2020-ci ilin sentyabrın 27-də Azərbaycan Respublikasının Ermənistanın hərbi təxribatlarından sonra başladığı müharibənin davam etdiyi 44 gün təkcə ölkəmizin parlaq Qələbəsi və otuz ilə yaxın müddətdə işğal altında qalan ərazilərimizin azad edilməsi ilə yadda qalmadı.
Vətən müharibəsinin gedişində hər iki ölkənin döyüşən ordusu arasında qabarıq görünən faktlardan biri də şəxsi heyətlər arasında gedən qarşılaşmalarda ortaya çıxdı.
Müharibədə gəldikdə, Azərbaycan əsgəri, zabiti qəhrəmanlıq göstərib. Lakin Ermənistan ordusundan fərarilik edənlərin sayı 10 mini ötüb, özü də bunu onlar özləri deyirlər, onların rəsmi şəxsləri deyirlər - 10 mindən çox fərari olub. İndi bu, bir daha göstərir ki, hansı ordu yenilməzdir?
İstər 44 günlük müharibədən əvvəl, istərsə də onun gedişi zamanı Ermənistan silahlı qüvvələrində fərarilik halları, bununla bağlı açılan cinayət işləri barədə KİV-də materiallar epizodik görünmürdü, lakin fərariliyi doğuran amilləri araşdırmaq da heç kimin ağlına gəlmirdi.
Vətən müharibəsində əsgər və zabitlərimiz arasında fərarilik edən kimsə olmayıb
Hələ müharibə başlamazdan səkkiz ay əvvəl “Regnum.ru” saytı Ermənistanın hüquq-mühafizə orqanlarına istinadən xəbər verirdi: “2017-ci ilin yanvarına qədər axtarışa verilən 12 min 698 nəfərin 10 min 741 nəfəri hərbi xidmətdən boyun qaçıranlar olub. Onlar barəsində Cinayət Məcəlləsinin 327-ci maddəsi ilə cinayət işi açılıb”.
Bu, bir tərəfdən Ermənistan ordusunda bərqərar olmuş dözülməz şəraitlə bağlı idisə, digər tərəfdən erməni gənclərinin özününkü olmayan torpaqlar uğrunda döyüşmək istəməməsinin nəticəsi idi.
Ermənistan müharibə dövründə hərbi xidmətdən, təlim düşərgələrindən və ya səfərbərlikdən yayınma cəzalarını artırıb. Bu əməli törədənlər əvvəllər nəzərdə tutulduğu kimi, 4 ildən 8 ilədək deyil, 6 ildən 12 ilədək müddətə azadlıqdan məhrum etmə ilə cəzalandırılacaq. Müharibə dövründə vəzifə borcunu yerinə yetirməkdən və ya vergi ödəməkdən yayınan şəxslər üçün cəzanın ən yüksək həddi 4 ildən çox olmayan müddətə azadlıqdan məhrum etmədən bir ildən 5 ilədək müddətə azadlıqdan məhrumetmə ilə dəyişdirilib. Müharibə dövründə əmrə tabe olmamağa görə cəza 5 ildən 15 ilədək müddətə azadlıqdan məhrumetmədən 8 ildən 15 ilədək müddətə azadlıqdan məhrumetmə cəzası ilə dəyişdirilib.
Respublikanın hərbi prokuroru Xanlar Vəliyev rəsmi açıqlamasında bildirib ki, Vətən müharibəsində əsgər və zabitlərimiz arasında fərarilik edən kimsə olmayıb. Bu, əslində millətin ruhundan xəbər verir.
Ukrayna cəbhəsində həlak olmaqdansa, həbsxanalarda yatmağa üstünlük verirlər
Biz analoji fərarilik hallarını Rusiyanın elan etdiyi qismən səfərbərlik zamanı da aydın gördük. Rusiya prezidenti Vladimir Putinin sentyabrın 21-də imzaladığı qismən səfərbərlik fərmanından sonra ölkədə kütləvi etirazlar və eyni zamanda fərarilik dalğasına start verildi. Məsələ həm də ondadır ki, Rusiyanı tərk etmək istəyən yüz minlərlə insan müxtəlif ölkələrə təyyarə biletləri alaraq hava limanlarına, eləcə də ölkənin quru sərhədlərinə doğru axışırlar. Qeyd edək ki, müəyyən yaş həddi tətbiq edilən səfərbərliyə ehtiyatda olan zabitlərlə yanaşı, hərbi mükəlləfiyyətləri olan insanlar da cəlb olunublar. Bununla yanaşı, Rusiyanın müvafiq qanunvericiliyinə görə, hərbidən yayınanlara qarşı 10 il müddətinə azadlıqdan məhrumetmə cəzası da tətbiq olunmaqdadır. Artıq vəziyyət o həddə qədər inkişaf edib ki, ölkə xaricinə çıxmaqda imkanı olmayan insanlar müxtəlif xırda cinayətlər törətməklə həbsxanalara düşür, Ukrayna cəbhəsində həlak olmaqdansa həbsxanalarda yatmağa üstünlük verir, məhz bu vasitə ilə sağ qalmaq, yaşamaq şanslarını qorumağa çalışırlar.
Miqrantlara müharibəyə getməyin müqabilində vətəndaşlıq təklif olunur
Vəziyyət o həddə çatıb ki, Rusiyanın bir sıra dövlət dairələri, əsasən də miqrasiya xidmətləri artıq bu ölkədə çalışan digər ölkələrin vətəndaşlarına da təkliflər verirlər. Misal üçün, onlara bildirilir ki, qısa müddətdə RF-nın vətəndaşlığı veriləcək və hərbi mükəlləfiyyətli kimi qeydə alındıqdan sonra həmin insanlara yüksək məvacib ödəniləcək və s. Lakin bu təkliflərdən imtina edənlərin olduğu kimi, qəbul edənlər də tapılır...Ancaq fakt budur ki, artıq müharibə həm Rusiya, həm də Ukrayna insanlarını həqiqətən də yorub və bu savaşın hələ nə qədər can alacağını isə kimsə deyə bilməz.
Prezident: “Əsas missiyanı mənim prezidentlik dövrümdə yetişən gənclər yerinə yetiriblər”
Müharibənin qələbə ilə başa çatmasını şərtləndirən bir sıra fundamental amilləri sadalamaq mümkündür. Prezident İlham Əliyevin son 17 ildə həyata keçirdiyi güclü dövlət, güclü ordu strategiyası torpaqlarımızın işğaldan azad olmasının ən başlıca səbəbidir.
Vətən müharibəsindəki parlaq qələbəmizin mənbəyində dayanan əsas amillərdən biri isə cəmiyyətimizin monolitliyi və həmrəyliyidir. Ölkəmizdəki güclü Prezident-xalq-ordu vəhdəti xarici təzyiqləri dəf etməyə və müharibəni qələbə ilə başa çatdırmağa imkan verdi. Buna təsir edən başlıca amillərdən biri də gənc nəslin milli mənlik şüurunun inkişaf etdirilməsi və vətənpərvərlik hisslərinin tərbiyəsinin düzgün təşkil edilməsidir.
Prezident İlham Əliyev bu vəziyyəti çox aydın şəkildə təsfir edib: “Elə gənc nəsil yetişdi ki, öz qanı-canı bahasına torpağımızı düşmənin əlindən aldı. Müharibədə bütün nəsillərin nümayəndələri iştirak ediblər, qəhrəmanlıq göstəriblər. Amma hər kəs bilməlidir ki, əsas missiyanı mənim prezidentlik dövrümdə yetişən gənclər yerinə yetiriblər, 2003-cü ildə uşaq olan gənclər yerinə yetiriblər. İlk növbədə, biz onlara borcluyuq, bütün Azərbaycan xalqına borcluyuq. Bütün xalqımız bu Qələbəni yaxınlaşdırırdı və bütün amillər birləşərək bu müharibənin nəticələrini şərtləndirdi".
Məhəmmədəli QƏRİBLİ Yazı Azərbaycan Respublikasının Medianın İnkişafı Agentliyinin maliyyə dəstəyilə çap olunur.
