Bazar ertəsi günü, 13 aprel 2026
     

Prezident İlham Əliyev və Kobaxidze mətbuata bəyanatlarla çıxış ediblər

Image


Aprelin 6-da Tbilisidə Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyev və Gürcüstanın Baş naziri İrakli Kobaxidze mətbuata bəyanatlarla çıxış ediblər.

Əvvəlcə Gürcüstanın Baş naziri İrakli Kobaxidze bəyanatla çıxış etdi.

Baş nazir İrakli Kobaxidzenin bəyanatı

- Salam, Zati-aliləri cənab Prezident.

Hörmətli nazirlər.

Xanımlar və cənablar.

Media nümayəndələri.

Əvvəlcə Gürcüstanın əziz dostu cənab İlham Əliyevə Gürcüstana səfər etdiyinə görə səmimi təşəkkürümü bildirmək istəyirəm. Onun Gürcüstana gəlişi hamımız üçün xüsusi şərəfdir.

Cənab Prezident, Sizi Gürcüstanda qəbul etmək və həm ikitərəfli əməkdaşlığa aid məsələləri, həm də regiondakı cari prosesləri müzakirə etmək imkanından məmnunam. Mən bu fürsətdən istifadə edərək, bütün Gürcüstanın Katolikos Patriarxı, Zati-müqəddəsləri İkinci İlyanın vəfatı ilə əlaqədar Azərbaycanın və şəxsən Sizin verdiyiniz başsağlığına görə dərin təşəkkürümü bildirirəm.

Əsrlər boyu xalqlarımızı yaxşı qonşuluq və xüsusi tarixi dostluq bağlayıb. Bu, məntiqi olaraq, dövlətlərimiz arasında güclü strateji tərəfdaşlığı əks etdirir. Gürcüstan ilə Azərbaycan arasında münasibətlər müxtəlif istiqamətlər üzrə dinamik qaydada inkişaf edir. Biz bu prosesdə Sizin şəxsi səylərinizi və iştirakınızı xüsusi dəyərləndiririk. Mən, həmçinin həmin münasibətlərin inkişafında xüsusi rol oynayan nümayəndə heyətinin üzvlərinə, hökumət üzvlərinə və səfirlərə təşəkkür edirəm.

Mən Gürcüstanın suverenliyinə və ərazi bütövlüyünə Azərbaycanın verdiyi qəti dəstəyinə görə təşəkkürümü bildirmək istəyirəm. Gürcüstan öz müstəqilliyini bərpa etdikdən etibarən hər zaman Azərbaycanın milli maraqlarının, suverenliyinin və ərazi bütövlüyünün güclü tərəfdarı olub, hazırda tərəfdarıdır və gələcəkdə də tərəfdar qalacaq. Bu gün keçirilmiş görüş çərçivəsində, biz nəinki ikitərəfli münasibətləri, həmçinin bütövlükdə Cənubi Qafqaz regionunun gələcəyinə dair məsələləri təfərrüatı ilə müzakirə etdik.

Biz bu xüsusda Azərbaycan ilə Ermənistan arasında cari sülh prosesini alqışlayırıq. Gürcüstan dinc yanaşı yaşamağı, konstruktiv əməkdaşlığı və regionda yeni təşəbbüsü qəti şəkildə dəstəkləyir. Lazım olan təqdirdə, biz hər zaman dialoqa və sülh proseslərinə şərait yaratmağa hazırıq. Cənubi Qafqaz ölkələri arasında əməkdaşlıq bütöv region üçün yeni perspektivlər açır. Qlobal geosiyasi dəyişikliklər, ümumiyyətlə, Orta Dəhlizin vacibliyini, o cümlədən Qara Dənizin və Cənubi Qafqazın strateji məkan kimi əhəmiyyətini daha da artırır.

Asiya ilə Avropanı birləşdirən körpü kimi ölkələrimiz daşımalarda mühüm rol oynayır. Bu baxımdan, biz nəqliyyat və logistika infrastrukturunun inkişafına və müasirləşdirilməsinə xüsusi önəm veririk. Gürcüstan ilə Azərbaycan dəfələrlə sübuta yetiriblər ki, biz beynəlxalq enerji və nəqliyyat layihələrində etibarlı və məsuliyyətli tərəfdaşlarıq.

Görüş zamanı biz, həmçinin ticarət və iqtisadi əməkdaşlıq perspektivlərini müzakirə etdik. Azərbaycan Gürcüstanın ən iri ticarət tərəfdaşlarından biri kimi qalır və həmçinin iqtisadi münasibətlərin artırılan sərmayələr sayəsində daha da dərinləşəcəyini gözləyirik. Biz yüksək səviyyədə dialoqu davam etdirməyə və müxtəlif sahələrdə əməkdaşlığı daha da dərinləşdirməyə hazır olduğumuzu ifadə etdik.

Əminəm ki, strateji tərəfdaşlığımız xalqlarımız və ölkələrimizin rifahı naminə uğurla inkişaf etdirməkdə davam edəcək. Prezidentin səfəri bu baxımdan mühüm rol oynayır.

Yekun olaraq, cənab Prezident, dövlətlərimiz arasında münasibətlərin gücləndirilməsinə verdiyiniz şəxsi töhfəyə, səfərə gəldiyinizə və məhsuldar əməkdaşlığa görə Sizə bir daha təşəkkürümü bildirmək istəyirəm. Cənab Prezident, ikitərəfli münasibətlərin dərinləşməsi və inkişafına verdiyiniz şəxsi töhfəyə görə xüsusən minnətdaram.

x x x

Sonra Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyev bəyanatla çıxış etdi.

Prezident İlham Əliyevin bəyanatı

-Hörmətli cənab Baş nazir.

Əziz dostlar.

Cənab Baş nazir, dəvətə və qonaqpərvərliyə görə Sizə minnətdaram. Yenidən qardaş Gürcüstanda olmaq mənim üçün böyük şərəfdir. Əminəm ki, mənim səfərim iki qardaş ölkə arasındakı əlaqələrə yeni təkan verəcək. Bu gün müzakirə etdiyimiz məsələlər bir daha onu göstərir ki, Gürcüstan və Azərbaycan hər zaman olduğu kimi bir yerdədir. Bizim tarixi əlaqələrimiz dövlətlərarası əlaqələrimiz üçün möhkəm zəmindir. Əsrlər boyu gürcü və Azərbaycan xalqları dostluq, qardaşlıq şəraitində yaşamışlar və bu gün bu ənənələr davam etdirilir. Bu gün iki müstəqil dövlət kimi Gürcüstan və Azərbaycan inamla inkişaf edir. Fürsətdən istifadə edərək, Gürcüstanın əldə etdiyi uğurlar münasibətilə Sizi və hökumətinizi təbrik etmək istəyirəm.

Gürcüstanın dinamik iqtisadi inkişafı göz önündədir. Gürcüstanda çox müsbət sərmayə iqlimi var və məhz buna görə bir çox investorlar, o cümlədən Azərbaycan investorları Gürcüstana böyük maraq göstərirlər. Təbii ki, bütün uğurların təməlində əsas şərt, əsas amil siyasi sabitlikdir. Bu siyasi sabitlik Gürcüstanda var. Bunun təminatçısı gürcü xalqıdır və Sizin apardığınız siyasətdir. Biz sizin dostlarınız, qonşularınız kimi buna sevinirik və əminik ki, Gürcüstan-Azərbaycan əlaqələri bundan sonra da inamla inkişaf edəcək.

Biz bütün beynəlxalq təşkilatlarda da hər zaman bir-birimizi dəstəkləyirik. Cənab Baş nazir qeyd etdiyi kimi, hər zaman bir-birimizin ərazi bütövlüyünü, suverenliyini, sərhədlərimizin toxunulmazlığını dəstəkləmişik, dəstəkləyirik və dəstəkləyəcəyik.

Biz iqtisadi sahədə böyük uğurlar əldə etmişik. Mən səfərdən öncə arayışlara baxdıqda gördüm ki, keçən il bizim ticarət dövriyyəmiz 800 milyon dollardan çox olmuşdur və bu ilin ilk rübündə yenə də artım kifayət qədər yüksəkdir. Belə gedərsə, biz bəlkə də ilin sonuna qədər bir milyard rəqəminə də çatacağıq. Qeyd etdiyim kimi, Gürcüstanda mövcud olan çox müsbət sərmayə iqlimi Azərbaycan investorlarını da həvəsləndirir və bu günə qədər Azərbaycan tərəfindən Gürcüstan iqtisadiyyatına 3,7 milyard dollar sərmayə qoyulmuşdur. Biz bu gün həm Azərbaycan, həm də Gürcüstan üçün yeni investisiya layihələri haqqında fikir mübadiləsi aparmışıq və nə vaxtsa üçüncü ölkələrə də birgə sərmayə qoyuluşu nəzərdə tutula bilər.

Təbii ki, biz hər dəfə görüşəndə bir çox məsələləri müzakirə edirik, o cümlədən regional vəziyyət, regional təhlükəsizlik məsələlərini. Bu gün də istisna deyil. Bu gün Cənubi Qafqazda tamamilə yeni vəziyyət yaranmaqdadır və Cənubi Qafqazda yerləşən ölkələr bu imkanları əldən verməməlidir. Çünki bu gün sülh, təhlükəsizlik, əmin-amanlıq, sabitlik əfsuslar olsun ki, dünyanın müxtəlif yerlərində pozulur və bunun nəticəsində qanlı toqquşmalar, müharibələr, əzab-əziyyət və itkilər baş verir. Cənubi Qafqazda da vaxtilə buna oxşar mənzərə mövcud idi. Amma bu gün Cənubi Qafqaz artıq sülh, əmin-amanlıq, təhlükəsizlik, əməkdaşlıq məkanına çevrilir və mən burada Gürcüstanın rolunu da xüsusilə qeyd etmək istərdim.

Cənab Baş nazir Azərbaycanla Ermənistan arasındakı sülh prosesinə də toxundu. Deyə bilərəm ki, bu prosesi gücləndirmək üçün, sadəcə olaraq, imzalanmış sənədlər yetərli deyil. Biz hər an, hər addım atıldıqda gərək bu sülhü gücləndirək və bunun ən yaxşı istiqaməti də ticarətdir. Bu gün Azərbaycanla Ermənistan arasında ticarət Gürcüstan vasitəsilə həyata keçirilir. Buna görə Gürcüstan hökumətinə öz təşəkkürümü bildirmək istərdim.

Azərbaycan energetika sahəsində uzun illər bir çox ölkələrin enerji təhlükəsizliyini gücləndirən addımlar atmışdır. Bu gün Azərbaycan qazı 16 ölkəyə ixrac edilir. Ancaq bu ixrac yenə də Gürcüstandan başlayır və Gürcüstan burada birinci ölkədir. Həm Azərbaycan nefti, qazı Gürcüstan vasitəsilə dünya bazarlarına çıxarılır, həm də Xəzərin şərq sahillərindən neft resursları Azərbaycan, Gürcüstan üzərindən keçirilir. Biz bu mövcud infrastruktur haqqında kifayət qədər danışmışıq. Bütün bu infrastruktur göz önündədir və artıq 20 ildir ki, Bakı-Tbilisi-Ceyhan neft kəməri uğurla fəaliyyət göstərir. Cənub Qaz Dəhlizi də ondan sonra icra edilmişdir və bu gün bu infrastruktur, əslində, böyük coğrafiya üçün mühüm əhəmiyyət daşıyır. Biz sonra bu dəhlizlər üzərindən nəqliyyat dəhlizlərini də inşa etdik və bu gün nəqliyyat dəhlizlərinin genişləndirilməsi istiqamətində işlər aparılır. Orta Dəhliz Azərbaycan və Gürcüstan üzərindən keçir. Bu bizim üçün əsas nəqliyyat damarıdır və bunu genişləndirmək üçün əlavə səylər də göstərilir və göstəriləcəkdir.

Bir sözlə, bizim ikitərəfli gündəliyimiz çox genişdir və bu gündəlik getdikcə genişlənir. Yeni layihələr, yeni fikirlər ortaya atılır və birgə səylərlə biz bunları həll edirik. Bunun əsas şərti və amili, əlbəttə ki, bizim ikitərəfli münasibətlərimizdir. Bizim münasibətlər deyə bilərəm ki, bütün qonşular üçün nümunə ola bilər. Çünki onlar qarşılıqlı hörmət, qarşılıqlı inam, ortaq mənfəət, qarşılıqlı maraqlar, dostluq və qardaşlıq üzərində qurulubdur. Əminəm ki, biz bundan sonra da bu yolla uğurla gedəcəyik.

Fürsətdən istifadə edərək, qardaş Gürcüstan xalqına sülh, əmin-amanlıq, firavanlıq, xoşbəxtlik arzulayıram. Dəvətə və qonaqpərvərliyə görə bir daha Sizə minnətdaram.



VİDEO

Biri ermənini öpür, biri sovet bayrağı qaldırır... Günümüzə baxın! - VİDEO

Lavrov işdən kənarlaşdırılır, yoxsa oyun qurulur? - VİDEO

Dünyada xaos böyüyür, Azərbaycana təhlükə də artır... - VİDEO

Rəsmi Bakıdan Kremlə təpki - “...qəbuledilməzdir”

Azərbaycan 5 ildən çoxdur mina problemi ilə təkbaşına mübarizə aparır...

Putin etiraf etdi - “Qarabağın tanınması KTMT-nin siyasətini dəyişdi”...

SON XƏBƏRLƏR

13.04.2026 / 18:17
Qarabağı tanıyan nə Putindir, nə də Paşinyan - 1992- ci ildə ilk dəfə "O " tanıdı...

13.04.2026 / 17:35
Cəfər Cəfərovun yaradıcılığında Azərbaycan dilçiliyinin problemləri

13.04.2026 / 17:05
Bakı-İrəvan vətəndaş cəmiyyətləri işinə üçüncü tərəflərin müdaxiləsi niyə ziyanlıdır?...

13.04.2026 / 16:49
Ermənistanı Avropa qəbul etmir, Moskva isə AİB-dən qovur..

13.04.2026 / 16:39
İşsizliklə bağlı məsələ qəlizləşir....

13.04.2026 / 16:25
Avropa Putinin və Trampın dostlarından təmizlənir...

13.04.2026 / 15:41
İranla müharibə Ermənistanı Cənubi Qafqazın ən zəif ölkəsinə çevirib...

13.04.2026 / 15:36
ABŞ-dan Hörmüzə blokada qərarı - həm müharibə qanunlarına zidd, həm də yeni müharibə...

13.04.2026 / 14:55
Yeganə Muradova: “Ana, uşaq vaxtı mənə aldığın əsgər paltarını heç kimə vermə, onu öz oğlum olanda ona geyindirəcəyəm”

13.04.2026 / 14:54
Peskovla Vens Donbasın "tam işğalı üzrə razılaşdılar"...

13.04.2026 / 14:37
Bakı Apellyasiya Məhkəməsinin hakimləri “100 adam-saat” əmək sərfi terminini “100 adam” sayır?..

13.04.2026 / 14:35
Livanda İsrailin “Hizbullah”la müharibəsinə Amerika da rəsmən qoşulur...

13.04.2026 / 14:24
Trampdan mübahisəli paylaşım… Bu dəfə Papanı hədəfə aldı: "Onu heç sevmirəm"…

13.04.2026 / 14:15
Orxan Səttarov Prezidentin mətbuat katibi təyin edildi

13.04.2026 / 14:10
Macarıstanda Orbanın 16 illik hakimiyyətinə son qoyuldu – qalib müxalif lider ruslara qapını göstərdi…

13.04.2026 / 13:54
Tramp NATO-nu "Hörmüz müharibəsinə" çəkir... Alyans böyük məsuliyyət altında...

13.04.2026 / 13:22
Trampın şirkətləri Zəngəzur dəhlizindən çəkilir...(?)

13.04.2026 / 13:21
Rusiyada Şahin Şıxlinskiyə 24, oğluna isə 8 il iş kəsildi...

13.04.2026 / 13:05
Ledi Melaniya Tramp-Epşteyn əlaqələri barədə maraqlı məqamlar açıqladı...

13.04.2026 / 13:03
ABŞ və İran Hörmüz boğazına görə yenidən savaş vəziyyətinə qayıdırlar…

13.04.2026 / 12:53
Ermənistanda parlament seçkilərinin taleyini Bakı ilə sülh müəyyən edəcək...

13.04.2026 / 12:47
Trampın blokada qərarından sonra İrandan yeni təhdid - 4-5 dollarlıq benzinə həsrət qalacaqsınız...

13.04.2026 / 12:24
ABŞ ordusu İranın blokadasına başlayır - Tramp müharibə əmri verdi, Avropa yenə kənara çəkildi…

13.04.2026 / 12:07
İsrail Amerikanı NATO-dan çıxmağa sövq edir - iki qorxulu hədəfin biri Türkiyədir...

13.04.2026 / 11:35
Büdcəyə 40,2 mln. manat zərərlə bağlı işlər hüquq-mühafizə orqanlarına göndərildi

13.04.2026 / 10:50
Müdafiə Nazirliyinin keçmiş vəzifəli şəxsi rüşvətə görə məhkəməyə verildi

13.04.2026 / 10:25
Müdafiə Nazirliyindən xəbərdarlıq - Ağdərədə partlayışlar olacaq...

13.04.2026 / 10:12
Trampın İranla bağlı “radikal tələbləri”… Ağ Ev ilk dəfə açıqladı…

13.04.2026 / 09:47
“Azərbaycanla İranı bir-birinə bağlayan yalnız coğrafi yaxınlıq deyil, eyni zamanda...” - Ceyhun Məmmədov

13.04.2026 / 09:28
İranın keçmiş vitse-prezidentinin oğlu ABŞ-da saxlandı

13.04.2026 / 09:02
ABŞ İran limanlarının blokada vaxtını açıqladı - 13 aprel…

12.04.2026 / 20:38
Pezeşkiandan ABŞ-a mesajı - razılaşma uzaqda deyil, əgər…

12.04.2026 / 20:20
Rusiya qaz məsələsində Avropanı ikinci plana keçirdi - artıq qalsa onlara da satarıq…

12.04.2026 / 19:23
Hörmüz boğazı tam bağlanır… Tramp blokada qərarı verdi - "İran vədinə əməl etmədi, Venesuela modeli gəlir"

12.04.2026 / 17:50
Tehran və Vaşinqton arasında 1979-cu ildən bəri bir ilk – İran qapıları ABŞ-ın üzünə bağladı…

12.04.2026 / 17:15
Starmer İran və ABŞ-ı həll yolu tapmağa çağırdı...

12.04.2026 / 16:47
Çin və Rusiyadan müharibədə İrana raket və peyk dəstəyi - ABŞ kəşfiyyatı ortaya çıxardı…

12.04.2026 / 16:30
Azərbaycanın İrandakı səfirliyi fəaliyyətini bərpa etdi...

12.04.2026 / 14:05
Suraxanıda anbardan 13 ədəd dəmir darvaza oğurlandı

12.04.2026 / 13:33
İslamabad danışıqlardan sonra İrandan açıqlama – etimadımızı qazana bilmədilər…

12.04.2026 / 13:10
Qohumunun evindən 320 min manat oğurlayan şəxs həbs edildi

12.04.2026 / 12:37
Bakıda marketlərə qənim kəsilən 5 nəfər yaxalandı...

12.04.2026 / 12:20
Pakistandan ABŞ və İrana atəşkəs çağırışı…

12.04.2026 / 11:43
İsrailin hücumları nəticəsində Livanda ölənlərin sayı 2020-ə çatdı…

12.04.2026 / 10:16
İran Hörmüzə limit qoyur - Sutkada cəmi 12 tanker

12.04.2026 / 10:06
“Danışıqlar inamsızlıq və şübhə atmosferində keçib" - Bəqai

12.04.2026 / 09:14
Mehriban Əliyeva Pasxa bayramı ilə bağlı paylaşım edib - FOTO

12.04.2026 / 06:20
ABŞ nümayəndə heyəti İranla danışıqlardan “əliboş” qayıdır - J.D.Vens

12.04.2026 / 06:12
Tramp Çini “böyük problemlərlə” təhdid etdi - İrana silah verərsə…

11.04.2026 / 23:56
ABŞ-İran zirvəsi Hörmüz boğazına görə dalana dirəndi...

11.04.2026 / 22:03
Dünya sülhü gözləyərkən ABŞ ordusu hərəkətə keçdi - hərbi gəmilər Hörmüz boğazına girdi...

11.04.2026 / 20:51
İslamabadda ABŞ-İran zirvəsi - danışıqlar başa çatdı… YENİLƏNDİ

11.04.2026 / 20:15
Prezident balaca Xocavənd sakinini sevindirdi: “İlham baba mənə “KamAZ” göndərdi” - VİDEO

11.04.2026 / 18:27
Baydenin oğlu Trampın oğlanlarına meydan oxudu - qəfəs döyüşündə rinqə çıxmağa hazıram…

11.04.2026 / 18:11
Hörmüz boğazında hərəkətlilik İran gizlicə boğazdan keçmək istəyən ABŞ hərbi gəmilərini geri qaytardı…

11.04.2026 / 17:48
Hikmət Hacıyev "Sülh Körpüsü" təşəbbüsünün iştirakçıları ilə görüşdən paylaşım etdi

11.04.2026 / 16:42
Qəbələdə “Sülh Körpüsü” təşəbbüsü çərçivəsində növbəti görüş keçirildi

11.04.2026 / 16:36
Yaxın Şərqdə gərginliyi artıracaq iddia… Livan Hizbullaha qarşı ABŞ-dan hərbi yardım istəyəcək…

11.04.2026 / 16:09
ABŞ və İran nümayəndələrinin Pakistan rəsmilərilə danışıqları başladı…

11.04.2026 / 15:52
Hörmüz boğazı niyə açılmır?... Qorxunc İDDİA - İran qoyduğu minaların yerini tapa bilmir...

11.04.2026 / 15:34
Azərbaycan və Ermənistan nümayəndələrinin Hikmət Hacıyevlə görüşü olub - FOTO

11.04.2026 / 15:15
ABŞ dondurulmuş İran aktivlərinin azad ediləcəyi xəbərlərini təkzib etdi - mümkün deyil…

11.04.2026 / 15:04
İslamabadda ABŞ-İran danışıqları başlayır – sülh yolunda beş əsas maneə…

11.04.2026 / 14:27
Reuters: ABŞ İranın Qətərdə və bəzi xarici banklarda saxlanılan aktivlərinin azad edilməsinə razılıq verib

11.04.2026 / 14:12
Azərbaycan Ermənistana 887 ton dizel göndərdi

11.04.2026 / 13:55
Binəqədi evləri soyan şəxs yaxalandı...

11.04.2026 / 13:21
Cəlilabadda əməliyyat - 17 kq narkotik ələ keçirildi...

11.04.2026 / 12:28
Saatlıda narkotik və içkilinin təsiri altında avtomobil idarə edən 10 sürücü saxlandı

11.04.2026 / 11:45
Azərbaycan nefti ucuzlaşı - 119 dollar...

11.04.2026 / 11:26
Türkiyədə hərbçilərimizin də iştirak etdiyi “Anatolian Phoenix - 2026” təlimi davam edir - VİDEO

11.04.2026 / 10:55
​​Reuters: Müctəba Xamenei hücum nəticəsində ayağını itirmiş ola bilər

11.04.2026 / 10:17
CNN: Çin qarşıdakı həftələrdə İrana hava hücumundan müdafiə sistemləri tədarük etməyi planlaşdırır

11.04.2026 / 10:02
Pentaqon: İrana qarşı əməliyyatda 390 amerikalı hərbçi yaralanıb

11.04.2026 / 08:57
Bloomberg: "Rusiya bayrağı altında üzən nəhəng tanker Hörmüz boğazından keçib"

11.04.2026 / 07:55
ABŞ və Livan İsraildən danışıqlara qədər “Hizbullah”a hücumları dayandırmasını istəyir

11.04.2026 / 07:15
Müctəba Xamenei niyə görünmür?

10.04.2026 / 22:23
Simonyanla Zaxarova KTMT-nin üstündə yenə atışdılar - “emosional siyasətçi”...

10.04.2026 / 21:58
Naxçıvanda Ombudsman təsisatı ləğv edildi

10.04.2026 / 21:47
Naxçıvan AAYDA-da külli miqdarda yeyinti... Sabiq agentlik sədri təfərrüatları açıqladı - pullar Talıbova çatdırılırdı...

10.04.2026 / 21:24
Ermənistan dəmiryolları uğrunda Rusiya-Qazaxıstan diplomatik “çəkişməsi”...

10.04.2026 / 20:54
ABŞ şirkətləri Zəngəzur dəhlizindən gedir...(?)

Sosial şəbəkələrdə insanlara kütləvi hörmətsizlik qadağan edildi...

XƏBƏR ARXİVİ