Məlum olduğu kimi, Hacı Zeynalabdin Tağıyevin yanvarın 18-də açılışı olmuş heykəlinin əlindəki təsbeh elə həmin gün qırılıb kənara atılıb. Hadisənin naməlum şəxslər tərəfindən törədildiyi bildirilirdi.
Daxili İşlər Nazirliyinin mətbuat xidmətindən mətbuata bildirilib ki, bununla əlaqədar Səbail rayon Polis İdarəsi əməkdaşlarının keçirdiyi əməliyyat-axtarış tədbirləri nəticəsində əməli törətməkdə şübhəli bilinən şəxslər – 31 yaşlı Vüqar Tağızadə və 26 yaşlı Allahverdi Məmmədli müəyyən olunaraq saxlanılıb. Bu hərəkətlərdə xuliqanlıq, tarix və mədəniyyət abidələrini qəsdən məhv etmə və ya korlama əməlinin tərkib əlamətləri olduğundan, fakta görə Səbail rayon Polis İdarəsinin İstintaq şöbəsində Cinayət Məcəlləsinin 221-cü (Xuliqanlıq) və 246-cı (Tarix və mədəniyyət abidələrini qəsdən məhv etmə və ya korlama) maddələri ilə cinayət işi başlanıb.
DİN rəsmisi onu da əlavə edib ki, heykəltəraş hadisə yerinə dəvət olunub və heykəl bərpa edilib. Abidənin üzərindən qoparılan element yerinə qoyulub.
Tağıyevin heykəlinə qarşı törədilən hərəkətin birmənalı olaraq tərbiyəsizlik olduğunu deyən ölkə ziyalıları hesab edirlər ki, bu tərbiyəsizliyi törədən şəxslər sərt şəkildə cəzalandırılmalıdır.
Bünyamin Qəmbərli: “...Yolverilməz və qəbuledilməzdir”
Sabiq millət vəkili Bünyamin Qəmbərli “Bakı-Xəbər”ə şərhində Hacı Zeynalabdin Tağıyevin Azərbaycanın mənəvi dəyərlərindən biri olduğunu dedi. “Bu baxımdan, düşünmürəm ki, Tağıyevin heykəlinə qarşı hər hansı bir qəsd edilmək məqsdilə olsun. Amma bütün hallarda bu hərəkət yolverilməz və qəbuledilməzdir. Fikrimcə, hansısa gənclər ya “şıltaqlıq”, ya da təsbehin materialını yoxlamaq üçün məqsədilə bu hərəkəti ediblər. Bu abidənin hansı materialdan hazırlandığını bilmədən onun barəsində ətraflı danışmaq olmur. Dediyim kimi, Hacı Zeynalabdin Tağıyev Azərbaycanın milli dəyərlərindən biridir. Bu gün gənclərimizin Tağıyevin həyatını, gördüyü işləri öyrənməsi çox vacibdir. Tağıyevin heykəlinə göstərilən münasibət onu göstərir ki, bizim gənclərin tərbiyəsində hələ də müəyyən qüsurlar var. Məktəb də bura daxildir. Bu xoşagəlməz olay həm də bizim qüsurlarımızı ortaya çıxarır”.
Pərviz Ağalarov: “...Ən böyük tərbiyəsizlikdir”
Tarixçi Pərviz Ağalarov da baş verənləri kəskin pisləyir. “Heykələ potstament qoyulmalı idi. Əgər potstament olsa idi, məncə bu hadisə də baş verməzdi. Yəni heykəl qoyularkən bütün bu cür məsələlər nəzərə alınmalı idi. Qaldı ki bu məsələyə, əlbəttə, ən böyük tərbiyəsizlikdir. Hacı Zeynalabdin Tağıyev Azərbaycan tarixində özünəməxsus yeri olan şəxsiyyətimiz, böyük mesenatdır.
Təəssüf ki, cəmiyyətimiz eyni düşüncəli insanlardan ibarət deyil. Bu hadisəni qəti şəkildə pisləyirəm. Ümid edək ki, bu təsadüfən baş vermiş hadisədir. Hazırda hüquq-mühafizə orqanları bu faktı araşdırır. İstənilən halda, elə dəyərlər var ki, onlara toxunmaq olmaz!”
Şakir Ağayev: “Mən bunu vandalizm aktı hesab edirəm”
“Novoye vremya” qəzetinin baş redaktoru Şakir Ağayev də baş verənləri böyük təəssüf hissi ilə qarşılayır. “Çox təəssüflər olsun ki, Tağıyevin abidəsinin açılışı axşamı belə bir hadisə baş verib. Azərbaycanın məşhur xeyriyyəçisi, Azərbaycanın elmi, iqtisadiyyatı, səhiyyəsi, mədəniyyəti və sair üçün önəmli işlər görmüş Hacı Zeynalabdin Tağıyevin abidəsinə qarşı bu xoşagəlməz halı kəskin pisləyirəm. Xalqımızın sevə-sevə yada saldığı, ruhuna böyük ehtiram bəslədiyi bir şəxsiyyətə qoyulan heykəl üzərində belə bir vandalizm aktının baş verməsinə münasibətim kəskindir. Mən bunu vandalizm aktı hesab edirəm. Bakı sakinləri uzun müddət idi ki, Tağıyevin abidəsini gözləyirdi. Yanvarın 18-də Prezident İlham Əliyevin iştirakı ilə abidənin açılışı oldu. Abidə İçəri Şəhər metrosunun qarşısında, Bakının tam mərkəzində qoyulub. Açılışın üstündən bir neçə saat keçməmiş bu hadisə baş verib. Mən bunu Tağıyevin şəxsinə qarşı bir tərbiyəsizlik kimi qiymətləndirirəm. Bu hərəkətə başqa ad tapmaq olmur. Hansı adamın əli qalxar ki, Tağıyevin heykəlinə qarşı belə hərəkət etsin? Məsələnin mahiyyəti bundan ibarətdir ki, Tağıyevin heykəlinə bu tərbiyəsiz münasibət təkcə Tağıyevə yox, Azərbaycan xeyriyyəçilik ənənələrinə bir təhqirdir”.
Mübariz Ağalarlı: “Bu şəxslər cəzalandırılmalıdır...”
AMEA-nın A.Bakıxanov adına Tarix İnstitutunun aparıcı elmi işçisi, ADPU-nun dosenti, tanınmış tarixçi alim Mübariz Ağalarlı da bizimlə söhbətində bu hadisənin təəssüf hissi doğurduğunu qeyd etdi: “Məlumdur ki, Hacı Zeynalabdin Tağıyev xeyriyyəçilik sahəsindəki geniş fəaliyyətinə görə Azərbaycan xalqının bir simvoludur. Tağıyev təkcə Azərbaycan coğrafiyasında deyil, eyni zamanda müsəlman-türk dünyasında öz xeyriyyəçilik fəaliyyəti ilə çox geniş şöhrət qazanmış bir şəxsiyyətdir. Onun XIX əsrin sonları, XX əsrin əvvəllərində Azərbaycanda açdığı təhsil ocaqları, digər sahələrdəki xeyriyyəçilik fəaliyyəti xalqımızın aydınlanmasında, maariflənməsində, ölkəmizdə maarifçilik hərəkatının genişlənməsində çox böyük rol oynayıb. Eyni zamanda həmin dövrdə Osmanlı imperiyası ərazisində bir çox xeyriyyəçilik fəaliyyətinin həyata keçirilməsi, müəyyən məktəblərin açılması, yetimxanaların tikilməsi, hətta Osmanlı ordusuna verdikləri maddi dəstək onun və həyat yoldaşının bu sahədə gördükləri işlərlə böyük nüfuz qazanmalarına səbəb olmuşdu. Onu da qeyd edim ki, Tağıyevin həyat yoldaşı Sona xanım Tağıyevanı Osmanlı sultanı “Qızıl Aypara” medalı ilə təltif etmişdi. Bu olduqca əlamətdar bir hadisədir. Bu, Tağıyevin və onun ailəsinin Azərbaycan xalqı və türk-müsəlman dünyası üçün nə qədər önəmli olduğunun bariz nümunəsidir. Tağıyev kimi şəxsiyyətin abidəsinə qarşı bu cür mənfi davranışın sərgilənməsi qəbuledilməzdir. Kimliyindən asılı olmayaraq, bu davranış Azərbaycan dövlətinə, Azərbaycan xalqına, Azərbaycanın ziyalı təbəqəsinə qarşı bir hörmətsizlik kimi qəbul olunmalıdır. Bu şəxslər cəzalandırılmalıdır və onlar Azərbaycan xalqından üzr istəməlidir”.
İradə SARIYEVA
