Xəbər verildiyi kimi, Prezident İlham Əliyev “Məhkəmə-Hüquq Şurası haqqında” qanuna dəyişikliyi təsdiqləyib. Qanuna dəyişiklik ədalət mühakiməsinin keyfiyyətinin və səmərəliliyinin artırılması sahəsində görülən tədbirlər çərçivəsində məhkəmələrin fəaliyyətinin monitorinq sisteminin təkmilləşdirilməsi məqsədi daşıyır.
Dəyişikliyə əsasən, hakimin (ilk dəfə hakim təyin edilmiş şəxslər istisna olmaqla) fəaliyyətində peşəkar çatışmazlıqlar, o cümlədən məhkəmələrin fəaliyyətinin monitorinqi nəticəsində maddi və prosessual hüquq normalarının tətbiqində sistemli xarakter daşıyan nöqsanlar aşkar edildikdə, onun fəaliyyəti Məhkəmə-Hüquq Şurası tərəfindən müəyyən olunmuş vaxtda təkrarən, lakin 6 aydan tez və 2 ildən gec olmamaqla qiymətləndiriləcək.
Qeyd edək ki, indiyə qədər hakimin (ilk dəfə hakim təyin edilmiş şəxslər istisna olmaqla) fəaliyyətində sadəcə peşəkar çatışmazlıqlar aşkar edildikdə onun fəaliyyəti Məhkəmə-Hüquq Şurası tərəfindən müəyyən olunmuş vaxtda təkrarən, lakin 6 aydan tez və 2 ildən gec olmamaqla qiymətləndirilirdi.
“Bəzi hakimlər qanunun bu boşluğundan sui-istifadə edərək qanunların düzgün tətbiqinə ciddi yanaşmırdılar, ancaq indi…”
Qanuna edilən dəyişikliyin mahiyyəti barəsində şərh verən vəkil Əziz Qənbərov “Bakı-Xəbər”ə açıqlamasında qeyd etdi ki, Məhkəmə-Hüquq Şurası Azərbaycanda məhkəmə sisteminin təşkilinin, hakimlərin və məhkəmə sisteminin müstəqilliyinin təmin edilməsi, vakant hakim vəzifələrinə hakim olmayan namizədlərin seçilməsinin təşkili, hakimlərin fəaliyyətinin qiymətləndirilməsi, onların iş yerinin dəyişdirilməsi, vəzifədə irəli çəkilməsi, intizam məsuliyyətinə cəlb edilməsi, habelə məhkəmələr və hakimlərlə bağlı digər məsələləri səlahiyyəti daxilində həll edən məhkəmə hakimiyyətinin özünüidarə funksiyalarını həyata keçirən orqandır:“Məhkəmə Hüquq Şurası Haqqında” Qanuna dəyişiklik təqdirəlayiqdir. Hesab edirəm ki, qanuna edilmiş düzəlişlər xüsusi əhəmiyyətə malikdir. Çünki məhkəmələr mübahisələrə qiymət verərkən maddi və prosessual hüquq normalarını düzgün tətbiq etməlidirlər ki, ədalətli qərar qəbul olunmasına nail olsunlar. Əslində, bəzi hakimlər qanunun bu boşluğundan sui-istifadə edərək qanunların düzgün tətbiqinə ciddi yanaşmırdılar. Bu zaman, təbii ki, tərəflər narazı qaldıqda apelyasiya və kassasiya şikayətləri ilə yuxarı məhkəməyə müraciət edirdilər. Çoxsaylı maddi və prosessual qanunvericiliyin tətbiqində yol verilmiş nöqsanlar yuxarı məhkəmə tərəfindən çox zaman düzgün tətbiq edilsə də, bu nöqsana yol vermiş məhkəmələr barədə bununla bağlı hər hansı tədbir, demək olar ki, görmürdülər. Bu da nəticədə, qanunun düzgün tətbiq edilməsinə baxmayaraq, cəzasızlıq mühiti yaradırdı ki, ona görə də bu tipli qətnamə, qərar, qərardad və hökmlərin sayı artıb. Ancaq hesab edirəm ki, qanuna edilmiş bu düzəlişdən sonra məhkəmələr öz işlərinə daha diqqətli və həssas yanaşacaqlar”.
Apardığımız araşdırma zamanı məlum oldu ki, mütəxəssislər “Məhkəmə-Hüquq Şurası Haqqında” Qanuna dəyişikliyin edilməsini müsbət qarşılayır və bunun məhkəmə sisteminə müsbət təsir edəcəyini düşünür.
Günel CƏLİLOVA
