Bu ilin birinci rübündə özəl sektorda yeni iş yerlərinin dörddə biri açılıb. Ölkədə bir sıra dövlət qurumlarının strukturunu optimallaşdırmaq və onların idarə edilməsini təkmilləşdirmək üçün bir sıra tədbirlərin görülməsinə baxmayaraq, hələ də dövlət iş yerlərinin açılmasında üstün mövqeyə malikdir. Özəl sektorun bu yöndə fəaliyyəti tam qaneedici deyil.
Dövlət Statistika Komitəsinin məlumatına görə, yanvar-mart aylarında, yəni bu ilin birinci rübündə 53,9 min yeni iş yeri açılıb. Yeni iş yerlərinin 55 faizi yeni müəssisə və təşkilatların payına düşür. 25,3 faizi isə mövcud müəssisə və təşkilatlarda, 0,3 faizi fəaliyyətini bərpa etmiş müəssisə və təşkilatlarda, 19,4 faizi isə digər tədbirlər üzrə yaradılıb.
Bununla yanaşı, cari ilin yanvar-mart aylarında ölkədə 3,4 min iş yeri bağlanıb. Bu dövrdə bağlanmış iş yerlərinin 39,4 faizi qeyri-dövlət sektorunun payına düşüb. İş yerlərinin 40,2 faizi müəssisə və təşkilatların fəaliyyətlərinin dayandırılması, 59,8 faizi isə fəaliyyət göstərən müəssisə və təşkilatlarda aparılan ixtisarlarla əlaqədar bağlanıb.
Diqqətçəkən məqam ondan ibarətdir ki, yeni iş yerləri əsasən bölgələrdə deyil, Bakıda açılır. Məsələ ondadır ki, Bakı şəhərinin yeni iş yerlərinin strukturundakı payı 72,9 faiz təşkil edir.
Bölgələrdə bir sıra proqramların, layihələrin həyata keçirildiyini nəzərə alsaq, niyə yeni iş yerlərinin açılmasında onların payı aşağıdır?
Vüqar Bayramov: “İtaliya daxil olmaqla, bir sıra inkişaf etmiş ölkələrdə dövlət subsidiyalaşdırma yolu ilə sahibkarları regionlarda iş yerləri açmağa təşviq edir”
Sözügedən məsələ ilə bağlı fikirlərini “Bakı-Xəbər”lə bölüşən iqtisadçı-ekspert Vüqar Bayramov bunun səbəbini bir sıra amillərlə əlaqələndirdi: “Məsələ ondadır ki, Azərbaycanda biznesin əhəmiyyətli hissəsi Bakının payına düşür. Bakı və Abşeron iqtisadi rayonu, praktiki olaraq, ümumi biznesin 85 faizindən çoxunu təşkil edir. Biznes və sahibkarlıq daha çox Bakıda inkişaf edib formalaşdığına görə yeni iş yerləri əsasən paytaxtda açılır. Çünki yeni iş yerləri təkcə dövlət büdcəsi hesabına yaranmır. Eyni zamanda, özəl sektorun özünün formalaşdırdığı iş yerləri hesabına yaranır. Özəl sektor da daha çox Bakıda iş yeri yaratmaqda maraqlıdır. Ona görə ki, Bakıda alıcılıq qabiliyyəti daha yüksəkdir, ixtisaslı kadrlar əsasən burada cəmləşib. Ona görə də belə mənzərə yaranıb. Təklif edirik ki, regionlarda daha çox iş yerinin açılması ilə əlaqədar dövlət tərəfindən təşviqedici fəaliyyətlər həyata keçirilsin. Məsələn, İtaliya daxil olmaqla, bir sıra inkişaf etmiş ölkələrdə regionlarda fəaliyyət göstərən sahibkarlar üçün xüsusi güzəştlər var. Dövlət subsidiyalaşdırma yolu ilə sahibkarları regionlarda iş yerləri açmağa təşviq edir. Oxşar praktikanın Azərbaycanda da tətbiq edilməsi məqsədəuyğun olardı. Belə olsa, o zaman regionlarda daha çox iş yerləri açılar”.
Vidadi ORDAHALLI
