11 ildir Avropa İttifaqına qoşulmağa can atan Türkiyənin bu istəyinin ittifaq tərəfindən gecikdirilməsi artıq Ankaranın səbrini daşırmağa başlayıb.
Baki-xeber.com xəbər verir ki, Türkiyə Prezidenti Rəcəb Tayyib Ərdoğan bir neçə gün əvvəl türkləri Avropa ilə bağlı ilin sonuna qədər səbir etməyə çağırıb. O, 2017-ci ildə Türkiyədə AB-yə üzvlüklə bağlı referendum keçirilməsi ehtimalının olduğunu söyləyib.
Avropa İttifaqının süründürməçiliyinə qarşı Türkiyənin digər bir alternativi isə Şanxay Əməkdaşlıq Təşkilatına qoşulmaqdır. Ərdoğanın sözlərinə görə, Türkiyənin Avropa İttifaqına qoşulmağa ehtiyacı yoxdur və əvəzində Çin, Rusiya və Mərkəzi Asiya ölkələrinin dominantlıq etdiyi Şanxay blokuna qoşula bilər: “Türkiyə özünü sərbəst hiss etməlidir: Deməməlidir ki, "nəyin bahasına olursa-olsun Avropa Birliyində olmalıyam". Bu mənim fikrimdir...
Niyə də Şanxay beşliyinə qoşulmayaq? Mən bu barədə cənab Putin və Nazarbayevlə də danışmışam… Məncə, Türkiyə Şanxay blokuna qoşulsa, daha sərbəst hərəkət edə bilər».
Ərdoğanın Türkiyənin Şanxay blokuna qoşulsa, “daha sərbəst hərəkət edə bilər” açıqlamasını şərh edən Şanxay Əməkdaşlıq Təşkilatının (ŞƏT) qurucularından olan general Leonid İvaşov bildirib ki, bunun üçün Türkiyə NATO-dan da çıxmalıdır.
"Türkiyə prezidenti cənab Ərdoğanın bu açıqlaması və Ankaranın Şanxay blokuna üzv olma səyləri doğru bir qərardır. Bu təşkilat Avrasiya əhatəsinə və Avrasiya xüsusiyyətinə sahibdir. Şanxay Əməkdaşlıq Təşkilatınin parlaq və geniş bir perspektivi var. İqtisadi sahədə, nəqliyyat və təhlükəsizlik sahəsində də gələcəyi parlaqdır. Məsələn Hindistan və Pakistan kimi nüvə gücünə sahib bu iki ölkə eyni anda təşkilata üzv oldu. Bunun nəticəsində Hindistan və Pakistan arasında hərbi gərginlik də azaldı. İqtisadiyyat, nəqliyyat və təhlükəsizlik baxımından Türkiyənin Şanxay Əməkdaşlıq Təşkilatına olması çox əhəmiyyətlidir" – deyə hərbi ekspert bildirir.
Ancaq İvaşov təşkilata üzv olmaq üçün Türkiyənin NATO-dan çıxmasının vacibliyinə də diqqət çəkir: "Lakin belə bir vəziyyət də var: NATO kimi aqressiv bir hərbi blokun üzvünün Şanxay Əməkdaşlıq Təşkilatına üzvlüyü nəzərdə tutulmur. Ən azından vəziyyət hələlik belədir. Xüsusilə NATO müstəqillik uğrunda mübarizə aparan bəzi dövlətləri yox etdi. Buna görə də bu proses (Türkiyənin ola biləcək ŞƏT üzvlüyü) iki tərəfli olmalıdır. Bir tərəfdən Türkiyə üzvlük prosesinə davam etməli, digər tərəfdən də NATO üzvülüyündən çıxmaq prosesini başlatmalıdır.
ABŞ-ın yeni prezidenti Donald Tramp da NATO-nu köhnəlmiş bir təşkilat kimi xarakterizə etdi. Trampa görə, üzv ölkələr yalnız pul almaq deyil, eyni zamanda təhlükəsizliklərinin təmin edilməsi üçün ABŞ-a pul ödəməlidir. Buna görə də Türkiyə bunların hesabını aparmalı və seçimini ortaya qoymalıdır".