Azərbaycanın bir sıra məsələlərdə Avropa üçün önəmli tərəfdaş olmasına rəğmən, Avropa İttifaqının bir sıra qurumları ölkəmizə qarşı qərəzli münasibət sərgiləməkdədir. Yeri gəldi-gəlmədi Azərbaycana təzyiq xarakterli çağırışlar edir, qətnamələr qəbul edirlər. Xüsusən də 44 günlük Vətən müharibəsində Azərbaycanın əldə etdiyi qələbəni Avropadakı bir sıra dairələr həzm edə bilmir.
Bu arada Avropa qurumları yenidən Qarabağ məsələsində ədalətsiz çağırışlar səsləndirməyə başlayıb. Avropa Parlamentində Cənubi Qafqazla əlaqələr üzrə nümayəndə heyətinin rəhbəri, deputat Marina Kalyurand bəyan edib ki, Azərbaycanla təmaslarında ATƏT-in Minsk Qrupunun üç həmsədrinin çağırışlarına uyğun olaraq qoşunların təmas xəttindən dərhal geri çəkilməsinə çağırıb: “Mən, həmçinin, Avropa Parlamentinin Dağlıq Qarabağdakı mədəni irsin məhv edilməsi ilə bağlı 10 mart 2022-ci il tarixli qətnaməsini xatırlatdım. Azərbaycanın YUNESKO-nun regiona daxil olmasına təcili icazə verməsinin və müstəqil texniki missiyası kimi öz işini maneəsiz yerinə yetirməsinin zəruriliyini vurğuladım. Mən Azərbaycanı bu səylərə xələl gətirə biləcək hər hansı birtərəfli hərəkətlərdən çəkinməyə çağırdım”.
Görünən odur ki, Qarabağ məsələsində Azərbaycana münasibətdə Avropa təsisatları qərəzli yanaşmalarından əl çəkmək istəmir.
“Yenə də ikili standartlar, münaqişə tərəflərinə beynəlxalq hüqüqa sığmayan fərqli yanaşmalar özünü göstərməkdədir”
Məsələyə münasibət bildirən politoloq Elşən Manafovun sözlərinə görə, bütün bunlarda məqsəd amorf təşkilat olan ATƏT-in Minsk Qrupunu yenidən diriltməkdir: “Avropa Parlamentində Cənubi Qafqaz uzrə numayəndənin ATƏT Minsk Qrupunun tərəflərə öz qoşunlarını təmas xəttindən geri çəkilməsi ilə bağlı təkliflərini yenidən gundəmə gətirmək istəyi amorf bir quruma çevrilmiş Minsk Qrupuna yeni nəfəs vermək məqsədi güdür. Bu minvalla proseslərdə Qərbin təsir imkanlarını artirmaq istəyirlər. Bu, Azərbaycanla hərbi və diplomatik qarşıdurmada məğlub duruma düşmüş Ermənistanı daha ağır vəziyyətə düşmək təhlukəsindən siğortalamaq istəyindən irəli gəlir. Əvvəla, Minsk Qrupu deyilən bu qurum 30 illik bir dövrdə münaqişəni aradan qaldıra bilmədi. BMT TŞ-nin münaqişə ilə bağlı qəbul etdiyi qətnamələrin icrasına nail olmadı. 44 günlük savaş dövrundə Avropa təsisatları əsasən Azərbaycanı qınayan çağırışları ilə yadda qaldı. Hərbi əməliyyatlar nəticəsində Ermənistanın məğlubiyyəti Minsk Qrupundakı məlum tərəfi məyus etdi. Münaqişə zonasına onlarla, BMT ilə razılaşdırılmadan Rusiya sülhməramlılarının yeridilməsi ABŞ və Fransanı qane etmədi. O üzdən, belə ədalətsiz mövqe sərgiləyirlər”.
Politoloqun fikrincə, Prezident İlham Əliyevin də qeyd etdiyi kimi, münaqişə bizim üçün artıq bitib: “Bununla belə, biz Ermənistanla danışıqların davam etdirilməsinin lehinəyik. Çünki erməni tərəfi Moskva razılaşmasının şərtlərini sonadək yerinə yetirməli, işğalçı qoşunlar ölkəmizin ərazisindən çıxarılmalı, nəqliyyat kommunikasiya dəhlizləri ilə bağlı razılaşmalar icra edilməli, dövlət sərhədlərinin demarkasiyası həyata keçirilməlidir. Erməni tərəfi bu şərtləri yerinə yetirmədiyi halda Aİ, onun parlamenti, ATƏT-in Minsk Qrupu da susur. Halbuki, yalniz bu şərtlərin yerinə yetirilməsi müqabilində tərəflər arasında sonda sülh müqaviləsi imzalana, bölgəyə çoxdan gözlənilən sülh gələ bilər. Bölgənin gələcək müqəddəratı, yeni layihələrin reallaşması, investisiyaların yatırılması da bu amildən əhəmiyyətli şəkildə asılıdır. Lakin görünür Aİ, onun parlamenti də Qarabağ məsələsinin ədalətli həllində maraqlı deyil. Yenə də ikili standartlar, münaqişə tərəflərinə beynəlxalq hüqüqa sığmayan fərqli yanaşmalar özünü göstərməkdədir. Azərbaycan dövlətinin multikultural siyasətini görməzdən gəlirlər. Bakıda erməni kilsəsinin tarixi memarlıq abidəsi kimi qorunub saxlanıldığı, işğal olunmuş Azərbaycan torpaqlarında, dini, tarixi memarlıq abidələrimizin məhv edildiyini görməzdən gəlir Qərb institutları. Qərb dövlətləri Rusiya prezidenti V.Putin tərəfindən qeyri-dost ölkələr sırasına daxil ediliblər. Bayden isə Putini hərbi cinayətkar adlandirir”.
Politoloq hesab edir ki, bu konteksdə yaxın perspektiv üçün Minsk Qrupunun qarşılıqlı, səmərəli fəaliyyət göstərməsi mümkünsüzdür.
Vidadi ORDAHALLI
