Dünya neft qiyməti oyunlarına Səudiyyə-İran kartı da daxil edildi

Tarix: 06.01.2016 / 02:02
Bölmə: İqtisadiyyat

Elxan Mikayılov: "Bu ölkələr arasında münaqişə dərinləşib hərbi münaqişə səviyyəsinə çatsa, neftin qiyməti kəskin arta bilər"

"Nəzərə almaq lazımdır ki, dünya bazarına əlavə neft ixracı təklifin tələbi üstələməsinə gətirib çıxaracaq"

Şiə din xadimi Nimr əl-Nimrin Səudiyyə Ərəbistanında edam olunmasından sonra İranla Səudiyyə Ərəbistanı arasında münasibətlər xeyli gərginləşib. İki ölkə arasında bütün əlaqələr kəsilib. Bu hadisədən dərhal sonra Səudiyyə Ərəbistanı, Bəhreyn və Sudan İranla diplomatik münasibətləri kəsdiyini elan edərək, iranlı diplomatlara krallıq ərazisini tərk etməsi üçün 48 saat vaxt qoyub.

OPEC-in əsas üzvlərindən olan İran və Səudiyyə Ərəbistanı arasında baş verən məlum toqquşma dünya bazarında neftin qiymətinə də təsirsiz ötüşməyib. Belə ki, iki ölkə arasında münasibətlərin gərginləşməsi ilə əlaqədar dünya bazarında neftin qiyməti artmağa başlayıb. Dekabrın 4-də London İCE birjasında brent markalı neftin fevral fyuçerslərinin qiyməti 3,3% yüksələrək 38,50 dollara çatıb. Bir qədər sonra qiymət 37,89 dollara ensə də, səhər saatlarında yenidən 38 dolları ötüb. Nyu-York birjasında isə WTI neftinin qiyməti 3,5% yüksələrək 38,77 dollar olub.

"Bazar baş verənləri Səudiyyə Ərəbistanı və İran kimi neft hasilatçıları arasında mümkün uzunmüddətli münaqişə kimi qəbul edə bilər", - deyə Sidneydəki CMC baş analitiki Rik Spuner söyləyib. Dubaydakı "Manaar Energy Consulting" analitiki Robin Mills də geosiyasi vəziyyətə dair qorxuların artdığını deyib.

Qeyd edək ki, Səudiyyə Ərəbistanı OPEC-də neft hasilatına görə 1-ci, İran isə 5-ci yerdədir.

İqtisadiyyatı neftdən asılı ölkələr İranla Səudiyyə Ərəbistanı arasındakı gərginliyi maraqla izləyir. Bütövlükdə sözügedən ölkələr arasında münasibətlərin gərgin qalması bundan sonra dünya bazarında neftin daha da bahalaşmasına gətirib çıxaracaqmı? Ekspertlərin bununla bağlı proqnozları necədir?

Məsələyə münasibət bildirən ekspert Elxan Mikayılovun fikrincə, bu gərginlik neftin qiymətinə bu və ya digər dərəcədə təsir göstərə bilər: "Sözügedən münaqişə neftin qiymətini cüzi bahalaşdırsa da, qiymət artımı davamlı olmayacaq. Ancaq gərginlik dərinləşib genişləndiyi halda qiymət artımı ola bilər. Bu ölkələr arasında siyasi gərginlik artsa, qiymət artımını gözləmək olar. Digər dövlətlərin, xüsusən Yəmənin Səudiyyə Ərəbistanına hərbi müdaxiləsi baş versə, qiymət təxminən 45 dollaradək arta bilər. Neftin qiyməti o vaxt kəskin artar ki, gərginlik daha da dramatikləşsin. Uzunmüddətli perspektivdə ciddi artım gözlənilmir. Çünki nəzərə almaq lazımdır ki, dünya bazarına əlavə neft ixracı təklifin tələbi üstələməsinə gətirib çıxaracaq. Son dövrlər təklif xeyli artıb. Bu da uzunmüddətli perspektivdə qiymətləri aşağı salacaq. Ancaq yenə deyirəm ki, bu ölkələr arasında münaqişə dərinləşib hərbi münaqişə səviyyəsinə çatsa, neftin qiyməti kəskin arta bilər. Səudiyyə Ərəbistanı gündə 11.6 milyon barrel neft çıxarır və bu göstəriciyə görə ABŞ-dan sonra ikinci yerdədir. İransa günlük 3.4 milyon barrel neft istehsal edir və 7-ci yerdədir. İkisi birlikdə günlük dünya neft hasilatının 19 faizini təmin edir".

Vidadi ORDAHALLI

DİGƏR XƏBƏRLƏR

Tarix: 26.10.2026 / 11:50

Kimlərin pensiyalarına əlavələr ediləcək? - AÇIQLANDI...

Tarix: 23.10.2026 / 16:05

Azərbaycanda islam maliyyəçiliyi nə deməkdir?..

Tarix: 23.10.2026 / 10:37

Sosial ödənişlərin artırılması üçün altıncı sosial islahat paketi hazırlanır...

Tarix: 23.10.2026 / 09:57

Gələn il şəhər və rayonlara dotasiya ayrılmayacaq - xərclərini öz gəlirləri hesabına ödəyəcəklər...

Tarix: 23.10.2026 / 09:26

Gələn ilin büdcəsi layihəsi Milli Məclisdə - gəlirlər və xərclər açıqlandı...

Tarix: 22.10.2026 / 19:54

Orta Dəhliz Avropa ilə Asiya arasında ən təhlükəsiz marşrut seçildi...

Tarix: 22.10.2026 / 19:30

Azərbaycanda şirin su ilə bağlı vəziyyət pisləşir - ümid Xəzərə qalıb…

Tarix: 22.10.2026 / 10:36

Sabahdan vint, bolt və qaykaların ixrac tarifi 20 DƏFƏ ARTIRILIR...

Tarix: 21.10.2026 / 17:06

Azərbaycan daha bir rekord vurdu - "tranzitlərin rekordu"...

Tarix: 21.10.2026 / 16:50

Neft Fondumuzun çox valyuta qazanmasına mane olan tək səbəb var...

Tarix: 21.10.2026 / 13:35

Azərbaycanda yeni bank yaradıla bilər - Aİ-dən TƏKLİF...

Tarix: 21.10.2026 / 10:23

Avropalı investorların Qarabağ, Şərqi Zəngəzur və Naxçıvana marağı artır - Aİ hesabatı

VİDEO

Tarix: 17.10.2026 / 17:10

Aydın Quliyev Mətbuat Şurasında seçkilərə qatılmamasının səbəblərini qurultayda açdı... - VİDEO

Tarix: 27.11.2025 / 11:10

Biri ermənini öpür, biri sovet bayrağı qaldırır... Günümüzə baxın! - VİDEO

Tarix: 12.11.2025 / 11:05

Lavrov işdən kənarlaşdırılır, yoxsa oyun qurulur? - VİDEO

Tarix: 22.10.2026 / 19:54

Orta Dəhliz Avropa ilə Asiya arasında ən təhlükəsiz marşrut seçildi...

Tarix: 22.10.2026 / 19:30

Azərbaycanda şirin su ilə bağlı vəziyyət pisləşir - ümid Xəzərə qalıb…

Tarix: 22.10.2026 / 16:56

15 temmuz “FETÖ darbesində” bircə nəfər siyasətçi-deputatın adı çıxmadı...

Milli kimliyə bağlı gənclər uğurlu gələcəyin əsas təminatçılarıdır...