Masallıdan sonra indi də Cəlilabad fermerləri gübrə problemi ilə üzləşiblər. Problem ondadır ki, rayonun bir sıra fermerləri gübrə üçün nəzərdə tutulan subsidiyaları ala bilmirlər.
Dəfələrlə Kənd Təsərrüfatı Nazirliyinə Cəlilabad rayonu Şabanlı ərazisində yaşayan vətəndaşlar müraciət ediblər ki, gübrə almaq üçün ödəniləcək subsidiyanı köçürsünlər. Ancaq baxan yoxdur. Fermerlər deyirlər ki, aidiyyəti qurumlar bunu qulaqardına vururlar. Fermer Əfrahim Abbasın sözlərinə görə, taxıl zəmiləri gübrəsiz qaldığı üçün inkişafdan düşüb: “Taxıl zəmiləri gübrəsiz qaldığı üçün inkişafdan demək olar ki, tam düşüb. Bu çox əhəmiyyətli strateji məhsula biganəlik görən aidiyyəti qurumlarda haradan qaynaqlanır? Hər il Azərbaycan dövləti milyonlarla ton bu strateji məhsulu xaricdən baha qiymətə almaq məcburiyyətində qalır. Görəsən, bu sahəyə məsul olan məmurlar bununla xalqı dövlətə, ölkə başçısına qarşı qaldırmaq kimi pis niyyət güdmürlər ki? Yoxsa, bununla ölkə iqtisadiyyatını daxildən çökdürməyə cəhd edirlər? Mən təkcə bir ərazinin adını çəkdim. Onlarla belə ərazi var ki, hələ də subsidiyanı ala bilməmək ucbatından taxıla gübrə və alağa qarşı dərman verə bilməyib. Ölkə başçısının sərəncamlarına biganə yanaşmaq hansı zərurətdən yaranıb? Bu sahə üzrə narazılıq çox böyükdür”.
Yeri gəlmişkən onu da qeyd edək ki, bütövlükdə, ölkədə fermerlərin üçdə biri hələ də onlara çatacaq subsidiyaları almayıb. Bu sahədə problemlər var. Subsidiya ilə bağlı yubanmaların sayı artıb.
Kənd Təsərrafatı Nazirliyindən məsələyə aydınlıq gətirən olmadı.
“Qanunvericilikdə subsidiyaların verilmə mexanizmi daha da təkmilləşdirilməlidir”
Məsələyə münasibət bildirən iqtisadçı-alim, professor Əli Əlirzayevin fikrincə, subsidiyaların verilmə mexanizmi təkmilləşdirilməli və bu sahədə mövcud olan bürokratik əngəllər aradan qaldırılmalıdır: “Subsidiyanı alan tərəfin vəzifələri qanunvericiliklə təmin edilməlidir. Qanunvericilikdə aydın göstərilməlidir ki, fermer filan fəaliyyətlə məşğul olur və ona subsidiyanın verilməsi təmin edilsin. Fermer dövlət sifarişi ilə məhsul əkirsə, ona subsidiya verilməlidir. Təəssüflər olsun ki, bu sahədə işlər yolunda deyil. Ölkədə fermerlərə subsidiyaların verilməsi ilə bağlı süründürməçilik mövcuddur. Süründürməçilik də bir sıra amillərdən qaynaqlanır. Bunlardan biri süni bürokratik əngəllərdir. Ona görə də qanunvericilikdə subsidiyaların verilmə mexanizmi daha da təkmilləşdirilməlidir. Subsidiyaların ünvanlı olması təmin edilməlidir. Bununla belə, subsidiya alanlara təlimat verilməlidir ki, kim bunu ala bilər. Yoxsa, hamıya subsidiya vermək olmaz. Digər tərəfdən, subsidiya ilə bağlı resurslar elə də böyük deyil. O mənada ki, bunu hamıya vermək mümkünsüzdür. Çünki hamı istəyir subsidiya alsın. Ona görə də subsidiyanın özü də səmərəli olmalıdır. Verilən subsidiyalar səmərə gətirməlidir. Bank, maliyyə sistemi, sahibkarlar arasında münasibətlər təkmilləşdirilməlidir. Qurumlar arasında məsuliyyət olmalıdır. Yerli orqanların məsuliyyəti artırılmalıdır ki, vaxtında subsidiyanı versinlər”.
Professor hesab edir ki, subsidiyaların verilməsini süni şəkildə yubadan qurumlar cəzalandırılmalıdırlar.
Vidadi ORDAHALLI
