Azərbaycanda valideynlik hüququndan məhrum edilənlərin statistikası açıqlanıb. Açıqlanan statistik rəqəmlərə əsasən, ölkədə valideynlik hüququndan məhrum edilənlərin sayı artıb. Statistik rəqəmlərə əsasən, bu il Azərbaycanda 55 nəfər valideynlik hüququndan məhrum edilib. Ümumilikdə, 2005-2018-ci illər ərzində valideynlik hüququndan məhrum edilənlərin sayı 1530 nəfər olub. Bundan əlavə, ötən il 35 nəfərin valideyn hüquqları məhdudlaşdırılıb.
Ümumiyyətlə, qanunvericilikdə valideynlik hüququndan məhrumolma belə tənzimlənir: ailədə valideynlər öz valideynlik vəzifələrini yerinə yetirmədikdə; alimenti qəsdən ödəmədikdə; heç bir üzürlü səbəb olmadan uşağı doğum evindən və yaxud hər hansı müalicə, tərbiyə, əhalinin sosial müdafiəsi müəssisəsindən və digər analoji müəssisələrdən götürməkdən imtina etdikdə, valideynlik hüquqlarından sui-istifadə etdikdə; uşaqlarla amansız davrandıqda, onları fiziki və psixi təzyiq altında saxladıqda, xroniki alkoqol və narkomaniya xəstəsidirsə, uşaqların və ya ərinin (arvadının) sağlamlığına və ya həyatına qarşı qəsdən edilmiş cinayət törətdikdə və digər hallarda ata və ya ana valideynlik hüququndan məhrum olunur.
“…onun hər hansı psixoloji probleminin olması və yaxud qeyri-etik davranış nümayiş etdirməsinə görədir”
Azərbaycanda valideynlik hüququndan məhrum olunanların sayının artması barədə fikir bildirən hüquqşünas Əli İsaoğlu qeyd etdi ki, valideynlik hüququndan məhrumetmə yalnız məhkəmə yolu ilə mümkündür. Əslində, qanunvericiliyimiz "valideynlik hüququndan məhrumetmə" anlayışı altında həm ananın, həm də atanın bu hüquqlardan məhrum edilməsi şərtlərini bərabər əsaslar üzrə müəyyən edib: “Təcrübədə daha çox atalıq hüququndan məhrumetmə hallarına rast gəlinir. Bu da alimentin ödənilməməsi ilə bağlıdır. Ancaq onu da deyim ki, Azərbaycanda analıq hüququndan məhrumetmə halı da var. Bu daha çox ananın uşağa baxmaq qabiliyyətində olmaması, onun hər hansı psixoloji probleminin olması və yaxud qeyri-etik davranış nümayiş etdirməsinə görədir".
Həmsöhbətimiz onu da vurğuladı ki, Avropa ölkələrində valideynlik hüququndan məhrumetmə halları daha çoxdur: “Avropa ölkələrində valideynlərdən ikisi və ya biri övladına qarşı şiddət göstərərsə, həmin şəxs valideynlik hüququndan məhrum edilir. Artıq bu hal ölkəmizdə də tətbiq olunur. Valideynindən mütəmadi olaraq şiddət görən uşaqlar aidiyyəti qurumlara müraciət edirlər, ata-ana haqqında qanun çərçivəsində qərar qəbul olunur”.
Günel CƏLİLOVA
