Neftlə bağlı daha bir qorxunc proqnoz...

Tarix: 19.12.2014 / 07:44
Bölmə: İqtisadiyyat

Dünya bazarlarında neftin qiyməti ətrafında baş verən proseslər hələ də xüsusi aktuallıq kəsb etməkdə, bunun qlobal iqtisadiyyata hansı formada təsir göstərəcəyi geniş müzakirə olunmaqdadır. İndi belə bir fikir daha çox hakimdir ki, neft spekulyativ səbəblər üzündən daha çox ucuzlaşır və bu proses gələn il ərzində davam edəcək. Dünyanın qabaqcıl hava yolları şirkətlərindən olan "Emirates" Hava Yollarının sədri Tim Klark isə neft qiymətlərinin 30 dollara düşə biləcəyini proqnozlaşdırır.

O, real qiymətin 70 dollar olmasının zəruri olduğunu da söyləyib. OPEK-in rəhbəri Abdullah əl-Bədri isə neftin qiymətinin sərt ucuzlaşmasının bazardakı tələb-təklif balanssızlığından qaynaqlanmadığını deyib. O, bazardakı zəifliyin tələb-təklif tarazlığını əks etdirmədiyini, qiymətlərdəki enişin spekulyasiyalardan qaynaqlanmış ola biləcəyini qeyd edib: "Neft bazarındakı təməl dəyişikliklər bu sürətli enişə səbəb olmuş ola bilməz". OPEK üzvlərinin noyabr ayında neft hasilatını azaltmamaq barədə qərarı haqda isə o qeyd edib: "Bəziləri bu qərarın ABŞ və şist nefti səbəbilə verildiyini söylədi. Bunların hamısı səhvdir. Bəziləri də bu qərarın İran və Rusiyaya təsir etmək üçün çıxarıldığını söylədi. Bu da səhvdir. OPEK olaraq bir qiymət hədəfimiz yoxdur".

Birləşmiş Ərəb Əmirliyinin enerji naziri Suhail Məhəmməd Fərəc Əl Məzrui isə qeyd edir ki, yaxın həftələrdə OPEK istehsal səviyyəsini, qiymət 1 barrel üçün 40 dollardan aşağı düşsə də, qoruyub saxlayacaq. İri investisiya banklarının analitiklərinin fikrincə isə, 2015-ci ilin neft bazarı qeyri-stabilliklə müşayiət olunacaq. Bu da neftin barrelinin maksimal və minimal qiymət fərqinin 80 dollara qədər artması ilə nəticələnə bilər. Analitiklər qiymətlərdəki qeyri-sabitliyin son illər stabil və yüksək qiymətlərə alışmış neft bazarının gələcəkdə uzunmüddətli xüsusiyyətinə çevrilə biləcəyi fikrindədir.

"Merril Lynch" bankının analitik qeydlərində OPEK-in neft qiymətlərini tənzimləməkdən imtina etməsi səbəbindən gələcəkdə minimum və maksimim qiymətlər arasındakı 50 dollarlıq fərqin adi hal olacağı qeyd edilir. Neftin barrelinin orta qiymətinin 70 dollar təşkil edəcəyini və bəzi hallarda 53 dollara qədər enə biləcəyini proqnozlaşdıran "Morgan Stanley" bankı OPEK-in, qiymət 30 dollara düşəcəyi təqdirdə, vəziyyətə müdaxilə edəcəyini gözləyir. Bütün bunlar neft hasil edən ölkələrə mənfi istiqamətdə ciddi təsir göstərmək iqtidarındadır. Lakin "Fitch Ratings" agentliyi Azərbaycan iqtisadiyyatının düşən neft qiymətləri qarşısında davam gətirə biləcəyini bildirir. Reytinq agentliyinin bəyanatında deyilir ki, ölkənin güclü suveren balansı və Dövlət Neft Fondunun (ARDNF) əhəmiyyətli həcmdə vəsaitləri Azərbaycana ehtiyat təmin edir: "Bununla yanaşı, neftin qiyməti uzun müddət aşağı səviyyədə qalsa, bu, ölkə iqtisadiyyatının əsas drayverlərindən olan qeyri-neft sektoruna və bank sektorunun kreditləşməsinə yönələn büdcə xərclərinin kəskin azalmasına səbəb olacaq".

Xatırladaq ki, Sabirabadda, Heydər Əliyev Mərkəzində ASAN Könüllülərinin I Ümumrespublika Forumunun açılış mərasimində çıxışı zamanı Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyev də neftin qiymətinin düşməsinin əhaliyə təsir göstərməyəcəyini bildirib: "İndi neftin qiyməti çox aşağı düşüb. Azərbaycanda bir adam bunu hiss edibmi? Xeyr, hiss etməyəcək. Çünki bizim çox güclü iqtisadi dayaqlarımız var"

Maliyyə naziri Samir Şərifov məsələ ilə bağlı bildirib: "Biz neftin qiymətinin aşağı düşməsi nəticəsində gəlirlərin xeyli azalmasını gözləmirik. Cari il üçün büdcə profisitlə icra olunacaq. Lakin qısa müddət ərzində neftin qiymətinin 40 faizdən çox kəskin azalması və təklifin tələbi üstələməsi ilə əlaqədar xammal bazarlarında qeyri-müəyyənlik büdcə gəlirlərinə təsir edə bilər. Ölkə hökuməti bu məsələni öyrənəcək və ola bilsin, müəyyən tədbirlər görülsün". Nazir qeyd edib ki, 2015-ci ilin dövlət büdcəsində nəzərdə tutulmuş neftin qiymətinə yenidən baxılması büdcə gəlirləri ilə bağlı yarana biləcək problemlərin həlli üçün yeganə addım deyil: "Hesablamalarımıza əsasən, neftin daha aşağı qiymətlərinin 2015-ci il dövlət büdcəsinə birbaşa təsiri olmayacaq. Dövlət büdcəsinin gəlirləri müəyyən dərəcədə sığortalanıb. Azərbaycan Respublikası Dövlət Neft Fondunun gəlirlərinin də daxil olduğu icmal büdcənin gəlirlərinə gəlincə, onlar üzrə xeyli azalma olacaq". Hər halda, proseslər göstərir ki, neftin belə sürətlə ucuzlaşmasından Azərbaycan, digər ölkələr kimi, ciddi mənfi təsirlər görməyəcək. Ölkənin böyük maliyyə ehtiyatlarına malik olması bu xüsusda Azərbaycana rahat manevr etməyə imkan verir.

DİGƏR XƏBƏRLƏR

Tarix: 30.10.2026 / 18:36

Azərbaycan illərdi Transxəzər qaz kəmərindən danışır - Aşqabad indi hərəkətə keçir...

Tarix: 30.10.2026 / 17:04

Azərbaycanda əhali dollarını satır

Tarix: 30.10.2026 / 12:14

Azərbaycanla Gürcüstan arasında yeni sərhəd-keçid məntəqəsi yaradılır...

Tarix: 29.10.2026 / 13:45

"Sahibkar olmayan şəxsin kartına hər gün 5 dəfə pul daxil olması normal deyil" - Mərkəzi Bankın sədri

Tarix: 29.10.2026 / 13:07

“Bank Melli İran” Azərbaycandan gedir? - Mərkəzi Bankdan açıqlama...

Tarix: 29.10.2026 / 11:49

Azərbaycanın strateji valyuta ehtiyatları 89,4 milyard dollara çatdı...

Tarix: 29.10.2026 / 10:43

Mərkəzi Bank illik inflyasiya ilə bağlı proqnozunu açıqladı...

Tarix: 29.10.2026 / 10:04

Mərkəzi Bank uçot dərəcəsini sabit saxladı...

Tarix: 28.10.2026 / 18:30

Tramp "Şimal axını" qaz kəmərini Rusiyadan satın ala bilər...

Tarix: 28.10.2026 / 18:22

İpoteka kreditlərinin verilməsi qaydalarına dəyişiklik edildi

Tarix: 28.10.2026 / 16:15

Ətin qiymətinə görə Ermənistandan da geridəyik - hesabatı kim yayıb?

Tarix: 28.10.2026 / 12:23

Azərbaycanın strateji valyuta ehtiyatları xarici dövlət borcunu 20 dəfə üstələdi...

VİDEO

Tarix: 17.10.2026 / 17:10

Aydın Quliyev Mətbuat Şurasında seçkilərə qatılmamasının səbəblərini qurultayda açdı... - VİDEO

Tarix: 27.11.2025 / 11:10

Biri ermənini öpür, biri sovet bayrağı qaldırır... Günümüzə baxın! - VİDEO

Tarix: 12.11.2025 / 11:05

Lavrov işdən kənarlaşdırılır, yoxsa oyun qurulur? - VİDEO

Tarix: 29.10.2026 / 17:35

Məhkəmə hakimlərinin yeni "Etik Qaydaları"nda bir vacib məqam unuduldu...

Tarix: 29.10.2026 / 17:05

Ramiz Mehdiyevin təltiflərdən məhrum edilməsinin hüquqi mexanizmləri var...

Tarix: 22.10.2026 / 19:54

Orta Dəhliz Avropa ilə Asiya arasında ən təhlükəsiz marşrut seçildi...

Turizm regionlarımızın inkişaf mənbələrindən birinə çevrilir...