Eldəniz Əmirov: "Heç də bunun Azərbaycan və Özbəkistan arasında olan əməkdaşlığa təhlükə ola biləcəyini düşünmürəm"
Ağ Ev Özbəkistanı Çin mallarının qanunsuz tranzit riski yüksək olan ölkə kimi təyin edib. Ağ Evin fikrincə, Özbəkistan ABŞ tariflərindən yayınmaq üçün Çin mallarının qanunsuz tranzit riski yüksək olan 40 ölkə arasındadır. Vaşinqton hesab edir ki, bu ölkələrdən malların məhdud emalı və logistika marşrutlarının təşkili üçün istifadə edilə bilər.
Bunun Azərbaycanla nə əlaqəsi var?
ABŞ-ın bu qərarı Özbəkistanın Azərbaycanla ticarət sahəsində əməkdaşlığına hansısa şəkildə təsir edə bilərmi?
İqtisadçı Eldəniz Əmirov baki-xeber.com-a ilk növbədə qeyd etdi ki, burada əvvəlcə bəzi məqamları dəqiqləşdirmək lazımdır. "Çünki ABŞ Özbəkistanı Çin mallarının qanunsuz tranzitini həyata keçirən ölkə kimi ittiham etmir. Amma eyni zamanda Ağ Evin hesabatında Özbəkistan məhz Çin mallarını ABŞ-ın tətbiq etdiyi böyük gömrük rüsumlarından yayınmaq məqsədilə üçüncü ölkələr üzrindən daşınması baxımından risqli ölkələr sırasında göstərilir. Maraqlısı odur ki, Azərbaycan da bu siyahıda var. Amma bunun səbəbi çox sadədir. Çünki həm Azərbaycan, həm də Özbəkistan faktiki olaraq Çinlə Avropanın arasında yerləşir. Eyni zamanda burada formalaşan nəqliyyat və logistika zəncirində hər ikisinin böyük ölçüdə rolu var. Ona görə də hesabatda Azərbaycan, Özbəkistan, Qazaxıstan, Gürcüstan və digər ölkələr var ki, məhz Çin yolları və quru xəttlərlə bilavasitə digər ölkələrə ötürülməsi baxımından tranzit qovşaqlar kimi qiymətləndirilir.
Amma təbii ki, bunlar iki ölkə arasında (Azərbaycan və Özbəkistan) birbaşa ticarət əlaqəsinə ciddi təsir göstərə bilməz. Göstərməyəcək də".
E.Əmirovun sözlərinə görə, çünki söhbət bu ölkələrə qarşı sanksiyadan, yaxud onların qarşılıqlı ticarətinin məhdudlaşdırılmasından getmir. "Söhbət daha çox Çin mənşəli məhsulların üçüncü ölkələrə satılmasından, xüsusən də üçüncü ölkələr üzərindən ABŞ bazarına çıxarılmasından gedir. Məsələn, bir Çin istehsalı olan məhsulla Azərbaycana, yaxud Özbəkistana gəlir, burada qablaşdırılır, markalaşdırılır, emaldan və sair prosesdən keçir ki, daha sonra Özbəkistan malı adı ilə ABŞ-a ixrac olunur. Məhz burada Ağ Evin nəzərdə tutduğu məqam budur.
Ona görə də heç də bunun Azərbaycan və Özbəkistan arasında olan əməkdaşlığa təhlükə ola biləcəyini düşünmürəm"-deyə E.Əmirov bildirdi.
İradə SARIYEVA