“Gərək münaqişə həll olunsun ki, o zaman sərhədyanı ərazilərdə də sabitlik olsun”
Məlum olduğu kimi, martın 29-da Avstriyanın paytaxtı Vyanada Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevlə Ermənistanın baş naziri Nikol Paşinyan arasında görüş keçirilib. Ölkə rəhbərləri əvvəlcə təkbətək görüşüblər, daha sonra danışıqlar ATƏT-in Minsk Qrupunun həmsədrlərinin iştirakı ilə davam edib.
Görüşdən sonra Ermənistanın baş naziri Nikol Paşinyan Dağlıq Qarabağ münaqişəsinin nizamlanması üzrə aparılan danışıqlar prosesi çərçivəsində Azərbaycan Prezidenti ilə keçirdiyi ilk rəsmi görüşünün detalları barədə danışıb. Paşinyan yenə əsas məsələlərdən yayınaraq, danışıqların uzadılmasını özündə əks etdirən çəfəng fikirlər səsləndirib. Onun sözlərinə görə, indi növbəti məsələ odur ki, sərhədlərdə sülhü möhkəmləndirək və sərhəd kəndlərində sabit kənd təsərrufatı işləri getsin. Həmçinin qeyd edib ki, münaqişə çox mürəkkəbdir: “Bu münaqişənin olduqca dərin kökləri var. İlk növbədə, sadə vəziyyətlə məşğul olmadığımızı anlamağımız vacibdir. Bu çox ciddi və dərin problemdir. Tərəflərin bir-birinə nə düşündüklərini deyə biləcəkləri atmosferin yaradıması vacibdir. Sərhədyanı kəndlərin sakinlərinin snayperlərdən qorxmadan öz təsərrüfatları ilə məşğul ola bilmələri üçün biz bir-birimizə zərər yetirmək niyyətimizin olmadığı danışıqlar aparmalı, təmas xəttində və sərhəddə vəziyyətin sabit olması üçün səy göstərməliyik”.
Göründüyü kimi, Paşinyan öz “ənənəsinə” sadiq qalaraq, hər vəchlə danışıqları uzatmaq taktikasını seçib. Halbuki, danışıqlarda əsas vacib məqamların müzakirə edilməsinə ciddi zərurət var. Çünki uzun illərdir Qarabağ danışıqları Ermənistanın destruktiv mövqeyi üzündən nəticə vermir. Paşinyan da beşinci dərəcəli məsələləri gündəmə gətirməklə danışıqları nəticəsiz məcraya yönəldir. O baxımdan Paşinyanın məlum açıqlamasını ekspertlər necə şərh edir?
Sözügedən məsələ ilə bağlı fikirlərini “Bakı-Xəbər”lə bölüşən VİP-in sədr müavini Ramil Hüseynovun sözlərinə görə, Paşinyan məqsədyönlü şəkildə danışıqları uzatmaq yolunu tutub: “Paşinyanın Vyanada məlum açıqlama ilə çıxış etməsi bunu bir daha açıq şəkildə sübut etdi. Vyana görüşü Ermənistanın baş naziri Nikol Paşinyanla Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin ilk rəsmi görüşü idi. Bundan əvvəl üç dəfə görüş baş tutub, ancaq hamısı qeyri-rəsmi görüşlər olub. Onun səsləndirdiyi fikirləri erməni mediasından izlədim. Açıq-aşkar danışıqları uzatmaq taktikasını seçib. Paşinyanın verdiyi açıqlamadan bu qənaətə gəlirəm ki, Ermənistanın baş naziri əvvəlkitək danışıqlarda münaqişənin həlli mexanizmlərini müzakirə etməkdən yayınır. Hər vəchlə üzərinə məsuliyyət götürmək istəmir. Baxmayaraq ki, real nəticənin əldə olunması münaqişənin həlli mexanizmi üzrə danışıqların aparılmasından keçir. O isə səsləndirdiyi fikirlərlə nümayişkaranə şəkildə bundan yayınır. Bir ara istədi ki, separatçı qurum danışıqlarda tərəf olsun. Bunun mümkün olmadığını görüb indi də başqa bəhanələr uydurur. Paşinyanın açıq şəkildə danışıqlardan imtina etməyə cəsarəti çatmır. Belə olsa, o zaman Azərbaycanın güc yolu ilə torpaqlarını azad etməsinə əsas yaranacaq. Həmçinin, buna görə beynəlxalq qurumların Ermənistana təzyiqləri artacaq. O üzdən, Paşinyan mənasız məsələləri gündəmə gətirməklə danışıqları uzadır. Sərhədlərdə sabitliyin olması Dağlıq Qarabağ münaqişəsinin həllindən keçir. Gərək münaqişə həll olunsun ki, sərhədyanı ərazilərdə də sabitlik olsun. Münaqişə həll edilmədən bu mümkün deyil. Bunu Paşinyanın özü də yaxşı bilir. Sadəcə, bunu etiraf etmək cəsarətinə malik deyil. Bütün hallarda onun məlum açıqlaması danışıqları uzatmaq məqsədi daşıyır. Bir məqamı da qeyd edim ki, Paşinyan seçkilərdə qələbə qazansa da, dayaqları möhkəm deyil. Ermənistanda “Qarabağ klanı” Rusiyaya arxalanaraq onu təzyiq altında saxlayır. Müşahidələr göstərir ki, Qərbdən gözlədiyi maliyyə dəstəyini ala bilməyən Paşinyan son vaxtlar ona müxalif olan qüvvələrdən daha çox ehtiyat edir. Hesab edirəm ki, Azərbaycan bütün sahələrdə Ermənistana təzyiqlərini artırmalıdır”.
Vidadi ORDAHALLI