Kamran Əsədov: “Xaricdə təhsil alan yerli vətəndaşların sayı ölkədə təhsil alan əcnəbilərin sayından qat-qat artıqdır”
Ötən illərlə müqayisədə Azərbaycanda ali təhsil alan əcnəbilərin sayı artıb. 2017-2018-ci tədris ilində Azərbaycanın ali məktəblərində təhsil alan əcnəbi tələbələrin sayı ötən tədris ili ilə müqayisədə 10 faiz artıb.
Azərbaycanın ali məktəblərində təhsil alan əcnəbi tələbələrin sayı 75 ölkədən olmaqla 5541 nəfər təşkil edib ki, bu da əvvəlki illə müqayisədə 10 faiz çoxdur.
Məlumat üçün bildirək ki, əcnəbi tələbələrin üstünlük təşkil etdiyi ali məktəblərin sırasına Tibb Universiteti, Memarlıq və İnşaat Universiteti, Dövlət Neft və Sənaye Universiteti, Bakı Dövlət Universiteti daxildir.
Azərbaycanda təhsil alan əcnəbi tələbələr arasında Türkiyə, Rusiya, İran, Gürcüstan, Türkmənistan və Çindən gələnlər üstünlük təşkil edir.
Məsələ ilə bağlı fikir bildirən təhsil eksperti Kamran Əsədov “Bakı-Xəbər”ə açıqlamasında qeyd etdi ki, Azərbaycanda təhsil alan əcnəbi tələbələrin sayı heç də ürəkaçan səviyyədə deyil: “Bu gün Azərbaycanda mövcud olan 54 ali təhsil müəssisəsində təhsil alan əcnəbi tələbələrin sayı 5500-dən çoxdur. Bunu da universitetlər arasında bölüşdürəndə çox kiçik bir rəqəm ortada görsənir. Halbuki, dünyanın inkişaf etməkdə olan ölkələri ilə müqayisə aparanda görürük ki, nəticə ürəkaçan səviyyədə deyil. Məsələn, Bakının yarısı boyda olan Sinqapurun iki universitetində əcnəbi tələbələrin sayı 80 min nəfərdir. Türkiyədə xaricdən gəlib təhsil alanların sayı 850 min, Rusiyada isə 240 mindir. Bizdən gedib xaricdə təhsil alanların sayı ölkədə təhsil alan əcnəbilərin sayından qat-qat artıqdır. Türkiyədə təhsil alan azərbaycanlıların sayı 15 min, keçmiş MDB ölkələrində təhsil alanlar 24 min, Avropa ölkələrində isə təhsil alan vətəndaşlarımızın sayı 40 mini keçir. Bu rəqəm ildən-ilə artır”.
K.Əsədovun sözlərinə görə, ölkə başçısı İlham Əliyev 2017-ci ildə əcnəbi tələbələrin sayının artması ilə bağlı 2 sərəncam imzalayıb: “Həmin sərəncamlarda qeyd olunur ki, xarici ölkə vətəndaşları Azərbaycanda dövlət hesabına təhsil ala bilərlər. Ölkə xaricindən Azərbaycana tələbə gəlməsinin müsbət tərəfləri çoxdur. İlk olaraq bildirim ki, bu hal universitetlərin reytinqinə təsir göstərir. Azərbaycanda olan 54 universitetin heç biri dünyanın reytinq cədvəlində yer almayıb. Bunun üçün xaricdən gələn tələbələrin sayı kifayət qədər olmalıdır. Əcnəbi tələbələr ölkə ərazisində pul xərcləyirlər. Onların ölkə ərazisində pul xərcləməsi üçün öncə təhsil haqqını aşağı salmaq lazımdır. Türkiyədə xarici tələbələr üçün təhsil haqqı yerli vətəndaşlarla müqayisədə azdır. Bunun əvəzində əcnəbi tələbə kirayə və digər ehtiyaclarının ödənilməsi üçün pul sərf edəcək. Ancaq bizdə isə yerli vətəndaşlar üçün təhsil haqqı 2000-3000 manat arasında dəyişir, əcnəbilər isə 5000 manat ödəməlidirlər. Onların ehtiyac xərclərini nəzərə alsaq, Azərbaycanda təhsil almaq əcnəbilərə sərf etmir”.
Həmsöhbətimiz onu da əlavə etdi ki, xarici ölkələrdə fəaliyyət göstərən ali təhsil müəssisələri dövlət büdcəsinə müəyyən məbləğdə vəsait ödəyirlər: “Məsələn, Amerika dövlət büdcəsinə hər il universitetlər 6 milyard, Türkiyə büdcəsinə 2 milyard dollar ödəyirlər. Ancaq bizdə isə universitetlərin özləri büdcədən maliyyələşirlər”.
Günel CƏLİLOVA
