Sosial şəbəkələrdə üzərində xüsusi fərqləndirmə ilə erməni dilində yazılar yazılan “Choco Pie” şirniyyatının Azərbaycanda satılması və onun ölkəmizdəki ticarət şəbəkəsinə necə yol tapması geniş müzakirə olunur. Ən maraqlısı isə budur ki, həmin adda məhsulun ancaq “Bazarstor” mağazalar şəbəkəsində satılanının üzərində erməni dilində yazı var. Eyni adlı məhsulun başqa ticarət şəbəkələrində satıldığına da rast gəlinsə də, onların üzərində erməni dilində yazıya rast gəlinmir.
Mütəxəssislər bildirirlər ki, Azərbaycana bu məhsul Rusiyadan idxal olunur. Rusiya bazarında klassik “Choco Pie”nın satış markasının sahibi olan iki istehsalçı var və məhsullar fərqli fabriklərdə istehsal olunur. Onlardan biri “Choco Pie Orion” (orijinal), digəri isə “Choco Pie Lotte”dir. “Lotte” ölkəmizdə daha az tanınır. Qutunun üzərində fərqləndirmə yoxdur, ancaq şirniyyatın öz paketində (daxildə) erməni dilində yazı fərqləndirilib. “Bazarstor”da satılan bu “Choco Pie” 1983-cü ildən istehsal olunan “Lotte”dir. Bu şirkətin zavodu Rusiyanın Obninsk şəhərində yerləşir.
Bununla bağlı “Bazarstor” açıqlama yayıb ki, 3 gün müddətində bu məhsullar satışdan yığışdırılacaq, ancaq məhsulun satışının hələ də davam etdirildiyi bildirilir. Şirkətdən bildirilir ki, “Lotte” Rusiyada istehsal edilir və erməni məhsulu deyil.
Ancaq məhsulun üzərindəki təqdimatda erməni dilindəki yazıların fərqli şəkildə çox böyük hərflərlə verilməsindən bu nəticəyə gəlmək olar ki, şirniyyat Ermənistan bazarı üçün nəzərdə tutulub. Belə bir məhsul Azərbaycana necə yol tapıb və onun yalnız “Bazarstor”da satılmasının sirri nədədir?
“Ölkənin əmtəə bazarında kifayət qədər qaçaq və mənbəyi təhlükəli olan məhsul var”
Azad İstehlakçılar Birliyinin rəhbəri Eyyub Hüseynov “Bakı-Xəbər”ə açıqlamasında bildirdi ki, bu cür məsələlərlə bağlı ciddi mübarizə aparılmalıdır: “Yeyinti məhsulları haqqında” və “Dövlət dili haqqında” qanunlarda, Nazirlər Kabinetinin 94 saylı qərarında birmənalı şəkildə göstərilir ki, Azərbaycanın əmtəə bazarında bütün malların müşahidəedici sənədləri xarici dillə yanaşı, həm də Azərbaycan dilinədə olmalıdır. Bu, istehlakçıların beynəlxlaq hüquqlarına aid olan məsələdir. Təəssüf ki, Azərbaycana idxal olunan malların hamısında belə markalanma aparılmır və bu, yalnız 30 faizi əhatə edir. Bizdən çox zəif olan Gürcüstan, hətta Ermənistan bu məsələni birmənalı həll edib. Onların əmtəə bazarına öz dillərində markalanmayan məhsullar daxil olmur. Hesab edirəm ki, buna ən ciddi nəzarəti gömrük orqanları həyata keçirməlidirlər. Əgər adını şəkdiyiniz kekslərin üzərində Azərbaycan dilində məlumat yoxdursa, yuxarıda qeyd etdiyim qanunlara görə onun Azərbaycanda satışı qadağandır. Ola bilsin ki, həmin məlumat Azərbaycan, başqa dillər və erməni dilində də verilsin. Belə olduqda problem yoxdur. Bütün məlumatlar eyni şriftlə verilməlidir. Hansısa dili xüsusi fərqlənmə ilə verirlərsə, deməli, həmin məhsul xüsusi olaraq oranın bazarı üçün nəzərdə tutulur. Onda belə qənaət hasil ola bilər ki, həmin mallar Ermənistandan Gürcüstan vasitəsilə Azərbaycana keçirilir. Ən qorxulusu isə budur ki, həmin məhsulun mənbəyi də təhlükəli ola bilər. Bir daha vurğulayıram ki, buna ən ciddi nəzarəti etmək gömrük orqanlarının üzərinə düşür. 20 gün əvvəl mən başqa bir əmtəə ilə bağlı Gömrük Komitəsinə məlumat verdm. Söhbət yalnız gürcü dilində markalanan “Nataktari” limonadlarından gedir. Məndə olan məlumata görə, onların Azərbaycana keçirilməsinin arxasında Gürcüstanda yaşayan ermənilər durur. Bazarımızda 50 faizə qədər yer tutur. Təəssüflər olsun ki, bu barədə bir neçə dövlət qurumuna rəsmi məlumat versəm də, problem hələ də aradan qaldırılmayıb. Bu misalı ona görə çəkirəm ki, ölkənin əmtəə bazarında kifayət qədər qaçaq və mənbəyi təhlükəli olan məhsul var. Bunun istehlakçıların sağlamlığına və ölkəmizin maliyyə-pul siyasətinə mənfi təsiri var”.
Məhəmmədəli QƏRİBLİ