Rusiya Böyük Britaniyaya təzyiqi artıraraq, Londonun Ukraynaya davamlı dəstək məsələsindəki mövqeyinə təsir göstərməyə çalışır. Bu fonda Britaniya hakimiyyəti, hibrid hücumlar və təxribat da daxil olmaqla, Moskvadan mümkün təhdidlərlə bağlı getdikcə daha çox narahatlıq keçirir. Məsələ ilə bağlı “The i Paper" nəşri yazır ki, gərginliyin daha da artması Rusiya rəhbərliyi üçün əlavə problemlər yarada və Rusiya ilə Böyük Britaniya arasında münasibətlərin təhlükəli şəkildə gərginləşməsinə səbəb ola bilər.
Eyni zamanda, bir sıra Britaniya təhlükəsizlik rəsmiləri hesab edirlər ki, Vladimir Putin NATO dövlətləri ilə birbaşa hərbi münaqişədə maraqlı olmayacaq və belə bir ssenaridən yayınacaq. Rusiyanın keçmiş xarici işlər nazirinin müavini Andrey Fyodorov Britaniya jurnalistlərinə verdiyi müsahibədə Böyük Britaniyanı Moskvanın əsas hədəflərindən biri kimi müəyyən edib. O bildirib ki, Londonun Ukraynaya fəal dəstəyinə cavab olaraq Rusiya müxtəlif variantları nəzərdən keçirə bilər. Xüsusilə, Ukrayna üçün dron istehsalında iştirak edən Britaniya şirkətləri potensial hədəflərə çevrilə bilər. “The i Paper” qəzetinin qeyd etdiyi kimi, Kremlin ritorikası Böyük Britaniyanın baş naziri Endi Börnemin Ukraynaya hərbi yardımı davam etdirmək və genişləndirmək niyyətini açıqlamasından sonra güclənib. Britaniyanın "Storm Shadow"/SCALP raketləri ilə bağlı texniki sənədlərin Kiyevə ötürülməsi ilə bağlı məlumatlara xüsusi diqqət yetirilib. Bu silahlar hədəfləri əhəmiyyətli məsafələrdə vurmaq qabiliyyətinə malikdir. Ekspertlər hesab edir ki, Britaniyanın Ukraynaya davamlı hərbi və siyasi dəstəyi Moskvanı getdikcə daha çox qıcıqlandırır. Onlar hesab edirlər ki, Rusiya rəhbərliyi cavab tədbirləri görməyə hazır olduğunu nümayiş etdirməyə çalışır.
London Kral Kollecinin Rusiya İnstitutunun baş qonaq elmi işçisi Anna Matveeva bildirib ki, Börnemin Kiyevdəki çıxışı Rusiya tərəfindən ciddi bir siqnal kimi qəbul edilə bilər. Onun sözlərinə görə, Moskva Britaniya Baş nazirinin açıqlamalarını sadəcə Ukraynaya mövcud dəstəyin saxlanılmasının təsdiqi kimi deyil, həm də Londonun Rusiyaya təzyiqi daha da artırmaq niyyəti kimi şərh edə bilərdi. Britaniya təhlükəsizlik və müdafiə orqanları uzun müddətdir ki, Rusiyanın hibrid əməliyyatlarının yaratdığı risklər barədə xəbərdarlıq edir. Bu cür tədbirlər üçün potensial hədəflərə vacib infrastruktur obyektləri, müəssisələr və Britaniya iqtisadiyyatının müxtəlif elementləri daxil ola bilər. “The i Paper” həmçinin qeyd edib ki, Böyük Britaniya hökuməti 2027-ci ildə genişmiqyaslı hərbi təlimlər keçirməyi planlaşdırır. Bunların son onilliklərdə ən böyük təlimlərdən biri olacağı və digər məsələlərlə yanaşı, ölkənin kiberhücumlara, təxribatlara və digər qeyri-ənənəvi təhdidlərə qarşı durmaq qabiliyyətini sınaqdan keçirəcəyi gözlənilir. Lakin ekspertlər potensial hücumların yalnız müdafiə sənayesi müəssisələrinə deyil, həm də digər müəssisələrə yönələ biləcəyini vurğulayır. London Universitet Kollecinin beynəlxalq təhlükəsizlik üzrə dosenti Melani Qarson qeyd edib ki, istehsal zəncirinin istənilən hissəsi potensial hədəf ola bilər. Onun sözlərinə görə, bu, mütləq dron istehsal edən zavoda birbaşa hücum olmaq məcburiyyətində deyil. Hücum komponentlər, avadanlıqlar və ya digər zəruri elementlər təchiz edən şirkətlər vasitəsilə həyata keçirilə bilər. Qarson hesab edir ki, Moskva fiziki ziyandan daha çox şeyə ümid edə bilər. Hibrid əməliyyatların məqsədlərindən biri Britaniya şirkətlərinə və dövlət qurumlarına psixoloji təzyiq göstərmək ola bilər. “The i Paper” qəzeti ayrıca olaraq 28 avqustda Böyük Britaniya Müdafiə Nazirliyinin brifinqi zamanı Britaniya rəsmilərinin verdiyi açıqlamalara istinad edir. Agentlik nümayəndələri bildiriblər ki, Rusiyanın NATO ölkələrinə qarşı sözdə boz zonada fəaliyyəti getdikcə daha çox nəzərə çarpır. Onlar kiberhücumlar və təxribat əməliyyatlarını nümunə kimi göstəriblər. Eyni zamanda, bəzi Britaniya rəsmiləri hesab edir ki, Putin hibrid qarşıdurmadan NATO dövlətləri ilə birbaşa müharibəyə keçməyə cəsarət etməyəcək. Ekspertlər, həmçinin, təhdidlər davam edərsə, Rusiya rəhbərliyi üçün yarana biləcək başqa bir problem barədə xəbərdarlıq edirlər. Əgər Moskva mütəmadi olaraq qisas almağa hazır olduğunu bəyan etsə, lakin əməli addımlar atmasa, onun təhdidləri zamanla etibarlılığını itirə bilər. Anna Matveeva qeyd edir ki, davamlı xəbərdarlıqlar, əlavə tədbirlər görülməməsi Kremli xoşagəlməz bir dilemmaya sala bilər. Güclü bir rəqib kimi nüfuzunu qorumaq üçün Rusiya rəhbərliyi hərəkətə keçməyə hazır olduğunu nümayiş etdirməli ola bilər, lakin bu cür addımlar ciddi risklər daşıyır. Ekspertin fikrincə, hazırkı vəziyyətin Moskva üçün təhlükəli ola bilməsinin səbəbi məhz budur: təhdidlərdən real hərəkətə keçid qarşıdurmanın daha da şiddətlənməsinə səbəb olacaq.
Tahir TAĞIYEV
