Avropa İttifaqının 27 ölkəsinin xarici işlər nazirləri yanvarın 23-də planlaşdırılan görüşdə regionda nizamlanmaya töhfə verməli olan Aİ-nin Ermənistan üçün yeni missiyasını təsdiqləmək niyyətindədirlər. Bu barədə Aİ-nin Brüsseldəki yüksək vəzifəli rəsmisi jurnalistlərə bildirib.
Avropalı diplomat bildirib ki, xarici işlər nazirləri Ermənistana yeni missiya göndərmək qərarına gələcəklər və bu, regionda nizamlanmaya töhfə verməlidir. Diplomatın sözlərinə görə, Aİ Laçın dəhlizi ətrafında baş verənləri narahatlıqla izləyir və vəziyyətin həlli üçün səylər göstərir: “Ümid edirəm ki, bazar ertəsi nazirlər Ermənistanda regionun sabitləşməsinə yönəlmiş Aİ missiyasının yaradılması ilə bağlı razılığa gələcəklər”.
Məlumat üçün qeyd edək ki, 2022-ci ilin oktyabrında Aİ xarici işlər nazirləri Ermənistan-Azərbaycan sərhədində problemlərin həlli üçün ilk mülki missiyanın yaradılması barədə razılığa gəliblər. Onlar regiondakı vəziyyəti izləmək, təhlil etmək və hesabat vermək üçün 40-a qədər Aİ ekspertini Azərbaycanla sərhədin Ermənistan tərəfinə göndəriblər. İlk missiyanın işi iki ay davam edib.
Azərbaycan belə bir missiyanın göndərilməsinə qarşı olub. Bu səbəbdən Aİ missiyası yalnız Ermənistan ərazisində fəaliyyət göstərib. Üstəlik, ötən il gələn missiyanın hansısa səmərəli fəaliyyəti də olmayıb. Belə olan halda yeni missiya nə edəcək ki? Ən başlıcası, Azərbaycanın buna razılığı varmı?
“Avroittifaq Azərbaycanın bu məsələdə mövqeyini nəzərə almalı idi”
Məsələyə münasibət bildirən AMİP funksioneri Əli Orucovun fikrincə, Avroittifaq birtərəfli şəkildə belə bir addım atır: “Yəni ancaq Ermənistanın razılığı əsasında sərhədə missiya göndərilir. Bu da doğru deyil. Çünki Azərbaycan əvvəldən buna qarşı olub. Ancaq görürük ki, Aİ bunu nəzərə almadan növbəti və özü də uzunmüddətli missiya göndərmək istəyir. Bu günlərdə Rusiya xarici işlər naziri Sergey Lavrov bəyan etdi ki, bu məsələdə Azərbaycanın mövqeyi nəzərə alınmalıdır. Düzdür, Rusiya buna qarşı olduğu üçün belə mövqe sərgiləyir. Ancaq hər halda Azərbaycanla sərhəddən söhbət gedirsə, o zaman Aİ rəsmi Bakının mövqeyini nəzərə almalı idi. Belə qərarın birtərəfli şəkildə verilməsi doğru deyil. Avropa İttifaqının yeni tərkibdə və bütün Ermənistan ərazisində yerləşdirilən mülki missiyası ilk növbədə yeni problemlər yarada bilər. Bu, iki ölkə münasibətlərinə müsbət təsir etməyəcək. Başqa bir tərəfdən, bunun sayəsində Ermənistan öz ərazisini Rusiya və Qərb arasında siyasi, hərbi mübarizə meydanına çevirəcək. Çox güman ki, Aİ-nin belə birtərəfli qərar qəbul etməsində Fransa vacib rol oynayıb. Ancaq Azərbaycanın razılığı olmadan regiona istənilən müşahidəçi və monitorinq həyata keçirmək niyyəti olan şəxslərin gəlməsi yolverilməzdir. Eyni zamanda belə görünür ki, Ermənistan tamamilə Qərbin təhlükəsizlik çətirinin altında gizlənməyi üstün tutur. Bu minvalla Rusiyadan uzaqlaşmaq istəyir. Hətta Rusiyanin xarici işlər naziri Lavrov keçirdiyi mətbuat konfransında açıq şəkildə buna qarşı çıxırsa, deməli, Kreml bundan ciddi narahatdır. Çünki bütün bunlar nəticə etibari ilə Rusiya hərbi bazalarının Ermənistandan çıxarılmasına, həmçinin bu ölkənin KTMT-dən uzaqlaşmasına xidmət edir. Rusiya da bütün bunların fərqindədir. Ancaq buna baxmayaraq, Aİ Azərbaycanın bu məsələdə mövqeyini nəzərə almalı idi. Çünki Azərbaycan Avropanın enerji təhlükəsizliyində müəyyən rol oynayır”.
Vidadi ORDAHALLI
