötən dövr ərzində onlardan ikisi vəfat edib. Ali Məclisin sədr müavinləri isə komitə üzvü deyil. Deməli, komitə üzvü olacaq deputatların sayı 41-dir. Dünən keçirilən sessiyada Ali Məclisin 4 komitəsi yaradılıb, hər komitəyə isə ən azı 10 üzv seçilməlidir. Əgər Vasif Talıbov və oğlu komitə üzvü seçilməsəydi, onda gərək hansısa deputat bir neçə komitənin üzvü olaydı. Mən Vasif Talıbov və oğlunun deputat kimi qalmasının əleyhinəyəm. Onlar ya istefa verməli, ya da deputat mandatından məhrum edilməli idi. Ancaq bu baş verməyibsə, onlar Ali Məclisin işində iştirak etməlidirlər. Bu deputatların kənarda saxlanıması doğru olmazdı. Əgər ata-bala Talıbovlar hansısa komitənin sədri və yaxud sədr müavini seçilsəydi, bu onlara xüsusi münasibət kimi qiymətləndirilə bilərdi. İndiki halda isə heç bir xüsusi münasibətdən söhbət gedə bilməz”-deyə vurğuladı.
Rəşad Bayramov: “Ehtimala görə, ölkə rəhbərliyi bu gün orada Ali Məclis sədri vəzifəsini düzgün şəkildə icra edə biləcək şəxsi görmədiyi üçün Ali Məclisə sədr seçilməyib”
AMİP Siyasi Şurasının üzvü, politoloq Rəşad Bayramov da “Bakı-Xəbər”ə şərhində bildirdi ki, Talıbovların sözügedən komitələrə üzv seçilməsi onlara etimad göstərilməsi kimi anlaşılmalı deyil, bu, sadəcə olaraq Ali Məclis deputatlarının sayının az olması ilə bağlıdır. “Vasif Talıbov, təbii ki, Ali Məclisin sədri olaraq komitələrdə təmsil olunmurdu, amma Seymur Talıbov indiyə qədər İnsan hüquqları, beynəlxalq münasibətlər və parlamentlərarası əlaqələr komitəsinin üzvü idi. Sadəcə, indi Naxçıvan Ali Məclisində mövcud olan komitələrin sayı 4-ə endirilib və indi hər komitədə 10 nəfərin təmsilçiliyi nəzərdə tutulub. Bu o deməkdir ki, 4 komitədə Naxçıvan Ali Məclisinin 40 deputatı mütləq şəkildə təmsil olunmalıdır. Naxçıvan Ali Məclisində deputat sayının cəmi 45 olduğunu və sədr və müavinlərin də bu və digər komitədə təmsil olunmadığını nəzərə alsaq, geridə cəmi 40 deputat qalır və komitələrin də tərkibi deputatların sayına uyğun olaraq məcburi şəkildə formalaşır. Vasif Talıbovun Ali Məsclis sədri vəzifəsindən getməsindən sonra heç bir iclasda iştirak etmədiyini hər kəs dəqiq bilir. Bu o deməkdir ki, Vasif Talıbov bu komitənin də fəaliyyətində iştirak etməyəcək. Seymur Talıbova gəldikdə isə, onun da üzv seçildiyi komitənin iclaslarında iştirak edəcəyi şəxsən mənim üçün ağlabatan deyil və düşünmürəm ki, gəlib hansısa iclasda iştirak etsin. Bu, sadəcə olaraq, məcburiyyətdən irəli gəlib”-deyə bildirən R.Bayramov hesab edir ki, Naxçıvan Ali Məclisində komitə üzvlərinin sayının 10-a qaldırılması nəticəsində məcburiyyətdən deputatları bu və digər komissiyaya üzv seçiblər. Bunun çox effektsiz olduğunu qeyd edən R.Bayramovun sözlərinə görə, Ali Məclisin işində iştirak etməyən şəxslərin bu və digər komitəyə adlarını yazmaq və sadəcə ad xatirinə onları orada saxlamaq effektsiz bir fəaliyyətdir. “Naxçıvan Ali Məclisi bu qərarı verəndə nəyə istinad edib bilmirəm. Amma bu, təbii ki, effektsiz fəaliyyətdir. Amma komitələrin tərkibinin məcburi şəkildə 10-a qaldırılması özü də başadüşülən deyil. Yəni komitələrin tərkibi 6 nəfər olanda neyləyiblər ki, 10 nəfər olanda neyləsinlər? Bu baxımdan sual daha çox Naxçıvan Ali Məclisinin indiki rəhbərliyinə ünvanlanmalıdır, onlara sorğu göndərilməlidir ki, bunun nədən irəli gəldiyi barədə izahat versinlər. Ümumiyyətlə, Naxçıvan Ali Məclisinin işində iştirak etməyən şəxsin bu və digər komitədə təmsil olunması nə dərəcədə effektlidir?”.
R.Bayramov bu sesiyada Ali Məclisə yeni sədr seçilməməsinin də səbəblərinə münasibət bildirdi. Bizimlə ehtimallarını bölüşən R.Bayramovun mülahizələrinə görə, bu bir neçə səbəblə bağlı ola bilər. “Bu gün Naxçıvan Ali Məclisində sədrlik iddiasında olan, yaxud sədrlik yükünü daşıya biləcək adam yoxdur. Ehtimala görə, ölkə rəhbərliyi bu gün orada Ali Məclis sədri vəzifəsini düzgün şəkildə icra edə biləcək şəxsi görmədiyi üçün Ali Məclisə sədr seçilməyib. Yaxud bu vəzifəyə iddialı şəxslərin olmadığı səbəbindən bu post hələ də boşdur. Bu gün Naxçıvan Ali Məclisinin 45 nəfər üzvündən 3-4 nəfər var ki, onlar ictimaiyyət tərəfindən də, Naxçıvan əhalisi tərəfindən də tanınır. O deputatların çox az hissəsi Azərbaycan ictimaiyyəti tərəfindən tanınır. Geridə qalan deputatlar ictimai təşəbbüs göstərməyən, indiyə qədər hər hansı bir məsələ ilə bağlı çıxış edib ortaya konkret mövqe qoymayan şəxslərdir. Məsələnin digər tərəfi ondan ibarətdir ki, gözləntilər var. Gözləntilər də ondan ibarətdir ki, Azərbaycan Respublikasının Konstitusiyasına, yaxud Naxçıvan Muxtar Respublikasının Konstitusiyasına hansısa əlavə və dəyişikliklərin olması ilə bağlı referendum keçirilə bilər. O referendumdan sonra hələ Naxçıvan Ali Məclisinin özünün qalıb-qalmayacağı dəqiq deyil. İndi sadəcə qısa bir müddət üçün yeni sədri seçməyə lüzum görməyiblər. Onsuz da sədrin səlahiyyətlərini icra edən şəxs var, bu, səhv etmirəmsə, Azər Zeynalovdur. Vasif Talıbovun vaxında onun birinci müavini idi. Hələ də orda oturub. Artıq demək lazımdır ki, Naxçıvan Ali Məclisi adlı qurum sadəcə ona görə fəaliyyət göstərir, bu qurum konstitusiya ilə təsbit olunmuş qurumdur. Yoxsa ki, nə Vasif Talıbovun vaxtında o qurum bir fəaliyyətlə məşğul olub, nə də indi. Sadəcə Konstitusiya bəzi məsələlərlə bağlı Naxçıvan Ali Məclisinin qərar və tövsiyələrinin olmasını nəzərdə tutduğu üçün o qurum hələ saxlanılıb. Gördüyünüz kimi, bu və digər şəxsin vəzifədən azad olunması, hansısa şəxsin vəzifəyə təyin olunması Konstitusiyaya görə Naxçıvan Ali Məclisi sədrinin səlahiyyətində idi. Sadəcə, onların icrası üçün o qurum hələ də qalır. Belə baxanda, onsuz da effektiv fəaliyyət göstərmir...”-deyə R.Bayramov qeyd etdi.
İradə SARIYEVA
