Azərbaycan dünyada selektiv abortların ən çox qeydə alındığı ölkələrdən biridir. Doğulan uşaqların cins nisbətinin pozulması, yəni qız uşaqlarının selektiv abort edilməsi nəticəsində doğuş üzrə təbii cins balansının pozulması müşahidə olunur.
Hətta Azərbaycanın dünyaya gələn uşaqların cins nisbətinə görə selektiv aborta üstünlük verən dövlətlər arasında birinci yerdə olduğu bildirilir. Qeyd olunur ki, əvvəl selektiv aborta görə siyahıda liderlik Çinə məxsus idi və Azərbaycan ikinci yerdə idi. İndi vəziyyət əksinədir. Açıqlanan statistik rəqəmlərdən də bəlli olur ki, uşaqlar arasında cins balansı pozulur.
Milli Məclisin Ailə, qadın və uşaq məsələləri komitəsinin ötən iclasında müzakirə olunan Ailə, Qadın və Uşaq Problemləri üzrə Dövlət Komitəsinin 2024-cü il üzrə hesabatında doğulan uşaqlar arasında cins balansının pozulması hallarının qarşısının alınması ilə bağlı tədbirlərin gücləndirilməsi məsələsi də yer alıb.
Hesabatda bildirilib ki, Azərbaycanda doğulan uşaqların cins nisbəti hər 100 qıza 113 oğlan təşkil edir edir. 2024-cü ildə doğulan qız uşaqları ilə oğlan uşaqları arasındakı fərq əvvəlki illə müqayisədə azalıb, 7008-dən 6132-yə düşüb. Görəsən, uşaqlar arasında cins balansı niyə pozulub? Bu məsələ necə həll olunmalıdır?
Fatimə Hacıbəyli: “Cins nisbətinin pozulması halları gələcəkdə böyük problemlərə gətirib çıxara bilər”
“Vəfa” Sosial İctimai Birliyinin rəhbəri Fatimə Hacıbəyli “Bakı-Xəbər”ə şərhində bildirdi ki, cins nisbətinin pozulması halları gələcəkdə böyük problemlərə gətirib çıxara bilər: “Övladlar arasında ayrıseçkiliyə yol vermək olmaz. Qız da, öğlan da hər ikisi Allahın verdiyi gözəl paydır. Selektiv abortların aparılması qanunla qadağan edilib. Hətta USM vaxtı cinsiyyəti bildirmək də qanunla qadağandır. Yalnız bəzi irsi xəstəliklərin ötürülməsi risqi olduqda bunu həkim göstərişi ilə demək olar. Çünki elə xəstəliklər var ki, cinsiyyətlə bağlı nəslə ötürülür. Bunun qarşısını almaq üçün cinsiyyəti demək olar. Amma çox təəssüf ki, hələ də bəzi həkimlər qanunazidd olaraq selektiv abortlar edir”.
Mehriban Zeynalova: “Stereotiplərlə mübarizəni kəskinləşdirmək və gücləndirmək lazımdır”
"Təmiz dünya” ictimai birliyinin sədri Mehriban Zeynalova hesab edir ki, stereotiplərlə mübarizəni kəskinləşdirmək və gücləndirmək lazımdır: “İctimai rəydə qadın və qızlar haqqında yaxşı müzakirələri daha çox paylaşmaq və geniş təbliğat aparmaq, hətta problemlərdən çox uğurlardan danışmaq lazımdır. Bir rəqabət hissi yaratmaq tələb olunur. Qızlarla bağlı təhsilin inkişafında rol oynayan stimullaşdırıcı proqramlara üstünlük vermək lazımdır. Belə olarsa, ailələr qız uşaqlarının dünyaya gəlməsində maraqlı olacaq”.
Cəmşid Əliyev: “İslam dinində abort haram, böyük günah, həmçinin, insanın qətl olunması hesab olunur”
Ilahiyyatçı Cəmşid Əliyev "Bakı-Xəbər"ə şərhində bildirdi ki, İslam dinində abort haram, böyük günah, həmçinin, insanın qətl olunması hesab olunur: “İslam hüququnda bu əməlin diyət deyilən qanbahası da var və həmin həkimə qarşı iddia qaldırıla, uşağın varisinə təzminat da ödətdirilə bilər. Abort yalnız tibbi zərurət yarandığı zaman məqbul hesab edilir. Təəssüf ki, bizdə bu geniş yayılıb və istər cins seçiminə, istərsə də başqa səbəbə görə uşaqlar abort edilə bilirlər. Bu, həqiqətən böyük fəlakətdir. Qurani-Kərimdə bununla bağlı ayələrdə bildirilir ki, axirət günündə uşağın niyə öldürülməsi soruşulacaq. Məhəmməd peyğəmbər peyğəmbərliyə başladığı ilk dövrlərdə ərəblər qız uşaqlarını torpağa dəfn edirdilər. Təbii ki, o dövrdə uşağın cinsini əvvəlcədən müəyyən etmək mümkün olsa idi, yəqin ki, abort edərdilər. Lakin bu yox idi deyə qız uşaqları doğulandan sonra öldürülürdülər və Məhəmməd peyğəmbər bunu qəti şəkildə qadağan eləmişdi”.
Günel CƏLİLOVA
