Samir Hümbətov: “İran həm də bununla göstərmək istəyir ki, o vəziyyətin nə yerdə olduğunu bilmir”
Martın 17-də Azərbaycanın xarici işlər naziri Ceyhun Bayramovla iranlı həmkarı Seyid Abbas Əraqçı arasında telefon danışığı baş tutub. Bu barədə Xarici İşlər Nazirliyi (XİN) məlumat yayıb. Nazir Ceyhun Bayramov İran ərazisindən Naxçıvan Muxtar Respublikasına dron hücumlarından sonra verilmiş vədə uyğun olaraq, İran tərəfindən araşdırmaların tamamlanmasının vacibliyini diqqətə çatdırıb.
Ümumilikdə, aparılan müharibə zamanı mülki obyektlərin hədəf alınmamasının zəruriliyi, bölgədə hərbi eskalasiyaya qısa müddət ərzində son qoyulmasının və mövcud çətinliklərin danışıqlar yolu ilə həll edilməsinin tərəfdarı olduğumuz vurğulanıb.
Qeyd edək ki, Naxçıvana edilən dron hücumundan sonra Azərbaycan hökuməti ilə İran arasında danışıq olub ki, qarşı tərəf bu hadisəyə aydınlıq gətirsin. İranın xarici işlər nazirliyi də vəd verib ki, bu hadisə ətraflı araşdırılacaq və Azərbaycan tərəfə izahat veriləcək. Lakin məsələyə aydınlıq gətirilməsi yönündə hələlik heç bir nəticə, heç bir konkret məlumat yoxdur.
Bilindiyi kimi də dünən Ceyhun Bayramovla İranın xarici işlər naziri Abbas Əraqçı arasında telefon danışığında da bu məsələnin üstünə gəlinib və əldə olunmuş razılaşmaya uyğun olaraq izahatın verilməsi yönümündə işlər müzakirə olunub. Amma hələ İrandan inandırıcı bir izahat formasında məlumat yoxdur.
Beynəlxalq Münasibətlər və Diplomatiya Araşdırmaları Mərkəzinin rəhbəri, politoloq Samir Hümbətov baki-xeber.com-a bildirdi ki, hazırda İran tərəfin özündə ciddi hökumət böhranı var. “İranın istər dini, istərsə də siyasi elitası sıradan çıxarılmış vəziyyətə gətirilir. Yəni bu gün faktiki olaraq İranda öldürülən şəxslərin yerinə yeniləri təyin olunur, amma siyasi böhranın olması ilə bağlı fikirlər açıq şəkildə ortadadır. İranın siyasi sistemi dağınıqdır. İndiki böhranlı vəziyyətdə İrandan kiminsə Azərbaycana qəti bir məlumat, izahat verməsi hələki mümkün deyil. Faktiki olaraq İranın siyasi sistemində olan boşluq həm daxilinə, həm də xaricinə təsir etməkdədir. Ona görə də düşünmürəm ki, hələki İran rəsmi rəsmi formada Azərbaycana hansısa bir məlumat verə bilsin”.
S.Hümbətovun sözlərinə görə, düzdür, fakt odur ki, Azərbaycanın Naxçıvan bölgəsinə dron hücumu olub, Naxçıvan hava limanı vurulub, eyni zamanda məktəbin yaxınlığına dron düşüb və sair. “Bu reallıqdır. İran bunu özünün yaxud başqasının etdiyini müəyyənləşdirməkdə çətinlik çəkir. Çətinlik ondan ibarətdir ki, bu gün İranda bu məsələni araşdıracaq orqanların imkanları məhduddur. Hazırda orada müharibə gedir. Bu səbəbdən də uzun müddətdə oradan bir ciddi rəsmi cavabın, izahatın veriləcəyini düşünmürəm. İran həm də bununla göstərmək istəyir ki, o vəziyyətin nə yerdə olduğunu bilmir. Nə rəsmi şəkildə üzr istəməyə tələsir, nə də mövqeyini bəlli etmək istəyir. Görünür ki, bu belədir. Amma hər vəziyyətdə mövcud durum qiymətləndirilməlidir, tərəflər arasında münasibətlərə aydınlıq gətirilməlidir. Fərqi yoxdur, bu İranın özü, yaxud kənar qüvvələr tərəfindən edilib, bu bilinmir”.
S.Hümbətovun fikrincə, hər vəziyyətdə məsələ müəyyənləşdirilməli, yekun qərar verilməlidir ki, bunu kim, nə üçün və hansı məqsədlə edib, nəticəsi də hansı yerə gəlib çıxıb.
İradə SARIYEVA