Yeni tədris ilinin yaxınlaşmasıyla məktəblərin köhnə problemləri də aktuallaşdı. Bəlli olduğu kimi, belə problemlərdən biri də siniflərdə şagird sıxlığıdır. Hansı ki, bu problem birbaşa təhsilin keyfiyyətinə təsir göstərir, müəllim dərs saatı boyunca mövzunu izah edib, eyni zamanda 30-35 şagirdin hazırlığını yoxlaya bilmir.
Şagird sıxlığı təkcə paytaxtın mərkəzi rayonlarındakı məktəblərdə deyil, həmçinin Bakıətrafı kənd və qəsəbələrdə, xüsusilə də son illər qeyri-leqal məskunlaşmanın çox olduğu, minlərlə sənədsiz evlərin tikildiyi, yaxud yeni məhəllələrin salındığı ərazilərdə də müşahidə edilir. Məktəblərdə parta yerləri ilə məktəb yaşlı uşaqların sayı uyğun olmadığından bir sinifdə bəzən 30-35 şagird oxuyur. Məktəblərdə ikinövbəli dərs sisteminə keçid də problemin həllinə kömək etmir.
Məlumat üçün bildirək ki, 2020-ci ildə Nazirlər Kabineti "Dövlət ümumi təhsil müəssisəsində siniflər üzrə şagird sıxlığı normaları"nın təsdiq edilməsi haqqında" qərarı təsdiqləyib. Həmin qərarda dövlət ümumi təhsil müəssisəsində siniflər üzrə şagird sıxlığı normaları öz əksini tapıb. Burada qeyd olunur ki, dövlət ümumi təhsil müəssisələrində bir sinifdə şagirdlərin sayı 30 nəfərdən çox olduqda və ya şagirdlərin bir sinifdə tədrisinə sinif otağının ölçüsü imkan vermədikdə, həmin sinif üzrə ikinci paralel sinif təşkil edilir.
Tədris ilinin birinci yarısında hər hansı bir səbəbdən sinifdə şagirdlərin sayı 3 nəfərdən çox azaldıqda və ya artdıqda, sinif bu Normalarla müəyyən edilmiş say həddində birləşdirilir və ya paralel sinif təşkil edilir. Tam orta təhsil səviyyəsində təmayül siniflər 15 nəfərdən az və 20 nəfərdən çox olmamaqla təşkil edilir. Eyni təmayül sinfində şagirdlərin sayı 20 nəfərdən çox olduqda paralel siniflər təşkil edilir. Tədris ili ərzində təmayül sinfində şagird sayının azalması bu sinfin həmin və ya növbəti tədris ilində fəaliyyətinin davam etdirilməsinə, həmçinin tədris planı ilə müəyyən edilmiş müvafiq fənlərin tədrisində iki qrupa bölünməsinə məhdudiyyət yaratmır.
Onu da qeyd edək ki, Bakı Şəhəri üzrə Təhsil İdarəsinin müdiri Mehriban Vəliyeva öz çıxışında şagird sıxlığı problemi təsdiqləyib. O bildirib ki, əsasən, Qaradağ, Xəzər, Pirallahı, Suraxanı, Sabunçu rayonlarında məktəblərdə şagird sıxlığı müşahidə olunur: “Məktəblərdə sıxlıqla bağlı problemləri həll etmək üçün tədris növbəli şəkildə təşkil olunur”.
“Mövcud problemin həlli üçün məktəblərin yeni korpusları inşa olunmalıdır, buna isə Bakıda əksər məktəblərdə imkan yoxdur”
Təhsil üzrə ekspert Kamran Əsədov bildirdi ki, məlum problemin yaranmasına səbəb sinif çatışmazlığıdır: “Ölkədə 4432 ümumtəhsil müəssisəsində 1,6 milyon şagird təhsil alır. Bu məktəblərin 320-i Bakının payına düşür. 500 min şagird isə paytaxtda təhsil alır. Elm və Təhsil Nazirliyi hər il hansı məktəbdə nə qədər şagirdin təhsil alacağını proqnozlaşdıra bilmir. Nazirlik planlaya bilmir ki, hansı ərazi üzrə məktəbə hər il nə qədər şagird 1-ci sinfə gedəcək. Bakı şəhərində 1-ci sinfə gedənlərin 48 mini Bakının payına düşür. Bakıda yaşayanların əksəriyyəti yaşayış yeri üzrə qeydiyyata düşmədiyindən, çoxu kirayələrdə yaşadığından hansı məktəbə nə qədər 1-ci sinfə şagirdin gedəcəyini dəqiq hesablamaq mümkün deyil. Urbanizasiya probleminin olması buna rəvac verən əsas amildir".
Ekspert hesab edir ki, mövcud problemin həlli üçün məktəblərin yeni korpusları inşa olunmalıdır: "Buna isə Bakıda əksər məktəblərdə imkan yoxdur. Çünki, məktəblərin ətrafı göydələnlərlə əhatə olunub. Əgər məktəblərin öz ərazilərində yeni korpuslar inşa olunsa, bu zaman məktəbdə stadion və digər boş ərazilər itiriləcək. Hazırda çıxış yollarından biri iki və üç mərtəbəli məktəbləri söküb yerində dörd məktəbli məktəblər inşa etməkdir. Digər yol isə imkan daxilində boş yerlərdə yeni məktəblər inşa etməkdir. Bakıda boş yer az olduğundan sıxlıq olan ərazilərdə yeni məktəblər inşa etmək olmur. Ona görə də, paytaxtda problem günü-gündən böyüyür”.
Günel CƏLİLOVA
