Ukraynada baş verənlərin təhlili dünyanın ən böyük hərbi güclərindən biri sayılan Rusiyanın bu ölkədə hələ daha çox ilişib qalacağını deməyə əsas verir. Əsas səbəb odur ki, Qərb ölkələri Ukraynaya daha çox hərbi yardım göstərməyə, əvvəllər verilməyən silahları göndərməyə başlayıblar.
Son məlumatlara əsasən, Böyük Britaniya Ukraynaya döyüş maşınları və onların idarə edilməsini öyrədən təlimçilər göndərməyi planlaşdırır. Məlumata görə, Ukraynaya bir neçə ədəd “Mastiff” zirehli avtomobili və “Jackal” kəşfiyyat-dozor maşını veriləcək. Bundan əlavə, Kiyevə tank əleyhinə sistemlər göndərilməsi də müzakirə mövzusudur. Birləşmiş Krallıq hesab edir ki, yaxın 3 həftə ölkədəki hərbi əməliyyatların nəticələri üçün həlledici olacaq. Belə bir vaxtda bəlli olub ki, ABŞ Ukraynaya 100 ədəd “Switchblade” kamikadze dronu yollayıb. Pentaqonun sözçüsü Con Kirbi bildirib ki, ordu ehtiyatlarından 100 ədəd PUA Ukraynaya yola salınıb. Eyni zamanda, ABŞ bu dronları idarə edəcək kadrların da hazırlanmasına kömək edəcək. Bundan başqa bəlli olub ki, ABŞ Senatı İkinci Dünya müharibəsi dövrünə aid lend-liz proqramının bərpasını yekdilliklə dəstəkləyib. Qanun layihəsi prezident Cozef Baydenə Rusiyanın işğalı fonunda Ukraynaya silah və digər ləvazimatları daha effektiv şəkildə göndərməyə imkan verəcək. İkinci Dünya müharibəsi zamanı yaradılmış lend-liz proqramı müharibənin gedişində dönüş nöqtəsi hesab olunub, çünki o, ABŞ-a vaxt aparan prosedur əngəllərini aşaraq müttəfiqlərini tez bir zamanda təchiz etməyə imkan verib. Qeyd edək ki, lend-liz ABŞ-ın İkinci Dünya müharibəsi zamanı müttəfiqlərə hərbi texnika və avadanlıqları icarəyə verdiyi və ya uzunmüddətli kreditlə təhvil verdiyi bir proqramdır. Lend-liz haqqında qanun 1941-ci ilin martından 1945-ci ilin avqustuna qədər qüvvədə olub. Ümumi məbləği 50 milyard dollardan çox olan materiallar ABŞ-ın müttəfiqlərinə köçürülüb. Bunun, təxminən, 11 milyard dolları SSRİ-nin payına düşüb. İndi bu proqram Ukrayna üçün yenilənir. ABŞ prezidenti Cozef Bayden isə qeyd edir ki, ABŞ Ukraynanı silah və resurslar, o cümlədən “Javelin” tank əleyhinə raket kompleksləri yerləşdirməkdə davam edəcək: “Keçən həftə biz Ukrayna üçün yeni hərbi texnikanın: qabaqcıl pilotsuz uçuş aparatlarının, lazerlə idarə olunan raket sistemlərinin alınmasına milyonlarla dollar vəsait ayrıldığını elan etdik. Mən "Javelin" raket sistemləri göndərmək üçün daha bir yardım paketini imzaladım”.Eyni zamanda, ABŞ konqresmenlərinin ikitərəfli qrupu Baydeni Ukraynaya daha çox silah, o cümlədən uzaq mənzilli yer-hava raketləri, gəmi əleyhinə raketlər və döyüş təyyarələri göndərməyə çağırıb.
Bu fonda Ukraynanın xarici işlər naziri Dmitri Kuleba Rusiya ilə müharibədə ölkəsinin hansı silahlara ehtiyacı olduğunu açıqlayıb. O, NATO-nun baş katibi Yens Stoltenberqlə birgə mətbuata açıqlamasında qeyd edib ki, Ukraynanın hərbi təyyarələrə, gəmi raketlərinə, zirehli avtomobillərə, ağır hava hücumundan müdafiə sisteminə ehtiyacı var. O qeyd edib ki, Ukraynaya hərbi yardım məsələsində iki yanaşma var: “Birinci yanaşma budur ki, deyirsiniz “biz Ukraynanı heç nə ilə təmin etmək istəmirik”. Arqumentiniz isə odur ki, Ukraynaya yardım etməklə siz və NATO müharibəyə daxil olacaqsınız. İkinci yanaşma isə budur ki, siz bütün ehtiyac olan silahlarla Ukraynanı təmin edirsiniz və bilirsiniz ki, nə NATO, nə də siz Rusiya ilə savaşacaqsınız, çünki ukraynalılar özləri bunu edir. Düşünürəm ki, bu məsələdə Ukraynanın mövqeyi və tələbi ədalətlidir. Siz silah verirsiniz, biz isə öz həyatımızı qurban verərək savaşırıq və müharibə Ukraynadan kənara çıxmır”. İndi Ukrayanın istədiyi silahlar Qərb, o cümlədən ABŞ tərəfindən təmin olunmağa başlayıb. Hesab edilir ki, Qərbin əsas məqsədi Ukraynanı Rusiya üçün ikinci Əfqanısatana çevirməkdir. Elə Cozef Bayden də bu xüsusda qeyd edir ki, Ukraynada münaqişə uzun müddət davam edə bilər: “Bu mübarizə bitməkdən çox uzaqdır. Nəticə odur ki, müharibə uzun müddət davam edə bilər, lakin ABŞ Ukrayna xalqını və onun azadlıq uğrunda mübarizəsini dəstəkləməyə davam edəcək”. Bayden vurğulayıb ki, ABŞ-ın bir illik sanksiyaları Rusiyanın son 15 ildə əldə etdiyi tərəqqinin nəticələrini itirməsinə gətirib çıxaracaq. ABŞ Silahlı Qüvvələrinin Birləşmiş Qərargah Rəisləri Komitəsinin sədri general Mark Milley də Ukraynada münaqişənin illərlə davam edə biləcəyini vurğulayıb. O, Konqresin Silahlı Xidmətlər Komitəsində keçirilən dinləmə zamanı qeyd edib ki, Rusiyanın Ukraynanı işğalı 42 illik xidməti boyunca Avropa və bütün dünyada gördüyü sülh və təhlükəsizliyə ən böyük təhdiddir: “Rusiyanın Ukraynanı işğalı yalnız Avropada sülh və sabitliyə deyil, dünyada sülh və sabitliyə zərbə vurmaq təhdididir ki, mənim valideynlərim və amerikalı nəsillər bunun müdafiəsi üçün çox mübarizə aparıb. Biz iki qlobal güclə üzləşirik: Çin və Rusiya. Nəzərəçarpacaq hərbi imkanları olan bu ölkələr qaydalara əsaslanan hazırkı qlobal nizamı fundamental şəkildə dəyişmək niyyətindədir. Biz daha qeyri-stabil bir dünyaya daxil oluruq və böyük beynəlxalq münaqişə üçün potensial azalmır, artır”.
Samirə SƏFƏROVA
