Əli Orucov: “Rusiyaya bütün bu fürsət pəncərələrini açan Trampın yarıtmaz siyasətidir”
Birləşmiş Ştatlar-İsrail cütlüyünün İrana qarşı müharibəsi uzandıqca, proseslər Rusiyanın xeyrinə işləyir. Bir aydan çoxdur ki, tərəflər arasında müharibə gedir və bundan Rusiya maksimum faydalanmağa çalışır.
Birincisi, beynəlxalq aləmin diqqəti Rusiya-Ukrayna müharibəsindən Yaxın Şərqdəki gərgin vəziyyətə yönəlib. İkincisi, ABŞ Rusiyanın enerji daşıyıcılarına tətbiq etdiyi sanksiyaları müvəqqəti olaraq yumşaldıb. Yaxın Şərqdə müharibə uzanacaqsa “müvəqqəti yumşalmanın” müddəti də uzadılacaq. Üçüncüsü, Rusiya artan neft qiymətlərindən gəlirlərini artırıb. Son üç həftədə Rusiyanın neft ixracından gündəlik gəlirləri iki dəfə artıb - 135 milyon dollardan 270 milyon dollara qalxıb. Dördüncüsü, Çin və Hindistan fürsətdən yararlanaraq Rusiyadan neft alışını artırıblar.
Sözügedən məsələni baki-xeber.com-a şərh edən AMİP funksioneri Əli Orucovun fikrincə, Rusiyaya bütün bu fürsət pəncərələrini açan ABŞ prezidenti Donald Trampın yarıtmaz siyasətidir: “İranla müharibə başlayana qədər Rusiya çox çətin durumda idi. Rusiya həm Ukrayna cəbhəsində irəliləyə bilmirdi, həm də artan müharibə xərcləri ölkə iqtisadiyyatını daha ağır vəziyyətə sürükləyirdi. Bir tərəfdən sanksiyalar, digər tərəfdən dünyada neftin qiymətinin ucuz olması Rusiyanı iqtisadi baxımdan sıxırdı. Çünki Rusiya neftini dünya bazarından da ucuz qiymətə Çinə, Hindistana və digər ölkələrə təklif edirdi. İranla müharibə həm neftin qiymətinin kəskin bahalaşmasına səbəb oldu, həm də Rusiya nefti ilə bağlı tətbiq edilən sanksiyaların yumuşaldılmasına gətirib çıxardı. Tramp bununla artan neft qiymətlərini önləmək istəyir. Ancaq biz görürük ki, aylardır okeanlarda müştəri gözləyən Rusiya tankerləri sürətlə sahillərə yanaşır. Təkcə Filippin son 5 ildə ilk dədə 2 milyon barel Rusiya nefti idxal edib. O cümlədən, digər Cənub-Şərqi Asiya ölkələri Rusiya neftini idxal edir. Halbuki, həmin ölkələr əvvəl körfəz ölkələrindən neft idxal edirdilər. Hörmüz boğazının bağlı olması Rusiya üçün fürsət yaradıb. Rusiya bir ay ərzində əldə etdiyi milyardlar hesabına həm büdcə kəsirini bağlayır, həm də Ukraynaya qarşı işğalçı müharibənin miqyasını genişləndirir. Artıq biz görürük ki, Ukraynaya qarşı yeni yaz kampaniyası başlayır. O biri tərəfdən də İranla müharibənin uzanması Rusiyanın mövqelərini möhkəmləndirir. Ukraynada gedən müharibə arxa plana keçir. ABŞ İran müharibəsini bəhanə edərək Ukraynanı vacib olan silahlarla vaxtında təmin etməkdən yayınır. Bütün bunlar Trampın səhv siyasətinin nəticəsidir”.
Vidadi ORDAHALLI