Prezident İlham Əliyev ilin birinci rübünün yekunlarına həsr olunmuş müşavirədə deyib ki, bir həftə Xankəndidə qaz olmayanda adam qalmayıb ki, bizə zəng etməsin - Amerikadan tutmuş Avropaya qədər:
" Naxçıvan qazını onlar 15 il kəsib belə vəziyyətdə saxlamışdılar. Naxçıvanda isə qış daha sərtdir. Haradasa şaxta mənfi 30 dərəcəyə çatır. Yaxşı, naxçıvanlılar 1990-cı ildən 2005-ci ilə qədər qazsız yaşamışlar. Kim məhrum etmişdi onları? Ermənilər və Ermənistan rəhbərliyi, Ermənistan dövləti. Bir adam, bir təşkilat, bir ölkə səsini qaldırmışdı? Yox! Biganə idilər. Amma bir həftə Xankəndidə qaz olmayanda adam qalmayıb ki, bizə zəng etməsin - Amerikadan tutmuş Avropaya qədər. Birincisi, Avropanın özündə elə ölkələr var ki, orada qaz yoxdur, ümumiyyətlə yoxdur, qazlaşdırma aparılmayıb. İndi mən ad çəkmək istəmirəm. Elə ölkələr var ki, qazlaşdırmanın səviyyəsi 3-5 faizdir. Orada humanitar fəlakət hökm sürür? Bunlar bir həftə qazsız qalıblar, bu humanitar fəlakətdir? Bəs, Naxçıvan 15 il qazsız qalanda niyə humanitar fəlakət deyildi? Sualdır bu. Bu suala cavab var? Var! İkili standartlar və ayrıseçkilik. Biz indi qazı bərpa etmişik və ermənilər bunu qiymətləndirməlidirlər. Biz, sadəcə olaraq, xoş niyyət göstərmişik. İstəməsəydik, bərpa etməzdik. Kim bizə söz deyə bilər? Biz borclu idik onu bərpa etməyə? Yox! Bərpa etdik, ümid edirik, onlar da anlayacaq ki, Azərbaycan vətəndaşlarıdır və onlar Azərbaycan bayrağı altında yaşamalıdırlar və yaşayacaqlar. Bunu nə qədər tez başa düşsələr, onlar üçün o qədər yaxşı olacaq. Ona görə etmişik, humanizm göstərmişik. Amma Naxçıvanı qazsız qoyan o hadisəni heç vaxt unutmamışıq. Biz 2005-ci ildə İranla razılaşma əsasında İrandan Naxçıvana qaz çəkdik və Astaradan İran Astarasına qaz xətti çəkdik və svop əməliyyatları keçiririk. O vaxtdan bu günə qədər Naxçıvan belə təmin edilir, İrandan qaz alır. Amma bizim qazımız kəsilmişdir, bizim suyumuz kəsilmişdir".
Ölkə başçısının bu çıxışından ermənilər özlərinə mühüm bir nəticəni çıxarmalıdırlar ki, onlar Qarabağda Azərbaycanın dəstəyi olmadan yaşaya bilməzlər. Prezidentin bu yöndə çıxışını şərh edən təhlükəsizlik məsələləri üzrə ekspert Elşən Həsənov “Bakı-Xəbər”ə bildirdi ki, bir müddət əvvəl Azərbaycanın Xankəndi şəhərində və ətraf yaşayış məntəqələrində qaz təchizatının kəsilməsi Ermənistanda əsas gündəm mövzusuna çevrildi: “Məsələ burasındadır ki, Ermənistanın bir sıra rəsmi qurumları, o cümlədən də bu ölkənin xarici işlər nazirliyi yaranan problemə görə Azərbaycanı günahlandırdılar. Onların ayrı-ayrı beynəlxalq təşkilatlara ünvanladıqları “şikayətlərdən” bəlli olurdu ki, üç onillik ərzində Azərbaycana qarşı işğalçılıq siyasəti aparan Ermənistan öz ənənəsinə yenə də sadiq qalaraq Xankəndinin qaz təchizatında yaranan problemdən də siyasi dividendlər qazanmağa çalışıb.
Məsələnin mahiyyətinə aydınlıq gətirmək üçün, ilk növbədə, Azərbaycanın Xankəndi şəhərinə “mavi yanacağ”ın verilışini nə üçün dayandırdığına aydınlıq gətirmək lazımdır. Əsasən erməni əhalinin yaşadığı Xankəndinin qaz təchizatında yaranan problemin bütün məsuliyyəti və günahı birbaşa Ermənistanın üzərinə düşür. Ötən əsrin 90-cı illərinin əvvəllərindən etibarən Azərbaycana qarşı işğalçılıq siyasətinə başlayan bu ölkə torpaqlarımızı öz nəzarətində saxladığı üç onillik ərzində buradakı bütün infrastrukturu dağıdaraq yerlə-yeksan edib. Məlumdur ki, keçmiş sovet dönəmində Azərbaycanın Ağdam şəhərindən Xankəndiyə qaz ötürücü boru kəməri çəkilib. Uzun illər ərzində Xankəndinin “mavi yanacaq” təchizatı məhz bu xətt vasitəsilə təmin edilib. Ermənistan işğal illərində Dağlıq Qarabağın Azərbaycanla bağlantılarını tamam kəsmək xülyasına düşüb və bəhs olunan boru kəmərini məhv edib. Bunun əvəzində işğalçı ölkənin ərazisindən Xankəndiyə başqa bir xətt çəkilib. 44 günlük Vətən müharibəsində Ordumuzun rəşadətli qələbəsi sayəsində düşmən diz çökdürüldü, zamanında işğal olunmuş ərazilərimiz geri qaytarıldı. O cümlədən Ermənistandan Xankəndiyə qeyri-qanuni çəkilən qaz xətti də Azərbaycanın azad etdiyi ərazilərdən keçdiyi üçün bizim nəzarətimizdə qaldı. Respublikamız sözügedən xətlə Xankəndiyə “mavi yanacaq” nəql etmir. Şəhərə qaz Ermənistandan ötürülür. Xankəndiyə qazın ötürülməsinin dayandırılması isə sırf xətdə yaranan texniki nasazlıqla bağlı olub.
Göründüyü kimi, Ermənistanın “Azərbaycan Xankəndiyə qaz verilməsini dayandırıb” iddiasının heç bir əsası olmayıb.
Azərbaycan yenə də humanizm mövqeyindən çıxış edib. Artıq sözügedən qaz xəttində bərpa işləri yekunlaşıb. Ermənistan cəmiyyəti, Xankəndi və digər ətraf yaşayış məntəqələrimizdəki erməni vətəndaşlarımız Azərbaycanın bu humanist jestini düzgün qiymətləndirməlidir. Bilməlidilər ki, bizim dəstəyimiz olmadan onların Qarabağda yaşaya bilməsi qeyri-mümkündür”.
Məhəmmədəli QƏRİBLİ
