“İçərişəhər” Dövlət Tarix-Memarlıq Qoruğu ətrafında yaradılan süni ajiotaja son qoyuldu. Belə ki, aprelin 26-da Azərbaycanın Birinci vitse-prezidenti Mehriban Əliyeva “İçərişəhər” Dövlət Tarix-Memarlıq Qoruğunda görülən işlərlə şəxsən tanış olub.
Birinci vitse-prezident bildirib ki, İçərişəhər Azərbaycan xalqı üçün doğma və əziz yerdir: “Bakımızın, doğma Bakımızın ürəyidir. Bu, doğrudan da çox dəyərli tarixi və mədəni abidədir. Mənim yadımdadır, xatırlayıram, bir zamanlar İçərişəhər UNESCO-nun qara siyahısına salınmışdı. Çünki burada bərpa işləri aparılmırdı. Bütün bu qanunlara zidd hərəkətlər olub. O zaman məhz Prezidentin göstərişi ilə İçərişəhərdə bir çox işlər, bərpa, yenidənqurma işləri aparıldı. Sakinlərin, sahibkarların məramları nəzərə alınaraq İçərişəhərin hər binasına, hər bir daşına dövlət tərəfindən böyük diqqətlə yanaşıldı. Mənim yadımdadır, Novruz bayramında cənab Prezidentlə bizim burada gəzintimiz oldu və sakinlərlə ünsiyyətdə olduq. Fəxr edirik ki, bizim Bakımızın belə İçərişəhəri var. Əlbəttə, mən əminəm ki, bu hər bir azərbaycanlının ürəyində yaşayan bir hissdir. Təbii ki, Qala divarının heç bir daşına da ziyan vurmaq olmaz və heç zaman vurulmayacaq. Bilirsiniz, mən indi bu sosial şəbəkələrdə, informasiya məkanında yayılan yalanlar, böhtanlar, qarayaxma kampaniyaları aparan insanlar haqqında danışmaq istəmirəm. Mən bir şeyi qeyd etmək istəyirəm. Hər insan öz vicdanı və Allah qarşısında cavab verir. Ona görə mən əminəm ki, pis niyyətlə, təxribatla, nifrət hissi ilə heç vaxt yaxşı bir nəticə əldə etmək mümkün deyil. Vətənimizə, Vətənimizin hər bir mədəni abidəsinə, tarixinə, dininə yalnız və yalnız xoş niyyət, mərhəmət, sevgi bəsləməliyik. İnsanlarımız bunu çox gözəl bilir, çox gözəl hiss edir. Ona görə mən bu gün şəxsən bura gəldim. Mən bilirdim, bütün bu hadisələrin gedişatı haqqında məndə məlumat var idi. Amma mən yenə də sahibkarlarla görüşmək istəyirdim. Bir daha əmin olmaq istəyirdim ki, yeni heç bir inşaat yoxdur. Buradakı tarixi və mədəni abidələrə heç bir təhlükə yoxdur. Əksinə, bütün bu addımlar onların qorunmasına yönəlib. Burada yeni aşkar olunmuş tarixi abidəmiz – hamam bərpa olunur. Onu da qeyd etmək istəyirəm ki, son illər İçərişəhərdə Qala divarı üzərində aparılan bütün bərpa işlərinə bu sahədə ən aparıcı ekspertlər də cəlb olunub. Bu da çox gözəl bir haldır. Ona görə siz bir daha nəzarət edin. Birincisi, əlbəttə, biz İçərişəhərimizi çox qorumalıyıq, çox diqqətli olmalıyıq. İkincisi, İçərişəhərdə yaşayan sakinlərin maraqları nəzərə alınmalıdır. Eyni zamanda, mən əminəm ki, sahibkarlar üçün də bura doğma, əziz və ölkəmizin ən vacib tarixi abidələrindən biridir. Siz də yanaşmalarınızı məhz bu səmtdə qurmalısınız. Bir də onu qeyd etmək istəyirəm ki, gələcəkdə belə hallarla üzləşməmək üçün biz gərək ictimaiyyətə dolğun, geniş informasiya verək. Hətta İçərişəhərdə hansısa bir bərpa, təmir işinin aparılması nəzərdə tutulubsa, bu işləri başlamazdan əvvəl biz ictimaiyyətə geniş şəkildə məlumat verməliyik. Onda biz belə halların qarşısını alarıq. Mən çox yaxşı başa düşürəm, insanlar narahat olublar. Çünki 1954-cü ildə dağılmış divarın rəsmlərini qəsdən indi qoyub və bugünkü hal kimi təqdim ediblər. Mən yenə də deyirəm, o insanlar haqqında danışmaq istəmirəm. Amma mən narahat olan o biri insanları çox yaxşı başa düşürəm. Belə hallarla, belə yalanlarla üzləşməmək üçün biz gərək özümüz bütün informasiyanı dolğun şəkildə ictimaiyyətə təqdim edək. İşlər başlamamışdan əvvəl təqdim edək ki, belə işlər görülməlidir, niyə görülməlidir, necə görülməlidir. O zaman hər şey də yaxşı olacaq. Ona görə bir daha deyirəm, bir daşa da ziyan dəyməməlidir. İçərişəhərimiz gözəldir, bizim sərvətimizdir, bundan sonra da biz onu qoruyub saxlayacağıq, gələcək nəsillərə eyni şəkildə təhvil verəcəyik”.
Göründüyü kimi, Mehriban xanım Əliyeva da bu mövzu ətrafında məqsədli qüvvələrin manipulyasiyalar apardığını bildirib. Eyni zamanda məlum olub ki, İçərişəhərlə bağlı deyilənlərin heç bir əsası yoxdur, dövlət öz tarixi abidələrinin taleyinə hamıdan daha diqqətlə yanaşır və onların qorunmasında maraqlıdır. Sonra birinci xanım Mehriban Əliyeva “BBC News” Azərbaycanın müxbirinin “İçərişəhər” Dövlət Tarix-Memarlıq Qoruğunda görülən işlərlə bağlı suallarını cavablandırıb. Eyni zamanda, Mehriban Əliyevaya məlumat verilib ki, Kiçik Qala küçəsində, Qala divarları boyunca yerləşən kafe və restoranların təmiri işlərinin yay aylarında başa çatdırılması nəzərdə tutulur.
Ölkənin Birinci vitse-prezidentinin bu məsələyə şəxsi müdaxiləsini necə dəyərləndirmək olar? Azərbaycan Sosialist Partiyasının sədri Elşən Həsənov “Bakı-Xəbər”ə açıqlamasında bildirdi ki, məsələnin ajiotaj səviyyəsinə çatmasında müxtəlif maraqlı qüvvələrin olmasını qəbul edə bilərik: “Amma gəlin, bu məsələdə Qoruq İdarəsi rəhbərliyinin də məsuliyyətini kənara qoymayaq. İnsanların bu məsələ ilə bağlı maraqları İçərişəhər Qoruq İdarəsi tərəfindən təmin olunmadığı üçün məsələ ətrafında ajiotaj yarandı və həqiqətən də haqlı narazılıqlara səbəb oldu. Təsəvvür edin ki, bütün çağırışlara rəğmən bir neçə gün susmağa üstünlük verən Qoruq İdarəsi hətta sosial şəbəkələrdəki sorğuları belə bloklayırdı. Bir neçə gündən sonra məsələyə Qoruq İdarəsinin rəisi tərəfindən verilən mücərrəd cavab isə vəziyyəti daha da gərginləşdirdi və bu da sonunda ölkənin Birinci vitse-prezidentinin şəxsən məsələyə qarışmasına səbəb oldu. Görünən budur ki, İçərişəhər Qoruq İdarəsi məsələyə vaxtında reaksiya verərək ictimaiyyəti məlumatlandırsaydı, yəqin ki, belə yüksək səviyyədə müdaxiləyə də ehtiyac olmazdı. İstənilən halda, ölkə rəhbərliyinin sosial şəbəkələrdə ictimailəşən mövzulara belə operativ reaksiya verməsi təqdirəlayiqdir. Bu həm də dövlətin tarixi irsinə verdiyi qiymətin ən yüksək göstəricisi sayıla bilər. Eyni zamanda, bununla bütün söz-söhbətlərə son qoyulmuş oldu”.
Respublikanın tanınmış dizayneri, Bakı ilə bağlı bir neçə tərtibatın və layihənin müəllifi Rəsul Həsənov “Bakı-Xəbər”ə bildirdi ki, aprelin 21-i gecə İçərişəhər DTMQ idarəsi öz Facebook şəbəkəsində ərazi barəsində gedən söz-söhbətlərlə bağlı press-reliz yaymışdı: “ Mən bununla bağlı foto və videonun olduğunu bölüşdüm və etirazımı bildirdim. Bundan sonra mənə cavab olaraq əraziyə gəlib mövcud vəziyyətlə tanış olmağa dəvət etdilər. 22 aprel səhər saatlarında əraziyə getdim, lakin hər tərəf bağlı olduğu üçün içəridə hansı tikililərin olduğunu görmək mümkün deyildi. Çünki Bakını sevən, onun tarixini qorumağa çalışan biri kimi bu məni çox narahat edirdi. Bundan sonra İçərişəhər DTMQ idarəsinə yaxınlaşdım. Qapıda əyləşmiş məlumat mərkəzinin işçisi əvvəlcə ora gedə biləcəyimizi dedi. Sonra isə bir neçə yerə zəng etdilər və nəticədə mümkünsüz olduğunu bildirdilər. İdarənin heç bir səlahiyyətli şəxsi belə bizimlə görüşmək istəmədi. Bundan başqa, idarə hər hansı vizual materialları təqdim etməkdən boyun qaçırdı. Həmin gün elə bu barədə şikayətimi video müraciət çəkərək etdim. Videonun altında İçərişəhər DTMQ idarəsi aparatının sədri Riad Qasımov istehza ilə fikirlər bildirdi. Elə hadisələrin böyüməsinin əsas səbəbi də buradan başladı. Aparat sədri Riad Qasımov və Qoruq İdarəsinin mətbuat katibi Rahib Azəri narahat olub etiraz edənlərə cavab vermək əvəzinə, onlara borclu çıxarmaqla kifayətlənirdilər. Bütün bu söz-söhbət insanları qıcıqlandırdı və köhnə məsələlərin də açılmasına gətirib çıxardı. Baş verən hallara görə ilk növbədə İçərişəhər DTMQ İdarəsinin tərkibinə yenidən baxılmalı və oraya peşəkarlar dəvət olunmalıdır. O insanlar ki, ictimaiyyətlə normal əlaqə qura və onları dinləyə bilirlər. Fikir versəniz, məhz bu məqamı hörmətli Mehriban xanım da öz açıqlamasında qeyd etdi. Bildirdi ki, vaxtında görülən işlərin mahiyyəti ilə bağlı ictimaiyyətə məlumat verilsəydi belə nəticə olmazdı. İstənilən halda, ölkənin Birinci vitse-prezidentinin məsələyə müdaxiləsi bütün əsası olmayan söz-söhbətlərə son qoymuş oldu”.
Məhəmmədəli QƏRİBLİ
