Elşən Həsənov: "Böyük dövlətlərin arxasınca, müəyyənləşdirdiyi kursla hər ölkə könüllü getmək istəməsə də, bəzən buna onları dolayı ilə məcbur edirlər"
ABŞ-ın yeni seçilən prezidentinin xarici siyasət kursunu necə müəyyən edəcəyilə bağlı gözləntilər çoxdur. Əksər analitiklər hesab edir ki, Tramp yeni sürprizlər vəd edir. Bizi isə, bir ölkə olaraq, Trampın Cənubi Qafqazla bağlı tutacağı mövqe dərindən maraqlandırır. Çünki bizə və regiondakı problemlərə aid yanaşmanı bu konsepsiyadan müəyyənləşdirə bilərik.
ABŞ Dövlət Departamentinin sabiq analitiki, publisist Pol Qobl bildirib ki, Trampın xarici siyasət kursunda müəyyən etmək istədiyi yanaşma bütün dünya üçün təəssüflə qarşılana bilər. Analitikin sözlərinə görə, Tramp hesab edir ki, kiçik dövlətlər müstəqil deyil, böyük ölkələrin müəyyənləşdirdiyi kurs əsasında fəaliyyət göstərməlidir. Yəni onların çaldığı hava ilə oynamalıdır. Qobl hesab edir ki, yeni prezident bu istəyində qalmaq istəsə, bu yaxşı nəsə vəd etmir. Trampın bu yanaşması dünyada böyük narazılığa səbəb olub. Bu barədə bizim ölkədə nə düşünürlər?
Ekspert Elşən Həsənov qəzetimizə bildirdi ki, Trampın seçki təşviqatı zamanı səsləndirdiyi fikirlərin heç də hamısı həyata keçməyəcək: "Bu, ABŞ-ın praktikasında çox olub. Seçki təşviqatı zamanı deyilənlərlə Ağ Evdəki idarəetmə zamanı üst-üstə düşməyən çoxlu məqam olur. Trampın timsalında da biz bunu görəcəyik. Bir fakta fikir verək. Tramp seçki təbliğatında deyirdi ki, seçilən kimi Hillari Klintonun həbsinə nail olacaq. Ancaq nəticələr elan olunandan sonra bildirdi ki, Klintonun ABŞ qarşısında çox böyük xidmətləri var. Dünyanın nizami ilə bağlı onun dediklərində həqiqət var. Yəni dünyanın qüdrətli dövlətləri istəyir ki, proseslər onların istədiyi məcrada davam etsin. Ancaq dünyada heç vaxt birqütblü idarəetmə olmayıb. SSRİ-dən sonra onun varisi sayılan Rusiya bu məsələdə ABŞ-a ciddi maneə olub. İndi isə bu qütblər bir az da böyüyüb. Avropa Birliyi, Çini bu sıraya aid edə bilərik. Tramp Çin barədə də sərt fikirlər işlədib. Görək edəcəkmi? Dövləti idarə edən prezident seçkilərdə deyilənləri idarəetməyə tam tətbiq edə bilməz. Bunlar ayrı-ayrı məsələlərdir. Böyük dövlətlərin arxasınca, müəyyənləşdirdiyi kursla hər ölkə könüllü getmək istəməsə də, bəzən buna onları dolayı ilə məcbur edirlər. Azərbaycan məsələsi ABŞ xarici siyasətində ilk prioritetlərdən deyil. Bir qədər gözləyək görək nə olur".
Məhəmmədəli QƏRİBLİ
