Rusiya Federasiya Şurasının spikeri Valentina Matviyenko dekabrın 24-də keçirdiyi mətbuat konfransında Dağlıq Qarabağın statusunun müəyyənləşdirilməsinin əlavə danışıqlar tələb etdiyini deyib: "Mötərizə xaricində Dağlıq Qarabağın statusu əlavə danışıqlar tələb edir. Şübhəsiz ki, biz ATƏT-in, Fransa prezidentinin, ABŞ və Dağlıq Qarabağ münaqişəsinin nizamlanması prosesinə cəlb edilmiş digər dövlətlərin səylərinə ümid edirik. Hələ qarşıda çox mürəkkəb iş görülməlidir".
Spiker əlavə edib ki, Rusiya qurbanları dayandırdı, münaqişənin gələcək eskalasiyasına, yeni insan tələfatına yol vermədi: "10 noyabr sazişi çox mürəkkəb saziş idi. Ona nail olmaq çox çətin idi. İnanın, mən bilirəm ki, bu ağır, gərgin, razılaşdırılmış işin günləridir, gecələridir. Bu gün məhz Rusiya sülhməramlıları münaqişə zonasında bu sazişi saxlayırlar, onun şərtlərini pozmağa, silahlı toqquşmalara qayıtmağa imkan vermirlər, dinc həyatın qurulmasına, qaçqınların qayıtmasına şərait yaradırlar. Bu gün Rusiya sülhməramlıları həm bu, həm də digər tərəfdən, eləcə də Azərbaycan və Ermənistan sakinləri tərəfindən bu münaqişənin qəti şəkildə nizamlanmasına kömək etmək üçün qardaş xalqın səyləri kimi qəbul edilir".
Valentina Matviyenkonun sözlərinə görə, Rusiya MDB ölkələrində daxili münaqişələrə müdaxilə etmir: "Rusiya həm MDB məkanında, həm də digər istənilən ölkədə daxili münaqişələrə müdaxilə etməyi özünə rəva görmür. Lakin biz, bu barədə xahiş etsələr, hər zaman yardım etməyə, dəstək verməyə hazırıq, lakin biz öz nöqteyi-nəzərimizi qəbul etmirik, hansısa pozucu hərəkətlərlə bu və ya digər vəziyyətə təsir göstərməyə çalışmırıq, hərçənd yaxşı bilirik və anlayırıq ki, bir çox proseslər, o cümlədən postsovet məkanında proseslər bir sıra dövlətlərin açıq müdaxiləsi ilə baş verir”.
Qarabağın statusu ilə bağlı məsələnin müzakirə mövzusu olmadığı Azərbaycan rəsmiləri tərəfindən dəfələrlə bəyən edilibsə, Rusiya rəsmilərinin bir neçə dəfə bu məsələnin üzərinə gəlməsini necə izah etmək olar?
“Əgər vəziyyət bir qədər də mürəkkəbləşsə, biz Rusiya sülhməramlılarının Qarabağdan çıxarılmasını tələb edəcəyik”
Politoloq Qabil Hüseynli “Bakı-Xəbər”ə açıqlamasında bildirdi ki, bizim üçün əsas sənəd üç ölkənin imzaladığı birgə Bəyanatdır: “Həmin sənəddə Dağlıq Qarabağın statusu ilə bağlı heç nə yoxdur. Çünki artıq Dağlıq Qarabağ adlanan ərazi qalmayıb. Orada bir Xankəndi, bir də Ermənistana gedən yol bizim nəzarətimizdə deyil. Qalan bütün ərazilərə, demək olar ki, Azərbaycan ordusu tam nəzarət edir. Bəlkə Rusiya düşünür ki, bizim ərazilərimizdən bəzi torpaqları kəsib orada başqa oyuncaq bir “dövlət” yaradacaq? Bu mümkün deyil. Əgər vəziyyət bir qədər də mürəkkəbləşsə, biz Rusiya sülhməramlılarının Qarabağdan çıxarılmasını tələb edəcəyik. Pakistan kimi ölkə rusların hansı haqla Azərbaycan torpaqlarında missiya icra etdiyini soruşur. Hətta onların dövlət başçısı bildirib ki, 500 minlik qoşunla Azərbaycana gəlib kömək etməyə hazırdır. Türkiyə də bu məsələyə biganə qalmayacaq. Vəziyyət qarışarsa, Türkiyə də hərbi müstəvidə bizə açıq dəstək verəcək. Bütün bunlar nəticəsi olmayan cəhdlərdi. Əgər ermənilər bu istiqamətdə rusları qızışdırırlarsa, bunun ziyanı elə Rusiyaya dəyə bilər. Çünki bunun sonu Rusiyanın Cənubi Qafqazdan vurulub çıxarılması ilə nəticələnə bilər”.
Ekspertin sözlərinə görə, bundan əvvəl oxşar bəyanatla Putinin də çıxış etməsi təsadüf sayıla bilməz: “Görünür, Rusiya hansısa bizi qane etməyən planı əl altdan həyata keçirmək istəyir. Ancaq bilməlidirlər ki, Azərbaycanın statusla bağlı mövqeyi konkret və qətidir. Belə müzakirə olmayacaq”.
Məhəmmədəli QƏRİBLİ
