Müdafiə Nazirliyinin Tərtər, Ağdam, Beyləqan rayonları istiqamətində yerləşən hərbi hissələrində xidmət edən bəzi hərbi qulluqçuların qanunazidd əməlləri ilə əlaqədar 2017-ci ilin may-iyun ayları ərzində həmin bölmələrin və digər hərbi hissələrin bir qrup hərbi qulluqçusu cinayət-prosessual qanunvericiliyin tələblərinə zidd olaraq müvafiq səlahiyyətlərə malik olmadıqları halda qanunsuzluqlar törətməklə, şübhəli hesab etdikləri şəxsləri sorğulama prosesinə cəlb edib onlara fiziki və psixi zor tətbiq etməklə zərərçəkmiş şəxslərin ölümünə və digər ağır nəticələrə səbəb olan işgəncəyə, qeyri-insani və ləyaqəti alçaldan rəftara məruz qoyublar.
Bu barədə Baş Prokurorluq, Daxili İşlər Nazirliyi və Dövlət Təhlükəsizliyi Xidmətinin birgə məlumatında deyilir. Məlumatda qeyd edilir ki, həmin faktlarla bağlı Azərbaycan Respublikasının Hərbi Prokurorluğunda Cinayət Məcəlləsinin müvafiq maddələri ilə cinayət işləri başlanılaraq 19 təqsirləndirilən şəxs barəsində 5 cinayət işinin ibtidai istintaqı yekunlaşdırılıb və aidiyyəti üzrə baxılması üçün məhkəmələrə göndərilib, məhkəmələrin ittiham hökmləri ilə onlar müxtəlif cəzalara məhkum ediliblər.
Zərərçəkmiş şəxslərin, onların hüquqi varislərinin və digər şəxslərin ibtidai istintaqın gedişi və nəticələri, eləcə də məhkəmə qərarları ilə bağlı çoxsaylı müraciətləri nəzərə alınaraq, Azərbaycan Respublikası Baş prokurorunun müvafiq sərəncamı ilə İşçi qrup yaradılmaqla qeyd olunan cinayət işləri Respublika Hərbi Prokurorluğundan tələb edilərək ətraflı surətdə öyrənilib, hər bir qanunazidd əməlin baş vermə hallarının tam, hərtərəfli, obyektiv araşdırılması, bütün təqsirli şəxslərin dairəsinin müəyyənləşdirilərək məsuliyyətə cəlb olunması, cinayətlərdən ziyan çəkmiş şəxslərin pozulmuş hüquqlarının bərpası və müdafiəsi üçün zəruri tədbirlərin görülməsi məqsədilə 2021-ci ilin 16 dekabr tarixində Baş Prokurorluqda göstərilən faktlar üzrə cinayət işlərinin icraatının təzələnməsi haqqında qərarlar qəbul edilib. Cinayət işləri Baş Prokurorluğun icraatına qəbul edilməklə ibtidai istintaq Azərbaycan Respublikasının Baş prokuroru tərəfindən xüsusi nəzarətə götürülüb, prokurorluq, daxili işlər və dövlət təhlükəsizliyi orqanlarının təcrübəli və peşəkar əməkdaşlarından ibarət istintaq qrupları yaradılaraq ibtidai araşdırmaya prosessual rəhbərlik Baş prokurorun birinci müavininə tapşırılıb.
Qeyd edək ki, bu cinayət işi ilə bağlı uzun müddətdir ictimai müzakirələr gedir. Hərbçilərinin dindirilməsi zamanı işgəncə faktlarının olmasına dair bir çox məlumatlar yayılıb. Bununla bağlı dindirilən hərbçilər və onların doğmaları çoxsaylı açıqlamalar vertiblər. Bu qalmaqllı cinayət işinin istintaqının təzələnməsi ilə bağlı qərar qəbul edilib. Buradan hansı nəticələri gözləmək olar?
Hüquqşunas Şəmsəddin Əliyev “Bakı-Xəbər”ə açıqlamasında bildirdi ki, əslində bu, sosial sifariş idi: “Cinayət işinin istintaqının təzələnməsi prosesual qanunvericiliyin tələblərinə uyğun həyata keçirilir. Adətən cinayət işi ilə bağlı yeni faktlar ortaya çıxırsa, bağlı qalmış və ya dayandırılmış cinayət işlərinin istintaqı təzələnə bilir. Mən hüquqşunas kimi öz mülahizələrimi deyə bilərəm. Hesab edirəm ki, burada yeni subyektlərin cinayət işinin istintaqına cəlbi baş verə bilər. Yeni faktların ortaya çıxması ilə bağlı vəzifəli şəxslərin məsuliyyətə cəlb edilməsinin dairəsi genişlənə bilər. Düşünürəm ki, bu qədər yalanı ört-basdıq etmək mümkün deyildi. Sosial sifarişdən doğan bu yenilənməni biz alqışlayırıq. Sevinmək lazımdır ki, əlaqədar qurumlar çoxsaylı müraciətləri nəzərə alaraq belə bir qərar qəbul edib. Baş Prokurorluq tərəfindən belə bir qərar qəbul edilibsə, bir qədər proseslərin gedişini gözləməliyik. İnanıram ki, bütün lazımi detallar hüquqi normalara uyğun şəkildə araşdırılacaq. Sadəcə səbr etmək lazımdır. Bu, kifayət qədər ciddi cinayət işidir, bu səbəbdən də yeni versiyalar səsləndirib, istintaqı çaşdırmaq lazım deyil. Ehtimal olunan versiyalarla bağlı zənnə qapılmağa ehtiyac yoxdur. Bir halda ki, bu addımlar atılıb, vətəndaşlarımızın ovqatına uyğun olaraq obyektiv qərarların qəbul ediləcəyini düşünürəm”.
Məhəmmədəli QƏRİBLİ
