Monoetnik dövlət olan işğalçı Ermənistanda ermənilərdən və zorla erməniləşdirilimiş, qriqoryanlaşdırılmış yezidi kürdlərdən başqa xalq yaşamır.
Bilirik ki, Paşinyan hökuməti müxtəlif təzyiqlər vasitəsilə yezidi kürdlərdən ibarət batalyonlar yaradaraq Qarabağ cəbhəsinə göndərir. Bu işdə Paşinyanın “Mənim addımım” hərəkatının parlament fraksiyasının üzvü, deputat, yezidi kürd əsilli Rüstəm Bakoyan xüsusi canfəşanlıq göstərir. Bakoyan erməni mətbuatına deyib ki, artıq yezidi kürdlərdən ibarət üçüncü “könüllülər alayı” formalaşdırır. Guya ilk iki alayda yezid icmasının 430 üzvü yer alıb və onlardan da indi cəmi 83 nəfəri sağ qalıb, onlardan 21 nəfəri ağır vəziyyətdədir.
Ermənistan hökumətinin “könüllü” adı ilə yezidi kürdləri Qarabağ cəbhəsinə göndərməsi xaricdəki yezidi kürd icmalarının böyük etirazına səbəb olub. Hətta ABŞ-da yerləşən yezidi kürd icmasının üzvləri böyük bir etiraz aksiya keçirərək Ermənistan hökumətini ciddi tənqid ediblər. ABŞ-dakı yezid icması Paşinyan hökumətindən Ermənistandakı yezidi kürdlərin Azərbaycana qarşı döyüşə cəlb edilməsini dayandırmasını tələb edir. Onlar bildirirlər ki, yezidi kürdlər böyük təzyiqlər altında müharibəyə aparılır, Azərbaycan Ordusuna qarşı döyüşdürülür. Yezid icmasının təmsilçiləri Paşinyan hökumətindən yezidi kürdlərin zorla müharibəyə aparılmasını dayandırmağı tələb etməklə yanaşı, həm də bildirirlər ki, yaxın dövrlərdə Ermənistan ərazisində Yezidistan dövləti yaratmağı planlaşdırırlar. Yezidi kürdlərin bu ölkə ərazisində dövlətçilik yaratmağa çoxdan haqq etdiyini deyən icma nümayəndələri bu tələblə beynəlxalq təşkilatlar qarşısında da çıxış edəcəklərini istisna etmirlər.
Ekspertlər hesab edirlər ki, dünyanın müxtəlif ölkələrində fəaliyyət göstərən yezid icmalarının Ermənistana münasəti heç zaman müsbət olmayıb. Yezidi kürdlərin Ermənistan hökuməti tərəfindən təzyiqlər altında Azərbaycana qarşı döyüşməyə göndərilməsinin ABŞ-da və başqa ölkələrdəki yezidlər tərəfindən müsbət qarşılanmadığını deyən ekspertlərin sözlərinə görə, bunun səbəbi yezidlərin ermənilərə bəslədiyi nifrətdir.
“Ermənistanın cinayətkar hərbi-siyasi rəhbərliyi tərəfindən bu ölkədə yaşayan yezidi kürdlərin “könüllü” adı altında müharibəyə aparılmasının nəticələri...”
Yezidi kürdlərin Ermənistanda assimilyasiya edildiyini deyən Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyasının (AMEA) A.Bakıxanov adına Tarix İnstitutunun aparıcı elmi işçisi, tarix elmləri doktoru Vaqif Abışov “Bakı-Xəbər”ə şərhində qeyd etdi ki, yezidi kürdlər bu döyüşlərə könüllü qatılmırlar, onları Paşinyan hökuməti məcburi olaraq cəbhəyə göndərir. Yezidi kürdlərin sayının, ümumiyyətlə, çox olmadığı, onların çox az hissəsinin Ermənistanda, qalanlarının isə müxtəlif Avropa dövlətlərində, ABŞ-da yaşadıqlarını deyən V.Abışovun sözlərinə görə, Ermənistanda yezidlərin milliyyəti də, dini də, mədəniyyəti də, həyat tərzi də tamamilə dəyişdirilərək erməniləşdirilib. “ABŞ-dakı yezidi kürd icmasının üzvlərinin Ermənistan tərəfindən bu ölkədə yaşayan yezidlərin zorla müharibəyə aparılmasına etiraz etməsi gözlənilən idi. Çünki 1988-ci ildə Ermənistandan burada tarixən yaşayan azərbaycanlılarla yanaşı, digər xalqların nümayəndələri də deportasiya edildilər. Həmin dövrdə Ermənistan hökuməti bu ölkədə yaşayan yezidi kürdlərin də başına çox böyük bəlalar gətirdi, onları qovdu, deportasiya etdi. Dininin, milliyyətinin erməniləşdirilməsinə razılıq verənlər isə Ermənistanda yaşayırlar. Onların sayı elə də çox deyil. Ermənistanın cinayətkar hərbi-siyasi rəhbərliyi tərəfindən bu ölkədə yaşayan yezidi kürdlərin “könüllü” adı altında müharibəyə aparılmasının nəticələri düşmən ölkə üçün çox pis olacaq. Xaricdəki yezidi kürdlər yaxşı bilirlər ki, Azərbaycan güclü dövlətdir, yenilməz orduya malikdir, həm də tolerant bir ölkədir. Bu halda onlar heç zaman öz soydaşlarının Ermənistanın silahlı qruplaşmalarının tərkibində Azərbaycan Ordusuna qarşı döyüşməsini qətiyyən arzu etmirlər. Bu səbəbdən də yezid icması Ermənistan rəhbərliyinin qarşısına tələblər qoyurlar ki, Azərbaycana qarşı yezidi kürdlərdən istifadə edilməsinə son qoyulmalıdır. Fikrimcə, heç Ermənistandakı yezidi kürdlərin özləri də bizim ordumuza qarşı döyüşmək istəmirlər. Azərbaycan öz torpaqlarında müharibə aparır, tarixi torpaqlarını işğaldan azad edir” .
V.Abışov qeyd etdi ki, Ermənistanın terrorçu silahlı qruplaşmalarının tərkibinin müxtəlif ölkələrdən gətirilən muzdlulardan ibarət olduğunu xaricdəki yezidi kürdlər də yaxşı bilirlər və bu səbəbdən də onlar öz xalqlarının nümayəndələrini separatçıların sırasında görmək istəmirlər. “Ermənistanın hansı siyasət yürütdüyünü yezidi kürdlər bilirlər, çünki bu ölkənin terrorçu siyasətindən yezidi kürdlər də ciddi zərər çəkiblər. Yezidi kürdlər Ermənistandan onlara qarşı həyata keçirilən diskriminasiyaya, assimilyasiya siyasətinə görə kütləvi olaraq köçüb gediblər, bu ölkədə qalanlar isə Ermənistan hökumətinin təzyiqi altındadır. ABŞ-dakı yezidi kürd icması Ermənistanın Azərbaycan Ordusu ilə döyüşmək üçün zorla yezidi kürdləri müharibəyə cəlb etməsinə etiraz etməklə həm də öz soydaşlarını onlara aid olmayan torpaqlarda döyüşməkdən çəkindirməyə çalışır. Onlara mesaj ötürürlər ki, Dağlıq Qarabağ Azərbaycan torpağıdır və siz ermənilərin tərkibində orada döyüşməkdən imtina edin. Ermənistanın yezidi kürdlərə münasibəti heç vaxt səmimi olmayıb, az sayda yezidi kürdü də orada ona görə saxlayır ki, guya burada ermənilərdən başqa da xalq yaşayır”.
V.Abışov hesab edir ki, yezidi kürdlər Ermənistana qarşı etiraz etməklə, dolayısı olaraq, Azərbaycanın ədalətli mövqeyinə dəstək verirlər.
İradə SARIYEVA
